Phải Tin Những Gì Về Luyện Ngục

LTS - Tờ The Catholic Telegraph của Tổng Giáo Phận Cincinnati số đề ngày 16 Tháng 5 năm 2003 có bài What to believe about purgatory mà tác giả là Linh Mục John Dietzen, một nhà thần học phụ trách mục này trong nhiều năm qua. Vietcatholic.net rất hân hạnh được ông Trần Vinh góp sức bằng cách dịch bài này ra Việt ngữ để cống hiến độc giả.

Giáo dân hỏi: Người Công giáo vẫn phải tin giáo thuyết về luyện ngục hay là có thể tin hay không tin cũng được? Càng đọc về luyện ngục con càng cảm thấy bối rối.

Lm. John Dietzen trả lời: Tôi chẳng ngạc nhiên khi bạn bối rối. Bởi chính Giáo hội cũng luôn luôn cẩn trọng về những đặc điểm của luyện ngục. Vấn đề này rối tung lên vì các loại truyền thuyết dân gian, những thị kiến và những thiên khải riêng tư, mỗi loại đã đưa ra chi tiết về những ai ở chốn luyện hình, ở bao lâu, chốn ấy ra sao và vân vân.

Trước hết, tín điều Công giáo dậy rằng, sau khi chết sẽ hiện hữu một tình trạng mà trong đó các linh hồn còn chịu đau đớn hoặc là còn tì vết tội lỗi cần được tẩy sạch trước khi được sống cuộc sống vĩnh cửu và là lúc mà chúng ta, những người còn đang sống, có thể giúp đỡ họ bằng lời cầu nguyện của chúng ta. Giáo lí này được truyền dậy như một tín điều bởi các công đồng của Giáo hội qua nhiều thế kỉ, gồm cả công đồng Trent hồi thế kỉ 16.

Theo kinh nghiệm của tôi, hầu hết các tín hữu Công giáo đã lầm tưởng rằng giáo lí về luyện ngục quá phức tạp. Đáng tiếc, cũng như tôi nghĩ, Will Roger đã từng nói: "Vấn đề không phải là cái mà chúng ta không biết, mà là cái chúng ta biết rằng nó không phải là như thế".

Truyền thống dân gian Kitô giáo, và nhất là nghệ thuật Kitô giáo Âu châu thời Trung cổ, tới thời Phục hưng, đã có khuynh hướng mô tả luyện ngục như một loại tiểu địa ngục, có lửa và những hình phạt đầy máu me kéo dài nhiều thế kỉ. Những đặc điểm như thế đó, như tôi đã nói, thì không là và đã chẳng bao giờ là giáo huấn Kitô giáo chân chính.

Vài năm trước đây, Đức Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã gọi luyện ngục là "tiến trình thanh tẩy đối với những kẻ chết trong tình yêu của Chúa nhưng chưa hoàn toàn thấm nhuần tình yêu ấy". Ngài nói luyện ngục "không là một nơi chốn nào cả" nó chỉ là "một tình trạng" đang tháo gỡ cho những kẻ chết trong ơn nghĩa Chúa thoát khỏi những bất toàn của mình ( Triều yết ngày 4 tháng 8, 1999).

Bộ sách Giáo Lí Công Giáo (The Cathecism Of The Catholic Church) lấy cùng một ý như thế. Luyện ngục là một tiến trình thanh tẩy chuẩn bị nhập nước trời (số 1030-1031 và 1472).

Cũng tương tự, bởi luyện ngục không phải là một nơi chốn nhưng là một tiến trình thanh tẩy linh hồn, cho nên chúng ta không biết gì về "thời gian" của tiến trình ấy.

Bởi thế giới sau khi chết xem ra sẽ không có giờ, có ngày, có năm theo nghĩa của chúng ta về các từ này, luyện ngục không mắc mớ tới thứ thời gian như chúng ta hiểu.

Có thể rằng, vừa khi chết, lần đầu tiên mặt đối mặt với Chúa, chúng ta sẽ cực kì kinh hãi một cách đau khổ bởi sự tội lỗi và yếu hèn của chúng ta trước sự thánh thiện của Chúa, do đó chúng ta giật mình vì ý thức hoàn toàn về tình yêu vô biên của Ngài đối với chúng ta, cho nên một cuộc "luyện tội" toàn bộ sẽ xẩy ra tức thì?

Chúng ta chẳng biết được. Tuy nhiên, những ước đoán như thế không mâu thuẫn với giáo lí Công giáo, bởi vì Giáo hội chưa bao giờ cố thử trả lời những loại câu hỏi như thế, và vì những vấn nạn ấy không thuộc niềm tin Công giáo.

Dù vậy cũng có hai sự thật rõ ràng trong giáo huấn về luyện ngục. Thứ nhất là có một trạng huống "sau khi chết" nhờ đó mà thời gian đền tội còn lại được thanh thỏa.

Thứ hai là, dựa trên thiên hướng đức tin đã có từ hồi các tín hữu tiên khởi, chúng ta tin rằng chúng ta có thể giúp đỡ những kẻ đang trong "luyện ngục" bằng những lời cầu nguyện và những việc lành của chúng ta. Thiên Chúa, trong sự hiện diện vĩnh cửu không quá khứ không tương lai của Ngài có thể nghe lời cầu nguyện của chúng ta cho những kẻ đã ra đi trước chúng ta, bất kể khi nào và bất kể cách thế cầu nguyện nào.

Sự liên kết với những kẻ đã chết này là một khía cạnh đức tin của chúng ta vào sự thông công cùng với các thánh, nó hiệp nhất tất cả những ai liên kết trong Chúa Kitô, hoặc còn tại thế hoăc đã qua đời.