SỬA CHỮA (văn chương) (斧正) (1)

N2T


Thời Đông Chu, nước Sở có một đôi cùng nhau chung sức hát xướng biểu diễn tuồng “người Sính (2) và thợ đá”, hai người chuyên môn biểu diễn một loại tuyệt kỷ gọi là “thợ đá chuyển rìu”.

Vừa mới bắt đầu biểu diễn, trên mũi của người Sính bôi một lớp phấn trắng (bột mì) mỏng giống như cánh con ruồi, sau đó đứng thẳng người, tiếp theo người thợ đá huơ động cái rìu gọt lớp phấn trắng trên mũi người Sính. Người thợ đá không cần nhìn, chỉ cần cầm cán rìu huơ động một tiếng gió rít lên, thì có thể đoán được vị trí của lớp phấn trắng, tuyệt đối không làm hại cái mũi của người Sính.

Về sau người ta mượn câu chuyện này, khi nhờ người khác sửa chữa tác phẩm cho mình, thì sẽ nhún nhường nói: “Xin sửa chữa” .

(Trang tử, tạp biên)

Suy tư:

Người khôn ngoan thì không bày tỏ cái tài giỏi của mình, bởi vì họ biết rằng trong đám đông quần chúng có người tài giỏi hơn họ, họ khác với những người chỉ biết vỏ vẻ vài món “ăn chơi” mà đi đâu cũng khoe tài với thiên hạ.

Người ta thường ca tụng người khôn ngoan, nhưng đối với người khiêm nhường thì người ta cúi đầu kính phục, bởi vì khi khiêm nhường nhận biết những thiếu sót của mình, nhận thấy sự bất tài của mình thì người khiêm nhường đã trở nên vĩ đại trước mặt mọi người, và điều làm cho người ta cảm phục hơn chính là người khiêm nhường biết chiến thắng cái tôi kiêu ngạo của mình.

Vung rìu gọt miếng bột trên mũi người khác mà không làm tổn thương cái mũi của họ, thì đúng là tuyệt kỷ công phu, nhưng người dùng cái mũi của mình để người khác biểu diễn công phu thì đáng phục hơn, bởi vì họ đem mạng sống của mình ra biểu diễn.

Cũng vậy, người khiêm tốn khi nhờ người khác sửa sai cho mình là một điều đáng khen, nhưng càng đáng khen hơn là người giúp kẻ khác sửa đổi có một tâm hồn khiêm tốn hơn người đến xin mình giúp sửa đổi (văn chương, cuộc sống…) cho họ.

(1) 斧正là cách nói khiêm tốn khi nhờ người khác sửa chữa (văn chương); cũng có nghĩa là chính xác của cái rìu.

(2) Sính là thủ đô của nước Sở thời Xuân Thu thời cổ của Trung Quốc.

-------------------

http://www.vietcatholic.net/nhantai

http://vn.360plus.yahoo.com/jmtaiby

jmtaiby@yahoo.com taibytw@hotmail.com