TÒA GIÁM MỤC PHÁT ĐIỆM
Phát Diệm, Ninh Bình
Việt Nam
Thân gửi các Cha,
Các nam nữ tu sĩ và anh chị em giáo hữu thân mến,
Một Mùa Xuân nữa lại về trên quê hương đất nước chúng ta. Một Năm Mới lại đến, Toà Giám Mục xin gửi tới mọi thành phần dân Chúa những lời cầu chúc tốt đẹp nhất .
Thưa anh chị em,
Chúng ta vừa bước sang Năm Mới 2003. Từ năm 2000 đến nay, thế giới có nhiều thay đổi, nhiều biến động, như thiên tai, khủng bố, bạo lực, hiểm họa chiến tranh, v.v… Vì thế, ai ai chắc cũng tự hỏi : Năm Mới này sẽ dành cho thế giới cũng như cho mỗi người chúng ta những niềm vui nỗi buồn nào ? Không ai biết trước được câu trả lời cho câu hỏi này, nhưng chúng ta cứ phó thác trong tay Thiên Chúa và cứ tiếp tục phấn đấu trong mọi hoàn cảnh, dù bất cứ gì xảy ra.
Riêng năm nay, Hội Đồng Giám Mục Việt Nam, trong Thư mục vụ ngày 11 tháng 10 năm 2002, đã chọn Hôn nhân và Gia đình làm mục tiêu ưu tiên của chương trình mục vụ. Đàng khác Đức Thánh Cha Gio-an Phao-lô II, trong tông thư về Kinh Mân Côi ngày 16 tháng 10 năm 2002, cũng chỉ định năm 2003 là Năm Mân Côi. Chúng ta rất nên học hỏi hai văn kiện này. Nhân dịp đầu Năm Mới, chúng ta cùng nhau dừng lại để suy nghĩ về một vài điểm trong đó :
1. Đời sống gia đình trong hoàn cảnh hiện nay.
2. Kinh Mân Côi : kinh nguyện của mỗi gia đình.
I. ĐỜI SỐNG GIA ĐÌNH TRONG HOÀN CẢNH HIỆN NAY.
Theo chương 1 và 2 của sách Sáng thế, Thiên Chúa dựng nên con người có nam có nữ, để họ giúp đỡ nhau về mọi mặt, để họ xây dựng gia đình hạnh phúc và sinh con cái. Các ngôn sứ trong Cựu Ước đã ví lòng thương yêu của Thiên Chúa đối với dân Người như một tình yêu hôn nhân cao đẹp và bền chặt. Còn trong Tân Ước, sự gắn bó giữa Chúa Kitô và Hội Thánh cũng được coi như một cuộc hôn nhân. Như vậy, theo ý định của Thiên Chúa, hôn nhân và gia đình là những thực tại cao quí.
Theo truyền thống dân tộc, một gia đình gồm có ông bà, cha mẹ, con cháu, trên thuận dưới hoà, là một môi trường thuận lợi cho con người phát triển, và là một lý tưởng mà ai cũng cố gắng thực hiện.
Thế nhưng ngày nay, do tiến bộ của khoa học kỹ thuật, do sự phát triển về kinh tế, do ảnh hưởng của những lối nghĩ và lối sống nước ngoài, xã hội đang có nhiều chuyển biến. Vì vậy các mối liên hệ gia đình dần dần trở nên lỏng lẻo, như : nhiều cuộc hôn nhân tan vỡ do ly dị, cha mẹ mất ảnh hưởng đối với con cái, nhất là khi chúng phải đi học hay đi làm xa v.v.
Do đó, cần phải vừa duy trì đời sống gia đình, vừa canh tân theo hoàn cảnh mới, để gia đình vẫn giữ vai trò của mình cả về mặt tự nhiên lẫn siêu nhiên. Về mặt tự nhiên, phải làm sao để vợ chồng tiếp tục gắn bó bền chặt với nhau, và con cái được âu yếm nuôi dạy cho lớn lên về thể xác và tinh thần. Về mặt siêu nhiên, phải làm sao để nhờ lời dạy dỗ và nhất là nhờ gương sáng của cha mẹ, con cái trở nên những tín hữu tốt, biết hết lòng kính mến vâng phục Thiên Chúa và tận tình sống bác ái với tha nhân. Nhờ vậy gia đình sẽ luôn được hiệp nhất và bình an.
II. KINH MÂN CÔI : KINH NGUYỆN CỦA MỖI GIA ĐÌNH.
Một phương tiện rất tốt, nếu không nói là tốt nhất, để gia đình sống hiệp nhất với nhau là cầu nguyện chung với nhau. Theo truyền thống, người Công giáo Việt Nam có thói quen đọc kinh chung trong gia đình, nhất là kinh tối. Ngày nay, do ảnh hưởng bên ngoài, nhất là do bị thu hút bởi vô tuyến truyền hình hoặc các phương tiện giải trí khác, thói quen này xem ra dần dần bị quên lãng. Vì vậy chúng ta cần duy trì thói quen tốt đẹp này, đồng thời đổi mới hình thức cho phù hợp với đời sống hiện đại hơn, và ở đâu đã mất thói quen này thì nên cố gắng phục hồi lại.
Trong kinh nguyện gia đình, ngoài việc đọc và suy ngắm Lời Chúa, rất nên đọc Kinh Mân Côi. Theo Tông thư nói trên của Đức Thánh Cha, đọc kinh Mân Côi là cùng với Đức Ma-ri-a chiêm ngắm và tưởng niệm Chúa Ki-tô, nhờ Đức Ma-ri-a mà học biết Chúa Ki-tô, cùng với Đức Ma-ri-a nên giống Chúa Ki-tô, cầu khẩn và loan báo Chúa Ki-tô.
Trong Kinh Mân Côi, trước khi đọc mỗi chục kinh Kính Mừng , chúng ta suy ngắm cuộc đời Chúa Ki-tô trong các mầu nhiệm, theo truyền thống là : “năm sự vui” về cuộc đời thơ ấu của Chúa, “năm sự thương” về cuộc thương khó, và “năm sự mừng” về vinh quang của Chúa và của Đức Mẹ. Sau “năm sự vui”, nay Đức Thánh Cha đề nghị thêm các mầu nhiệm “năm sự sáng” về sứ vụ công khai của Chúa Giê-su, từ khi Người chịu phép rửa cho đến khi Người chịu thương khó, đó là:
1. Đức Chúa Giê-su chịu phép rửa tại sông Gio-đan.
2. Đức Chúa Giê-su làm phép lạ tại tiệc cưới Ca-na.
3. Đức Chúa Giê-su rao giảng Nước Trời và kêu gọi sám hối.
4. Đức Chúa Giê-su biến hình trên núi.
5. Đức Chúa Giê-su lập bí tích Thánh Thể.
Như vậy Kinh Mân côi thực sự là bản tóm tắt Sách Tin Mừng. Đức Thánh Cha cũng đề nghị chúng ta đọc Kinh Mân Côi mỗi ngày theo thứ tự sau đây : thứ Hai: năm sự vui, thứ Ba: năm sự thương, thứ Tư : năm sự mừng, thứ Năm: năm sự sáng, thứ Sáu : năm sự thương, thứ Bảy: năm sự vui, Chúa nhật : năm sự mừng. Trong gia đình, nếu chúng ta không đọc chung được cả năm chục thì nên đọc ít là một chục mỗi ngày.
Tóm lại, nếu mỗi người Công giáo cần quý trọng Kinh Mân Côi, thì giáo phận Phát Diệm chúng ta, có nhà thờ chính toà dâng kính Đức Mẹ Mân Côi, lại càng phải siêng năng lần hạt Mân Côi, để cầu cho thế giới, cho Hội Thánh, cho quê hương, cho giáo phận và cho mỗi gia đình.
Tha anh chÞ em,
Năm dương lịch 2003 mới bắt đầu và Tết nguyên đán Qúi Mùi cũng tới, tôi xin gửi những lời cầu chúc tốt đẹp nhất đến từng người, và nguyện xin Thiên Chúa là Cha, nhờ lời chuyển cầu của Đức Mẹ Mân Côi và của hai Thánh Tông Đồ Phê-rô và Phao-lô, ban cho mỗi người trong giáo phận, linh mục, tu sĩ nam nữ và giáo dân, được một năm mới đầy ơn Chúa, luôn vâng theo ý Chúa và nhờ đó mà luôn được bình an hạnh phúc trong mọi hoàn cảnh. Như vậy, sau khi Năm Thánh mừng 100 năm thành lập giáo phận đã kết thúc, năm 2003 này sẽ đem lại cho chúng ta sức sống mới, để hăng hái bước vào trăm năm thứ hai của Phát Diệm.
Một lần nữa, tôi thân ái cầu chúc cho anh chị em trong Năm Quí Mùi này được tràn đầy hạnh phúc trong Chúa Giêsu Kitô và Mẹ Maria .
Phát Diệm, Xuân Quí Mùi 2003
Giám Mục Phát Diệm