Và nói thêm về việc đặt tay phong chức Linh Mục
ROME (Zenit.org). – Giải dáp của Cha Đạo Binh Chúa Kitô, Cha Edward McNamara, giáo sư phụng vụ tại đại học Regina Apostolorum.
Cha có thể giải thích rõ về vai trò người dẫn lễ không? Người dẫn lễ rất thường thấy ở đây tại Hoa Kỳ, và mổi nhà thờ xem ra có một sự diễn tả công việc khác nhau cho người này. Tại giáo xứ chúng con trước lúc bắt đầu Thánh Lễ người dẫn lễ chào dân chùng, hỏi có ai đang mừng sinh nhật hay một kỷ niệm nào hay đang thực hiện một sự thăm viếng.. Sau đó hát bài hát sinh nhật hay kỷ niệm thông thường. Sau đó ngưởi dẫn lễ nói đôi lời suy tư từ 5 tới 6 phút và ban những lời khuyên cho tuần tới.
Trong Thánh Lễ người dẫn lễ ngồi trong cung thánh, hướng dẫn dân chúng bằng dấu tay phải ngồi, quì gối, đứng dậy; ra lệnh phải đánh bài nhạc nào hay hát bài gì, v.v. Cuối Thánh Lễ, trước phép lành cuối anh/chị đọc những lời bảo, cho những lời giải thích và những bài học gì từ bài giảng, và cám ơn dân chúng, v.v. Con dã gợi ý về vai trò của người “dẫn lễ” quá xa một chút, nhưng không thấy điều gì trong GIRM giúp ủng hộ điều con rêu rao. Cha có thể giúp con được không? –M.P. Keaau, Hawaii.
Tôi thiết nghĩ anh có lý vì điều này đề cập vai trò người dẫn lễ đã đi hơi quá xa.
Phần việc phụng vụ của ngươi dẫn lễ được diễn tả, cùng với phần việc của những người giữ phòng thánh, những người dẫn chỗ, và những người quyên tiền, trong Qui Chế Tổng Quát Sách Lễ Roma, Số 105:
“Người dẫn lễ […] là người cắt nghĩa và hướng dẫn để đưa giáo dân vào Thánh Lễ và giúp họ hiểu Thánh Lễ hơn. Những lời hướng dẫn của người dẫn lễ phải được sửa soạn trươc và phải vắn tắt rõ ràng. Trong khi lo phần việc của mình, người dẫn lễ sẻ đứng ở nơi thuận tiện, trước mặt giáo dân, nhưng không nên đứng ở giảng đài.”
Số 352 của GIRM nhấn mạnh về nhu cầu sửa soạn: “Vì có thể rộng rãi lựa chọn các phần Thánh Lễ, nên trước khi cử hành Thánh Lễ, thầy phó tế, các người đọc sách, người hát thánh thi, ca trưởng, người dẫn lễ, ca đoàn, mỗi người cần biết rõ bản văn liên quan phận vụ mình, và đừng để xảy ra tình trạng “tùy cơ ứng biến”. Các nghi thức được sắp xếp và diễn tiến cách hài hòa giúp ích nhiều cho tâm trí giáo dân tham dự Thánh Lễ.”
Đó là tất cả những gì được nói về người dẫn lễ. Cách nói người dẫn lễ can thiệp “khi thuận lợi” có thể được giải thích rằng phận việc này được sử dụng tồt nhất khi có một cái gì đặc biệt, như một sự thêm sức hay phong chức cần phải có sự giải thích.
Sự nhấn mạnh những phận việc của phụng vụ này phải được sửa soạn kỷ lưỡng và hướng cách đặc biệt để giúp dân chúng sống việc cử hành, xem ra loại trừ các sự tự phát và những nhận xét không chuẩn bị dựa trên bài giảng.
Cũng vậy điều rất đáng bàn cãi là công đoàn hát bài “Mừng Sinh Nhật- Happy Birthday” là một sự chuẩn bị thiêng liêng thích hợp nhất cho Thánh Lễ.
Cũng phải nhớ rằng GIRM, Số 31, dành cách riêng sự trình bày nghi thức và những tóm tắt kết thúc cho linh mục chủ sự chớ không cho người dẫn lễ: “Cũng tùy thuộc linh mục, trong khi thi hành nhiệm vụ chủ tọa cộng đồng được tập hợp, việc cống hiến một số giải thích dự liệu trong chính nghi thức… Ngoài ra, ngài có thể nói vắn tắt mấy lời trước khi cử hành để hướng dẫn giáo dân vào Thánh Lễ ngày hôm đó (sau lời Chào đầu lễ và trước Nghi Thức thống hối) để hướng dẫn vào Phụng vụ Lời Chúa (trước các bài đọc) và Kinh Thánh Thể (trước kinh Tiền Tụng), nhưng không bao giờ vào giữa Kinh này; ngài cũng có thể và trước khi giải tán giáo dân nói những lời nhắn nhủ kết thúc toàn bộ việc cử hành thánh.”
GIRM, Số 50, tuy nhiên, dự liệu một thừa tác viên giáo dân có thể nói ít lời dẫn nhập tín hữu vào Thánh Lễ hôm ấy.
Mặc dầu không phải phần việc riêng biệt cũa người dẫn lễ điều khiển các bài hát hay đọc những lời bảo thường lệ cuối Thánh Lễ, trên thực tế được làm vậy để tránh nhân số những người trong cung thánh. Dầu sao đi nữa, nên tìm những phương tiện khác để hướng dẫn bài hát để hạn chế những gián đoạn trong Thánh Lễ.
Nhiệm vụ điều khiển hay xướng lên cho giáo dân khi cần, thì theo truyền thống được dành cho phó tế và ca viên. Nhung Số 43 GIRM cũng cho phép một thừa tác viên giáo dân khác thực hiện nếu cần: “Để có sự đồng nhất về cử chỉ và điệu bộ trong cùng môt cử hành, các tín hữu phải tuân theo lời hướng dẫn của phó tế hay thừa tác viên giáo dân, hay vị tư tế theo như Sách Lễ qui định.
Tôi thiết nghĩ rằng những chỉ dẫn thể ấy bình thường chỉ cần khi cử hành một nghi thức riêng biệt, như khi đọc kinh Cầu Các Thánh trong những Lễ phong chức hay là trong những nơi thường có nhữing khách tham quan từ các phần khác nhau trong thế giới có thể quen với những thực hành khác.
Đàng khác tôi nghĩ tốt hơn là bỏ qua những cử điệu và những chỉ dẫn cho những Thánh lễ bình thường Chúa Nhật. Một số chỉ dẫn có thể cần lúc đầu trong việc cải tổ cho đến khi dân chúng quen nghi thức mới. Nhưng sau gần 40 năm thực hành tôi tưởng hầu hết người Công Giáo bây giờ biết khi nào quì, ngồi và đứng.
Điều tương tự cũng có thể được nói về thói quen kiên trì của các ca viên giơ tay, hay là hát trong lúc hát “Đáp Ca” sau mỗi câu thánh vịnh hay là kinh cầu giáo dân. Điều đó rất tốt khi thánh vịnh đáp ca và những lời cầu là những sự mới mẻ phụng vụ, nhưng bây giờ thỉnh thoảng có hơi kịch tính và làm chia trí người khác.
Đáng lưu ý rằng những dáng điêu như thế đã được cố ý tránh trong những Thánh Lễ giáo hoàng khi cử hành tại Roma. Các tín hữu dễ dàng nhận ra lúc nào phải hát, như được chỉ bằng một sự nghỉ, bằng nhịp điệu bản nhạc, hay là sự can thiệp của đàn organ.
* * *
Tiếp: Việc hôn tay một Tân Linh Mục
Chủ đề hôn tay một tân linh mục lần trước mang tới một câu hỏi khác liên quan việc sử dụng tay.
Một đọc giả tại New Orleeans- Hoa Kỳ hỏi rằng: “Có phải giữ thinh lặng (tức là không đánh nhạc) lúc đặt tay trong một thánh lễ phong chức? Con nghĩ Tòa Thánh nói một điều gì như, ‘Không nói gì’ giám mục và sau đó các linh mục hiện diện đặt tay. Sức mạnh tiếng latinh, nếu con nhớ không lầm, xem ra đơn giản lả các linh mục không nói gì khi đặt tay (không đọc kinh, không “xin Chúa chúc lành,” không nói “Anh đã làm điều ấy, Bill”). Câu hỏi của con là: Điều gì thích hợp hơn trong hành vi phụng vụ này, sự thinh lặng thánh tương tự như lúc giơ cao các bánh thánh sau những lời truyền phép, hay là một bài nhạc thích hợp như, “Veni, Sancte Spiritus’?
Sách Pontifical, như đọc giả chúng tôi nhớ kỹ, nói: “ Từng người một, các ứng viên tới chỗ giám mục và qùi gối trước Người. Giám mục đội mủ đặt tay trên đầu mỗi người, trong thinh lặng.
Sau đó tất cả các linh mục đồng tế và tất cả các linh mục khác hiện diện, mặc dầu chỉ mang một stola trên áo alb hay là trên áo thâm chùng và áo các phép, đặt tay mình trên mỗi một ứng viên, trong thinh lặng. Sau khi đặt tay, các linh mục đứng lại hai bên giám mục cho tới khi xong kinh truyền chức.”
Từ đó chúng tôi kết luận rằng các linh mục đặt tay sẽ không nói gì và chỉ đọc trong trí kinh gì cầu cho tân chức.
Sự thinh lặng lúc làm nghi thức này có tầm quan trọng lớn và có thể nói tự nó là một nghi thức. Do đó lúc đặt tay không được đánh nhạc hay hát kinh gì.
Tuy nhiên, dầu trong luật chữ đỏ không nói gì để ủng hộ sự này, khi việc đặt tay xem ra kéo dài do số linh mục hay là do số ứng viên, việc thực hành phụng vụ xem ra cho phép hát kinh Chúa Thánh Thần. Nếu và đang khi làm điều này, giám mục thường đặt tay trong thinh lặng và thánh thi bắt lên một chút sau khi các linh mục đã bắt đầu đặt tay.
Muốn giữ bầu khí thinh lặng chữ đỏ tiên liệu khả năng một số ít hơn các linh mục hiện diện đặt tay. Điều này thỉnh thoảng đựoc làm, và được chuộng hơn là cắt đứt thinh lặng, nhưng điều này không luôn dễ thực thi mà không có người cảm thấy mình bị loại
Tình huống thứ hai, họa hiếm hơn nhiều, sự thinh lặng kéo dài là khi sô ứng viên quá đông. Sau 10 phút thinh lặng tưyệt đối trong một nghi thức, cả những người sốt sắng có thể mất bình tỉnh và mất tập trung vào mầu ngiệm đang cử hành. Như vậy sự thing lặng có thể trở nên một cản trở cho việc tập trung nó tìm cổ võ.
Trong những trường hợp như thế một số kinh cầu như Veni Creator Spiritus được phép.
Điều này là trường hợp trong lần chịu chức của tôi, khi đó tôi được hân hạnh làm thành phần môt nhóm 60 linh mục được tấn phong bởi Đức Giáo Hoàng Gioan Phaolô II trong Đền Thờ Thánh Phêrô. Nghi thức đặt tay mà thôi đã kéo dài khoảng nữa giờ và do đó đã hát nhiều thánh thi cầu xin ơn Chúa Thánh thần trong thời gian đó.
ROME (Zenit.org). – Giải dáp của Cha Đạo Binh Chúa Kitô, Cha Edward McNamara, giáo sư phụng vụ tại đại học Regina Apostolorum.
Cha có thể giải thích rõ về vai trò người dẫn lễ không? Người dẫn lễ rất thường thấy ở đây tại Hoa Kỳ, và mổi nhà thờ xem ra có một sự diễn tả công việc khác nhau cho người này. Tại giáo xứ chúng con trước lúc bắt đầu Thánh Lễ người dẫn lễ chào dân chùng, hỏi có ai đang mừng sinh nhật hay một kỷ niệm nào hay đang thực hiện một sự thăm viếng.. Sau đó hát bài hát sinh nhật hay kỷ niệm thông thường. Sau đó ngưởi dẫn lễ nói đôi lời suy tư từ 5 tới 6 phút và ban những lời khuyên cho tuần tới.
Trong Thánh Lễ người dẫn lễ ngồi trong cung thánh, hướng dẫn dân chúng bằng dấu tay phải ngồi, quì gối, đứng dậy; ra lệnh phải đánh bài nhạc nào hay hát bài gì, v.v. Cuối Thánh Lễ, trước phép lành cuối anh/chị đọc những lời bảo, cho những lời giải thích và những bài học gì từ bài giảng, và cám ơn dân chúng, v.v. Con dã gợi ý về vai trò của người “dẫn lễ” quá xa một chút, nhưng không thấy điều gì trong GIRM giúp ủng hộ điều con rêu rao. Cha có thể giúp con được không? –M.P. Keaau, Hawaii.
Tôi thiết nghĩ anh có lý vì điều này đề cập vai trò người dẫn lễ đã đi hơi quá xa.
Phần việc phụng vụ của ngươi dẫn lễ được diễn tả, cùng với phần việc của những người giữ phòng thánh, những người dẫn chỗ, và những người quyên tiền, trong Qui Chế Tổng Quát Sách Lễ Roma, Số 105:
“Người dẫn lễ […] là người cắt nghĩa và hướng dẫn để đưa giáo dân vào Thánh Lễ và giúp họ hiểu Thánh Lễ hơn. Những lời hướng dẫn của người dẫn lễ phải được sửa soạn trươc và phải vắn tắt rõ ràng. Trong khi lo phần việc của mình, người dẫn lễ sẻ đứng ở nơi thuận tiện, trước mặt giáo dân, nhưng không nên đứng ở giảng đài.”
Số 352 của GIRM nhấn mạnh về nhu cầu sửa soạn: “Vì có thể rộng rãi lựa chọn các phần Thánh Lễ, nên trước khi cử hành Thánh Lễ, thầy phó tế, các người đọc sách, người hát thánh thi, ca trưởng, người dẫn lễ, ca đoàn, mỗi người cần biết rõ bản văn liên quan phận vụ mình, và đừng để xảy ra tình trạng “tùy cơ ứng biến”. Các nghi thức được sắp xếp và diễn tiến cách hài hòa giúp ích nhiều cho tâm trí giáo dân tham dự Thánh Lễ.”
Đó là tất cả những gì được nói về người dẫn lễ. Cách nói người dẫn lễ can thiệp “khi thuận lợi” có thể được giải thích rằng phận việc này được sử dụng tồt nhất khi có một cái gì đặc biệt, như một sự thêm sức hay phong chức cần phải có sự giải thích.
Sự nhấn mạnh những phận việc của phụng vụ này phải được sửa soạn kỷ lưỡng và hướng cách đặc biệt để giúp dân chúng sống việc cử hành, xem ra loại trừ các sự tự phát và những nhận xét không chuẩn bị dựa trên bài giảng.
Cũng vậy điều rất đáng bàn cãi là công đoàn hát bài “Mừng Sinh Nhật- Happy Birthday” là một sự chuẩn bị thiêng liêng thích hợp nhất cho Thánh Lễ.
Cũng phải nhớ rằng GIRM, Số 31, dành cách riêng sự trình bày nghi thức và những tóm tắt kết thúc cho linh mục chủ sự chớ không cho người dẫn lễ: “Cũng tùy thuộc linh mục, trong khi thi hành nhiệm vụ chủ tọa cộng đồng được tập hợp, việc cống hiến một số giải thích dự liệu trong chính nghi thức… Ngoài ra, ngài có thể nói vắn tắt mấy lời trước khi cử hành để hướng dẫn giáo dân vào Thánh Lễ ngày hôm đó (sau lời Chào đầu lễ và trước Nghi Thức thống hối) để hướng dẫn vào Phụng vụ Lời Chúa (trước các bài đọc) và Kinh Thánh Thể (trước kinh Tiền Tụng), nhưng không bao giờ vào giữa Kinh này; ngài cũng có thể và trước khi giải tán giáo dân nói những lời nhắn nhủ kết thúc toàn bộ việc cử hành thánh.”
GIRM, Số 50, tuy nhiên, dự liệu một thừa tác viên giáo dân có thể nói ít lời dẫn nhập tín hữu vào Thánh Lễ hôm ấy.
Mặc dầu không phải phần việc riêng biệt cũa người dẫn lễ điều khiển các bài hát hay đọc những lời bảo thường lệ cuối Thánh Lễ, trên thực tế được làm vậy để tránh nhân số những người trong cung thánh. Dầu sao đi nữa, nên tìm những phương tiện khác để hướng dẫn bài hát để hạn chế những gián đoạn trong Thánh Lễ.
Nhiệm vụ điều khiển hay xướng lên cho giáo dân khi cần, thì theo truyền thống được dành cho phó tế và ca viên. Nhung Số 43 GIRM cũng cho phép một thừa tác viên giáo dân khác thực hiện nếu cần: “Để có sự đồng nhất về cử chỉ và điệu bộ trong cùng môt cử hành, các tín hữu phải tuân theo lời hướng dẫn của phó tế hay thừa tác viên giáo dân, hay vị tư tế theo như Sách Lễ qui định.
Tôi thiết nghĩ rằng những chỉ dẫn thể ấy bình thường chỉ cần khi cử hành một nghi thức riêng biệt, như khi đọc kinh Cầu Các Thánh trong những Lễ phong chức hay là trong những nơi thường có nhữing khách tham quan từ các phần khác nhau trong thế giới có thể quen với những thực hành khác.
Đàng khác tôi nghĩ tốt hơn là bỏ qua những cử điệu và những chỉ dẫn cho những Thánh lễ bình thường Chúa Nhật. Một số chỉ dẫn có thể cần lúc đầu trong việc cải tổ cho đến khi dân chúng quen nghi thức mới. Nhưng sau gần 40 năm thực hành tôi tưởng hầu hết người Công Giáo bây giờ biết khi nào quì, ngồi và đứng.
Điều tương tự cũng có thể được nói về thói quen kiên trì của các ca viên giơ tay, hay là hát trong lúc hát “Đáp Ca” sau mỗi câu thánh vịnh hay là kinh cầu giáo dân. Điều đó rất tốt khi thánh vịnh đáp ca và những lời cầu là những sự mới mẻ phụng vụ, nhưng bây giờ thỉnh thoảng có hơi kịch tính và làm chia trí người khác.
Đáng lưu ý rằng những dáng điêu như thế đã được cố ý tránh trong những Thánh Lễ giáo hoàng khi cử hành tại Roma. Các tín hữu dễ dàng nhận ra lúc nào phải hát, như được chỉ bằng một sự nghỉ, bằng nhịp điệu bản nhạc, hay là sự can thiệp của đàn organ.
* * *
Tiếp: Việc hôn tay một Tân Linh Mục
Chủ đề hôn tay một tân linh mục lần trước mang tới một câu hỏi khác liên quan việc sử dụng tay.
Một đọc giả tại New Orleeans- Hoa Kỳ hỏi rằng: “Có phải giữ thinh lặng (tức là không đánh nhạc) lúc đặt tay trong một thánh lễ phong chức? Con nghĩ Tòa Thánh nói một điều gì như, ‘Không nói gì’ giám mục và sau đó các linh mục hiện diện đặt tay. Sức mạnh tiếng latinh, nếu con nhớ không lầm, xem ra đơn giản lả các linh mục không nói gì khi đặt tay (không đọc kinh, không “xin Chúa chúc lành,” không nói “Anh đã làm điều ấy, Bill”). Câu hỏi của con là: Điều gì thích hợp hơn trong hành vi phụng vụ này, sự thinh lặng thánh tương tự như lúc giơ cao các bánh thánh sau những lời truyền phép, hay là một bài nhạc thích hợp như, “Veni, Sancte Spiritus’?Sách Pontifical, như đọc giả chúng tôi nhớ kỹ, nói: “ Từng người một, các ứng viên tới chỗ giám mục và qùi gối trước Người. Giám mục đội mủ đặt tay trên đầu mỗi người, trong thinh lặng.
Sau đó tất cả các linh mục đồng tế và tất cả các linh mục khác hiện diện, mặc dầu chỉ mang một stola trên áo alb hay là trên áo thâm chùng và áo các phép, đặt tay mình trên mỗi một ứng viên, trong thinh lặng. Sau khi đặt tay, các linh mục đứng lại hai bên giám mục cho tới khi xong kinh truyền chức.”
Từ đó chúng tôi kết luận rằng các linh mục đặt tay sẽ không nói gì và chỉ đọc trong trí kinh gì cầu cho tân chức.
Sự thinh lặng lúc làm nghi thức này có tầm quan trọng lớn và có thể nói tự nó là một nghi thức. Do đó lúc đặt tay không được đánh nhạc hay hát kinh gì.
Tuy nhiên, dầu trong luật chữ đỏ không nói gì để ủng hộ sự này, khi việc đặt tay xem ra kéo dài do số linh mục hay là do số ứng viên, việc thực hành phụng vụ xem ra cho phép hát kinh Chúa Thánh Thần. Nếu và đang khi làm điều này, giám mục thường đặt tay trong thinh lặng và thánh thi bắt lên một chút sau khi các linh mục đã bắt đầu đặt tay.
Muốn giữ bầu khí thinh lặng chữ đỏ tiên liệu khả năng một số ít hơn các linh mục hiện diện đặt tay. Điều này thỉnh thoảng đựoc làm, và được chuộng hơn là cắt đứt thinh lặng, nhưng điều này không luôn dễ thực thi mà không có người cảm thấy mình bị loại
Tình huống thứ hai, họa hiếm hơn nhiều, sự thinh lặng kéo dài là khi sô ứng viên quá đông. Sau 10 phút thinh lặng tưyệt đối trong một nghi thức, cả những người sốt sắng có thể mất bình tỉnh và mất tập trung vào mầu ngiệm đang cử hành. Như vậy sự thing lặng có thể trở nên một cản trở cho việc tập trung nó tìm cổ võ.
Trong những trường hợp như thế một số kinh cầu như Veni Creator Spiritus được phép.
Điều này là trường hợp trong lần chịu chức của tôi, khi đó tôi được hân hạnh làm thành phần môt nhóm 60 linh mục được tấn phong bởi Đức Giáo Hoàng Gioan Phaolô II trong Đền Thờ Thánh Phêrô. Nghi thức đặt tay mà thôi đã kéo dài khoảng nữa giờ và do đó đã hát nhiều thánh thi cầu xin ơn Chúa Thánh thần trong thời gian đó.