Tin Mừng Chúa nhật XXVI trong mùa Thường Niên tuần này nối tiếp chủ đề của tuần trước về dụ ngôn mượn những người tá điền đến làm vườn nho (xMt 20, 1-16a).
Chúa Giêsu hôm nay đi sâu vào gia đình hơn, không phải là mượn những người ngoài, mà nhờ ngay những người con trong gia đình (xMt 21, 28-31). Người con thứ nhất được mời gọi đi làm vườn nho. Người con thứ hai cũng được mời gọi đi làm vườn nho. Và cả hai đều đã thưa vâng với người cha. Nhưng kết thúc thì chỉ có một người đi làm. Và người đi làm ấy là người nghĩ lại, vì lúc trước anh đã nói “Không” sau suy nghĩ lại và đi làm. Người con thứ hai mau mắn thưa “Vâng”, nhưng sau nghĩ lại thì lại không đi. Trong hai lựa chọn ấy, Chúa Giêsu đã chú ý đến điều thực hành. “Vâng, con đi”. Đó là lời vâng may mắn. Nếu lời vâng ấy mà tiếp tục thực hiện trong suốt cuộc đời, như tiếng “Xin vâng” của Mẹ Maria, đó là tiếng “Xin vâng” có phúc. Nhưng trong dụ ngôn này, người con thứ hai xin vâng, rồi sau lại không đi. Trong khi đó, người con đầu đã nói thật là không muốn đi, sau nghĩ lại, vì mến cha đã bỏ ý riêng mình và đi làm. Như vậy, trong hai ý lựa chọn thì người con thứ nhất chọn theo ý cha, còn người con thứ hai khởi sự là vâng ý cha, nhưng kết thúc là theo ý mình.
Với một cách thức trên, việc thực hành bao giờ cũng quan trọng và thực hành theo ý cha mới là điều khôn ngoan. Trong Kinh Lạy Cha, Chúa đã dạy chúng ta điều đó:
“Chúng con nguyện danh Cha cả sáng. Nước Cha trị đến.Ý Cha thể hiện dưới đất cũng như trên trời.”
Chúa Giêsu trong tư cách là người con. Ở vườn Gietsimani, Ngài cũng đã sốt sắng cầu nguyện với Cha rằng: “Lạy Cha, nếu có thể được, xin cất chén này khỏi con. Nhưng xin theo ý Cha, đừng theo ý con”(Mt 26,39). Ý của người cha là luôn chọn những gì tốt đẹp nhất cho con. Ý của người cha bao giờ cũng xuất phát từ một tình yêu thương và lo cho con cái. Bởi vậy, xin cho “Ý Cha thể hiện dưới đất cũng như trên trời”, nghĩa là ơn cứu độ được phổ quát trên khắp thế giới. Nói như vậy, thì việc “làm theo ý cha” cũng là để chúng ta được hạnh phúc, được ơn cứu độ và được bình an trong cuộc sống. Người ta đặt câu hỏi xem Chúa Giêsu có ý ám chỉ người con thứ nhất, người con thứ hai vào những thành phần nào trong cộng đồng dân Chúa không? Nhưng tất cả dường như chỉ toát lên điều này: Ai là người làm theo ý Cha?
Người con thứ nhất hay người con thứ hai? Không quan trọng. Vâng lời, mau mắn hay là lưỡng lự, còn phải chờ đợi đến kết quả xem có đi hay không? Như vậy, điểm mút cuối cùng mà Chúa Giêsu muốn chú ý tới là thực hành. “Ai nghe và thực hành Lời Ta, thì giống như người xây nhà. Người khôn ngoan xây nhà trên đá” (Mt 7,24). Và bao giờ, thực hành cũng là điều quan trọng. Sở dĩ có một nghịch lý, mà một nghịch lý đến đảo lộn cả thế giới này, là những người tội lỗi và đĩ điếm lại vào Nước Trời trước cả những người được coi là giới đạo đức Do Thái (xMt 21,31b). Không phải là ai nói điều đó, mà chính Chúa Giêsu đã khẳng định điều đó. Sở dĩ có như vậy là vì đĩ điếm – như Maria Madalena – đã hoán cải cuộc đời và suốt cả cuộc đời còn lại, chị đã dâng làm tông đồ đi theo Chúa Giêsu và hoán cải đời sống để trở nên con người mới, trong Đức Giêsu Kitô. Mattheu cũng vậy, ông được coi là quân thu thuế và tội lỗi, như nhau. Nhưng Mattheu đã trở nên tông đồ thánh sử. Giakeu, trưởng những người thu thuế, thì cũng đã được Đức Giêsu đến nhà và tuyên bố: “Hôm nay nhà này được ơn cứu độ”. Sở dĩ có những sự kiện “tày đình” như thế. Là bởi vì, những đĩ điễm, những thu thuế, những người bị coi là tội lỗi kia đã thực lòng hối cải ăn năn và biến đổi. Người tỗi lỗi cuối cùng trên Thập Giá, bị đóng đinh cùng với Chúa Giêsu. Anh ta đã biến đổi vào giây phút cuối cùng. Anh ta nhận biết mình bị như thế này là đích đáng. Nhưng mà anh đã nói với người trộm thứ hai – “Còn Ngài đây, Ngài có tội gì xấu đâu?”. Và anh ta lấy lòng tin mà thưa với Chúa: “Lạy Ngài, khi nào Ngài về Nước Ngài, xin nhớ đến tôi” (Lc 23,42). Chúng ta là những người con cái của Giáo Hội, chỉ mong mỏi trong những giờ sau hết, được Chúa hứa một câu tương tự như Chúa đã hứa với người trộm kia: “Thật hôm nay Ta cho ngươi ở nơi vui vẻ cùng Ta” (Lc 23, 43).
Nhưng liệu có ai trong chúng ta dám chắc chắn điều đó không? Lời chắc chắn ấy được dành cho tử tội bị đóng đinh với Chúa Giêsu. Bởi vì anh ta đã hoán cải, đã tin vào danh Đức Giêsu Kitô. Trong khi những người đóng đinh Chúa Giêsu lại là những người kết án Chúa Giêsu là những người thượng tế Do Thái, là những người Hội đồng lãnh đạo Do Thái. Những người được coi là giới đạo đức, lãnh đạo dân riêng của Chúa thì kết án Chúa và đã giết chết Chúa. Còn người đầu trộm đuôi cướp đến nỗi phải đóng đinh cùng với Đức Giêsu thì lại được hứa: “Hôm nay Ta cho ngươi ở nơi vui vẻ cùng Ta”. Chúa Giêsu đã không làm điều gì can thiệp một cách cắt ngang quyền tự do của mỗi người. Nhưng bằng thực hành của mỗi con người, với lòng sám hối, với sự canh tân, với đức tin và lòng trông cậy. Những con người hôm nay, có thể là người tội lỗi, đĩ điếm, là những người xấu xa nhưng một lúc được ơn Chúa, họ biến đổi, canh tân, họ được ơn cứu độ. Ngược lại, chúng ta hôm nay tưởng mình là người tốt, là hạt giống tốt, là mảnh đất tốt. Nhưng chỉ một giây phút, như thánh Phaolo nói: “Ai tưởng mình đứng vững, hãy ý tứ kẻo ngã”( 1Cr 10,12). Và khi chúng ta ngã xuống thì không ai có thể cứu chúng ta được. Bởi vậy, đây chính là một lời mời gọi để mỗi người chúng ta đặt ra trước mắt mình để lựa chọn. Hoặc là chúng ta đi làm vườn nho cho Chúa. Chúng ta làm theo ý của Cha. Chúng ta đọc kinh để “Xin cho ý Cha thể hiện dưới đất cũng như trên trời”. Hoặc ngược lại, chúng ta cứ theo ý riêng của mình để chúng ta thực hành.
Thời đại ngày nay, văn minh, vật chất, hưởng thụ. Khi chúng tôi tới thăm Las Vegas, thấy mức độ hưởng thụ, tiêu xài tiền của vật chất ở thành phố cháy bỏng 400C giữa sa mạc mới ghê gớm làm sao. Sức hút của đồng tiền, sức hút của hưởng thụ văn minh vật chất đã chiến thắng cả những cơn nóng lửa cháy bỏng ở giữa sa mạc, đã từng là những nơi lưu trú của mafia, tội phạm. Bây giờ lại trở thành một thành phố sang trọng, và lại có thể là giầu nhất nhì nước Mỹ. Bởi vì ở đó, người ta đã dựng nên bao nhiêu những Hotel, những Casino – sòng bạc. Người ta về đó để hưởng thụ và người ta về đó để tiêu những đồng tiền vật chất. Nhưng cũng chính ở nơi đó, mọc lên Đền Đức Mẹ La Vang Việt Nam. Cũng ở nơi đó, những người con đức tin qui tụ lại, “đất sét trạch vàng”. Chính những người Công giáo ấy lại đang tiếp tục cầu nguyện để biến cái nóng cháy của sa mạc trở thành nóng bỏng của tình yêu, biến những đồng tiền bạc vàng kia trở thành tấm lòng vàng để cầu nguyện cho những gia đình được đoàn tụ trong yêu thương.
Chúng ta thấy, như thánh Phaolo nói: “Ở đâu tội lỗi tràn đầy, thì ân sủng càng chứa chan” (Rm 5,20). Ở những nơi người ta hưởng thụ thì ở nơi đó cũng xuất hiện những tấm gương, những cộng đoàn cầu nguyện tha thiết. Và ở những nơi đâu, mà như Tin Mừng hôm nay Chúa nói: “Có tội lỗi, có thu thuế, có đĩ điếm, ở đấy có ơn cứu độ”. Tất cả là do quyền năng và ơn thánh của Đức Giêsu Kitô, Đấng cứu độ duy nhất đã đến trong thế gian và kêu gọi con người hãy đi theo ý của Cha trên trời.
Lạy Chúa Giêsu Kitô,
Chúng con đang đắm chìm trong ý riêng của mình
và chết trong sa mạc khô cằn của ích kỷ,
hưởng thụ văn minh vật chất.
Nhưng cũng như những cộng đoàn tín hữu ở giữa sa mạc nóng cháy,
Chúng con cũng thắp lên nhiều ngọn lửa của tình yêu:
Xin cho ý Cha thể hiện dưới đất cũng như trên trời.
Xin cho ơn thánh của Chúa hoán cải những tội nhân,
biến đổi những thu thuế tội lỗi và đĩ điếm lại trở thành dân của Nước Trời.
Xin Chúa gìn giữ chúng con đừng theo ý riêng của mỗi người,
đừng theo ý con, nhưng theo ý Cha.
Giúp chúng con hăng say làm vườn nho cho Cha
để đạt tới hạnh phúc Nước Trời, hạnh phúc đời. Amen.