Gương Chứng Nhân:
NƠI CHA HÀO, CON ĐÃ GẶP "ĐỨC GIÊSU CHỊU ĐÓNG ĐINH"
Mấy ngày hôm nay, mỗi khi quỳ trước Chúa Giêsu Thánh Thể, chiêm ngắm Tượng Chịu Nạn hay tham dự Thánh Lễ, trong tôi luôn hiện lên một hình ảnh của hai "con người": Chúa Giêsu gục đầu trong cơn hấp hối trên Thánh Giá và Cha Giuse Vũ Văn Hào, một linh mục của Chúa gục đầu chịu đựng cơn hành hạ của căn bệnh ung thư phổi trong giờ phút cuối cùng.
Ngày 10 tháng 03, sau khi nhận được tin Cha trở về Giáo phận Hải Phòng, về giáo xứ mà Cha đang coi sóc. Được phép của Bề Trên Đại Chủng Viện Hà Nội, bốn anh em chúng tôi (hai người đại diện cho anh em chủng sinh Giáo Phận và hai người là con thiêng liêng của cha) vội vàng ra bệnh viện thăm Cha lần cuối.
Tới cửa phòng bệnh, khác với mọi lần chúng tôi thường bắt tay hay cúi đầu chào mọi người hiện diện ở đó. Nhưng lần này, tất cả chúng tôi chẳng ai nói gì, lặng lẽ đứng ở cửa phòng hoà cùng ánh mắt và nhịp tim với mọi người hướng nhìn về cha. Tim tôi bắt đầu đau nhói và lồng ngực nghẹn ứ, khó thở. Tôi cố nén nỗi cảm xúc đang trào lên trong mình để không cho nước mắt ứa ra. Trước mắt tôi là hình ảnh "một con người": mặt tái nhạt, mắt nhắm, hai môi khô hé mở, tóc và cổ áo đậm ướt mồ hôi; ngồi gục đầu nghiêng về bên phải giữa hai người đang đỡ hai nách; một tay buông thõng, một tay nắm chặt cây song của thành giường. Dù đang được thở qua sự hỗ trợ của bình ôxi, nhưng ngài luôn bị giật vì phải chiến đấu với cơn đau đang xé trong lồng ngực để đón lấy chút ôxi quý báu…
Càng nhìn ngắm Cha tôi càng thấy ngực mình nặng trĩu và ngộp thở. Một sự phản xạ của con người, tôi thầm thĩ trong đầu: Lạy Chúa, cuộc đời một linh mục cả đời sống vì Chúa và Giáo Hội được đáp trả như thế này sao ? Một mục tử phục vụ biết bao cộng đoàn nay đau đớn trên gường mà chỉ có mấy người thân tín bên cạnh mình này sao ? - Một con người khốn khổ. Thật sự tôi đã thốt lên trong trí mình như thế và nghĩ rằng không biết trong lòng Cha lúc này có nghĩ như vậy không ? Ngài có cảm thấy bị Thiên Chúa bỏ rơi trong lúc này không ? Và tôi thấy thoáng qua sự thất vọng của đời linh mục.
Nhưng rồi hình ảnh Chúa Giêsu chịu đóng đinh lại hiện ra trong tôi. Một Con Người tưởng như cũng bị Chúa Cha hoàn toàn bỏ rơi, ẩn mình đi trước đau khổ và sự kêu la kiếm tìm của Con mình: "Lạy Thiên Chúa, lạy Thiên Chúa của con, sao Ngài bỏ rơi con?" (Mt 27,46; Mc 15,34). Nhưng chính trong lúc này khuôn mặt của Chúa Cha lại được tỏ hiện một cách rõ nét nhất. Thiên Chúa Cha đang thực hiện cuộc tự hủy nơi Chúa Con, một tình yêu cứu thoát tự cung lòng Thiên Chúa Ba Ngôi.
Càng ngắm cha, tôi càng nhận ra rõ một cây thập giá vô hình đang bao trùm lấy ngài. Ngực tôi từ từ nhẹ lại, vì hình ảnh của "một con người khốn khổ" trong tôi không còn nữa nhưng là hình ảnh của một người Cha kiên cường đang kết hiệp với Chúa Giêsu trên con đường khổ nạn. Bây giờ, cảm xúc trong tôi không còn là cảm xúc của một tình cảm đơn thuần, nhưng là một cảm xúc thiêng liêng sâu xa từ phía bên trong. Tôi luôn giữ cái cảm xúc như vậy. Trước mắt tôi lúc này luôn hiện lên song song một hình ảnh hai "con người": Một Đức Kitô qua bao năm rao giảng và thực thi sứ điệp tình yêu, nay gục đầu vâng theo thánh ý Chúa Cha hiến tế để cứu độ nhân loại; Một con người, linh mục của Chúa - Alter Christus qua bao năm hiến dâng cuộc đời mình cho Chúa và Nước Trời, nay cũng đang cúi đầu đón nhận những cơn đau xé của bệnh tật để thông phần vào sự đau khổ của Chúa Giêsu thực hiện một hiến tế dâng lên Thiên Chúa mà cầu nguyện cho Giáo Phận và con cái.
Thật là như thế, suốt thời gian bệnh trầm trọng, những cơn đau xé và ngộp thở không cho Cha được nằm. Dường như Cha ngồi cả ngày lẫn đêm. Dẫu vậy, Cha vẫn tỏ lộ đức kiên nhẫn một cách lạ thường, sự suy phục và phó thác hoàn toàn, không hề kêu rên hay có một phản ứng để biểu lộ sự đau đớn dữ dội của căn bệnh ung thư. Có chăng, thỉnh thoảng tôi chỉ thấy ngài cắn răng và nheo mắt lại để cố nén cơn đau xé đang giật lên trong lồng ngực của ngài... Chỉ có thái độ xin vâng và phó thác đối với Thiên Chúa, chỉ có một tình yêu kết hiệp với Đức Kitô chịu đóng đinh mới khiến Cha làm như vậy.
Nhân đức của Cha không chỉ biểu hiện trong những ngày tháng đau bệnh, nhưng đã được ngài sống trong cả cuộc đời. Đó chính là một trái tim của Alter Christus: thánh thiện, hiền lành, bình dị, khó nghèo và tận tâm vì Giáo Hội. Tất cả những người giáo dân đã được ngài phục vụ từ khi còn làm thầy hay khi đã chịu chức linh mục mà tôi tiếp xúc, họ đều khẳng định như thế. Với anh em chủng sinh chúng tôi, dù ít hay nhiều khi được sống bên Cha cũng đều cảm nhận được điều đó. Cha thực sự là mẫu gương của một mục tử nhân lành.
Trên giường bệnh, Cha hoàn toàn phó thác vào Thiên Chúa. Lúc còn đi lại được, ngài vẫn đòi con cái đưa đến cầu nguyện với Đức Mẹ nơi một hang đá nhỏ tại một góc bệnh viện. Ngày 08 tháng 03, ngài giục con cái đi mua hoa về dâng Đức Mẹ, vì Mẹ là một người nữ tuyệt vời nhất Thiên Chúa ban cho nhân loại. Chiều ngày 10, trong lúc ngài đang lâm cơn đau đớn và khó thở, bác sĩ đến gọi tên và tiêm hỗ trợ hô hấp cho Cha, Cha vẫn cố ngẩng đầu, mở to đôi mắt và miệng mấp máy lời cám ơn dù không phát ra tiếng; khi sắp đưa Cha ra xe, tôi bồi hồi cúi xuống, cầm lấy tay ngài, cố nén cảm xúc nói với Cha: "Cha ơi ! Cha sắp về Giáo Phận, anh em chúng con kính chào Cha. Tất cả anh em Chủng sinh chúng con luôn ở bên Cha trong tình yêu mến và lời cầu nguyện…". Cha cố gắng ngước mắt nhìn chúng tôi. Đôi mắt mở tròn đờ đẫn nhưng tràn đầy tình yêu và thần khí, đôi môi mấp máy ngượng ngạo cố nói với chúng tôi điều gì mà không ra tiếng. Ngài phải nói ba lần chúng tôi mới hiểu được là câu: "chào… !". Khi tất cả chúng tôi nhắc lại câu đó ngài biết đã hiểu thì mới thôi. Bỗng nhiên Cha mở to đôi mắt quay sang nhìn chằm chằm vào mặt anh Hiệu và anh Thắng rồi nói điều gì đó mà tất cả chúng tôi không nghe được. Nhưng chúng tôi nhận ra đó là là một thông điệp tình yêu từ trái tim của người Cha muốn tặng cho người con thiêng liêng của mình. Tôi không sao kìm được nỗi cảm xúc. Thật là một con người trong những giây phút đang phải đấu tranh với sự đau đớn nhất vẫn đầy nhân bản và tình thân yêu. Tôi thầm nói với anh Hiệu rằng: "Anh ơi ! hãy mãi mãi giữ lấy ánh mắt và thông điệp ấy của Cha !".
Ngay lúc đó, chiếc giường của xe cứu thương được đẩy vào phòng. Chúng tôi nhao nhác đưa Cha ra xe. Cánh cửa xe được đóng lại và từ từ chuyển bánh, chúng tôi mấy anh em cảm động bồi hồi nhìn theo với một tâm trạng khác lạ. Cha trở về Giáo Phận, với giáo xứ mà Cha đã tận tình phục vụ gần hai mươi năm nay. Anh em chúng tôi không ai nói gì, nhưng tất cả đều trong một ý nghĩ: "Cha ơi ! Chúng con chào Cha !" . Một lời chào bồi hồi và xúc động đối với người Cha đầy kính trọng và yêu mến. Còn tôi, từ sâu thẳm trong tâm trí và trái tim muốn thốt lên rằng: "Cha ơi, nơi cha, con đã gặp được Đức Kitô chịu đóng đinh !".
NƠI CHA HÀO, CON ĐÃ GẶP "ĐỨC GIÊSU CHỊU ĐÓNG ĐINH"
Mấy ngày hôm nay, mỗi khi quỳ trước Chúa Giêsu Thánh Thể, chiêm ngắm Tượng Chịu Nạn hay tham dự Thánh Lễ, trong tôi luôn hiện lên một hình ảnh của hai "con người": Chúa Giêsu gục đầu trong cơn hấp hối trên Thánh Giá và Cha Giuse Vũ Văn Hào, một linh mục của Chúa gục đầu chịu đựng cơn hành hạ của căn bệnh ung thư phổi trong giờ phút cuối cùng.
Ngày 10 tháng 03, sau khi nhận được tin Cha trở về Giáo phận Hải Phòng, về giáo xứ mà Cha đang coi sóc. Được phép của Bề Trên Đại Chủng Viện Hà Nội, bốn anh em chúng tôi (hai người đại diện cho anh em chủng sinh Giáo Phận và hai người là con thiêng liêng của cha) vội vàng ra bệnh viện thăm Cha lần cuối.
Tới cửa phòng bệnh, khác với mọi lần chúng tôi thường bắt tay hay cúi đầu chào mọi người hiện diện ở đó. Nhưng lần này, tất cả chúng tôi chẳng ai nói gì, lặng lẽ đứng ở cửa phòng hoà cùng ánh mắt và nhịp tim với mọi người hướng nhìn về cha. Tim tôi bắt đầu đau nhói và lồng ngực nghẹn ứ, khó thở. Tôi cố nén nỗi cảm xúc đang trào lên trong mình để không cho nước mắt ứa ra. Trước mắt tôi là hình ảnh "một con người": mặt tái nhạt, mắt nhắm, hai môi khô hé mở, tóc và cổ áo đậm ướt mồ hôi; ngồi gục đầu nghiêng về bên phải giữa hai người đang đỡ hai nách; một tay buông thõng, một tay nắm chặt cây song của thành giường. Dù đang được thở qua sự hỗ trợ của bình ôxi, nhưng ngài luôn bị giật vì phải chiến đấu với cơn đau đang xé trong lồng ngực để đón lấy chút ôxi quý báu…
Càng nhìn ngắm Cha tôi càng thấy ngực mình nặng trĩu và ngộp thở. Một sự phản xạ của con người, tôi thầm thĩ trong đầu: Lạy Chúa, cuộc đời một linh mục cả đời sống vì Chúa và Giáo Hội được đáp trả như thế này sao ? Một mục tử phục vụ biết bao cộng đoàn nay đau đớn trên gường mà chỉ có mấy người thân tín bên cạnh mình này sao ? - Một con người khốn khổ. Thật sự tôi đã thốt lên trong trí mình như thế và nghĩ rằng không biết trong lòng Cha lúc này có nghĩ như vậy không ? Ngài có cảm thấy bị Thiên Chúa bỏ rơi trong lúc này không ? Và tôi thấy thoáng qua sự thất vọng của đời linh mục.
Nhưng rồi hình ảnh Chúa Giêsu chịu đóng đinh lại hiện ra trong tôi. Một Con Người tưởng như cũng bị Chúa Cha hoàn toàn bỏ rơi, ẩn mình đi trước đau khổ và sự kêu la kiếm tìm của Con mình: "Lạy Thiên Chúa, lạy Thiên Chúa của con, sao Ngài bỏ rơi con?" (Mt 27,46; Mc 15,34). Nhưng chính trong lúc này khuôn mặt của Chúa Cha lại được tỏ hiện một cách rõ nét nhất. Thiên Chúa Cha đang thực hiện cuộc tự hủy nơi Chúa Con, một tình yêu cứu thoát tự cung lòng Thiên Chúa Ba Ngôi.
Càng ngắm cha, tôi càng nhận ra rõ một cây thập giá vô hình đang bao trùm lấy ngài. Ngực tôi từ từ nhẹ lại, vì hình ảnh của "một con người khốn khổ" trong tôi không còn nữa nhưng là hình ảnh của một người Cha kiên cường đang kết hiệp với Chúa Giêsu trên con đường khổ nạn. Bây giờ, cảm xúc trong tôi không còn là cảm xúc của một tình cảm đơn thuần, nhưng là một cảm xúc thiêng liêng sâu xa từ phía bên trong. Tôi luôn giữ cái cảm xúc như vậy. Trước mắt tôi lúc này luôn hiện lên song song một hình ảnh hai "con người": Một Đức Kitô qua bao năm rao giảng và thực thi sứ điệp tình yêu, nay gục đầu vâng theo thánh ý Chúa Cha hiến tế để cứu độ nhân loại; Một con người, linh mục của Chúa - Alter Christus qua bao năm hiến dâng cuộc đời mình cho Chúa và Nước Trời, nay cũng đang cúi đầu đón nhận những cơn đau xé của bệnh tật để thông phần vào sự đau khổ của Chúa Giêsu thực hiện một hiến tế dâng lên Thiên Chúa mà cầu nguyện cho Giáo Phận và con cái.
Thật là như thế, suốt thời gian bệnh trầm trọng, những cơn đau xé và ngộp thở không cho Cha được nằm. Dường như Cha ngồi cả ngày lẫn đêm. Dẫu vậy, Cha vẫn tỏ lộ đức kiên nhẫn một cách lạ thường, sự suy phục và phó thác hoàn toàn, không hề kêu rên hay có một phản ứng để biểu lộ sự đau đớn dữ dội của căn bệnh ung thư. Có chăng, thỉnh thoảng tôi chỉ thấy ngài cắn răng và nheo mắt lại để cố nén cơn đau xé đang giật lên trong lồng ngực của ngài... Chỉ có thái độ xin vâng và phó thác đối với Thiên Chúa, chỉ có một tình yêu kết hiệp với Đức Kitô chịu đóng đinh mới khiến Cha làm như vậy.
Nhân đức của Cha không chỉ biểu hiện trong những ngày tháng đau bệnh, nhưng đã được ngài sống trong cả cuộc đời. Đó chính là một trái tim của Alter Christus: thánh thiện, hiền lành, bình dị, khó nghèo và tận tâm vì Giáo Hội. Tất cả những người giáo dân đã được ngài phục vụ từ khi còn làm thầy hay khi đã chịu chức linh mục mà tôi tiếp xúc, họ đều khẳng định như thế. Với anh em chủng sinh chúng tôi, dù ít hay nhiều khi được sống bên Cha cũng đều cảm nhận được điều đó. Cha thực sự là mẫu gương của một mục tử nhân lành.
Trên giường bệnh, Cha hoàn toàn phó thác vào Thiên Chúa. Lúc còn đi lại được, ngài vẫn đòi con cái đưa đến cầu nguyện với Đức Mẹ nơi một hang đá nhỏ tại một góc bệnh viện. Ngày 08 tháng 03, ngài giục con cái đi mua hoa về dâng Đức Mẹ, vì Mẹ là một người nữ tuyệt vời nhất Thiên Chúa ban cho nhân loại. Chiều ngày 10, trong lúc ngài đang lâm cơn đau đớn và khó thở, bác sĩ đến gọi tên và tiêm hỗ trợ hô hấp cho Cha, Cha vẫn cố ngẩng đầu, mở to đôi mắt và miệng mấp máy lời cám ơn dù không phát ra tiếng; khi sắp đưa Cha ra xe, tôi bồi hồi cúi xuống, cầm lấy tay ngài, cố nén cảm xúc nói với Cha: "Cha ơi ! Cha sắp về Giáo Phận, anh em chúng con kính chào Cha. Tất cả anh em Chủng sinh chúng con luôn ở bên Cha trong tình yêu mến và lời cầu nguyện…". Cha cố gắng ngước mắt nhìn chúng tôi. Đôi mắt mở tròn đờ đẫn nhưng tràn đầy tình yêu và thần khí, đôi môi mấp máy ngượng ngạo cố nói với chúng tôi điều gì mà không ra tiếng. Ngài phải nói ba lần chúng tôi mới hiểu được là câu: "chào… !". Khi tất cả chúng tôi nhắc lại câu đó ngài biết đã hiểu thì mới thôi. Bỗng nhiên Cha mở to đôi mắt quay sang nhìn chằm chằm vào mặt anh Hiệu và anh Thắng rồi nói điều gì đó mà tất cả chúng tôi không nghe được. Nhưng chúng tôi nhận ra đó là là một thông điệp tình yêu từ trái tim của người Cha muốn tặng cho người con thiêng liêng của mình. Tôi không sao kìm được nỗi cảm xúc. Thật là một con người trong những giây phút đang phải đấu tranh với sự đau đớn nhất vẫn đầy nhân bản và tình thân yêu. Tôi thầm nói với anh Hiệu rằng: "Anh ơi ! hãy mãi mãi giữ lấy ánh mắt và thông điệp ấy của Cha !".
Ngay lúc đó, chiếc giường của xe cứu thương được đẩy vào phòng. Chúng tôi nhao nhác đưa Cha ra xe. Cánh cửa xe được đóng lại và từ từ chuyển bánh, chúng tôi mấy anh em cảm động bồi hồi nhìn theo với một tâm trạng khác lạ. Cha trở về Giáo Phận, với giáo xứ mà Cha đã tận tình phục vụ gần hai mươi năm nay. Anh em chúng tôi không ai nói gì, nhưng tất cả đều trong một ý nghĩ: "Cha ơi ! Chúng con chào Cha !" . Một lời chào bồi hồi và xúc động đối với người Cha đầy kính trọng và yêu mến. Còn tôi, từ sâu thẳm trong tâm trí và trái tim muốn thốt lên rằng: "Cha ơi, nơi cha, con đã gặp được Đức Kitô chịu đóng đinh !".