Niềm tin Việt Nam: Cây Mắm
Niềm tin Việt Nam minh họa trong dạng truyện ngắn về những đời sống niềm tin của người Việt Nam, không phải trong quá khứ, cũng không phải trong tương lai, nhưng ngay trong ngày hôm nay và ngay bây giờ. Đọc Niềm tin Việt Nam, có thể bạn sẽ nhận ra những nhân vật xuất hiện trong Niềm tin Việt Nam chính là bạn, hoặc những người thân trong gia đình, hoặc những người hàng xóm, hoặc những người tín hữu trong xứ đạo của chính bạn.| "Cây Mắm", (Ảnh Nguyễn Trung Tây) |
— Sáng nay đi lễ, em nghe cha giảng, “Chúa làm cây Mắm, một đời lấm lem đất bùn”.
Vợ thắc mắc,
— Nước mắm thì em biết. Mắm tôm, mắm ruốc thì ai còn lạ chi. Nhưng cả đời chưa bao giờ em nghe nói tới cây Mắm…
Chồng giải thích,
— Cây Mắm anh cũng chưa thấy. Nhưng hồi xưa anh có đọc truyện Rừng Mắm của Bình Nguyên Lộc cho nên mới biết cây Mắm là loại cây duy nhất mọc được trên đất bùn phù sa. Bởi vậy suốt một quãng thời gian sống đời thảo mộc, Mắm lúc nào cũng hít vào không khí bùn, nở hoa Mắm trên mặt bùn, và ngập sâu vào trong bùn; cho nên, đời của cây Mắm là đời của bùn đen nước đục.
Vợ xuýt xoa,
— Nghe anh nói, sao tự dưng em cảm thấy tội nghiệp cho cây Mắm quá.
— Em nói giống y như nhân vật thằng Cộc ở trong truyện ngắn Rừng Mắm của Bình Nguyên Lộc. Cũng là một đời thảo mộc, nhưng cây Quế cây Trầm được nhiều người yêu thích. Riêng cây Mắm, không ai kiếm tìm. Mắm sinh ra, không ai dòm ngó. Mắm chết đi, không ai phiền muộn.
— Lạ nhỉ? Vậy Chúa sinh ra cây Mắm để làm chi vậy?
— Để làm chi? Em nói chuyện chơi! Nếu không có cây Mắm mọc rễ bám sâu vào lòng đất bùn phù sa, đất bùn mới sẽ không bao giờ hóa thành đất cứng. Nếu đất bùn mới không trở thành đất cứng, làm sao đất mặn trở thành đất ngọt cho người dân nghèo khổ của tứ xứ kéo về lập nghiệp, khai khẩn ruộng đồng, trồng cây ăn trái, xây nhà dựng cửa, lập phố lập làng.
Vợ gật gù,
— Hèn chi sáng nay cha xứ đã dùng hình ảnh của cây Mắm để diễn tả về Đức Giêsu. Em đoán chắc ngài muốn nói, bởi Đức Giêsu đã sinh ra trong thân phận con người cũng chính là thân phận bùn đen, và bởi một đời của Chúa làm cây Mắm, chân lấm đất bùn, sinh ra trong nghèo khổ, chết đi trong tủi nhục, cho nên phận người của nghèo rớt mùng tơi thôi không còn lấm lem với đất bùn tội lỗi...
— Vậy thôi. Có chi cao siêu vĩ đại đâu mà không hiểu…
Bất ngờ chồng trợn mắt,
— Ủa, sao kỳ vậy?
Rồi quay sang vợ,
— Tự nhiên “tui” khám phá ra một “chiện” hơi “lọa” đó nghe?
— Chuyện chi mà “lọa lùng” đến thế?
Chồng phân tích,
— Nếu cha đã nhắc đến cây Mắm trong bài giảng, thì ngài cũng phải giải thích là tại sao ngài lại bê nguyên cả một cây Mắm ở bờ biển Cà Mâu vào trong bài giảng sáng nay chứ.
Vợ tự nhiên ngập ngừng,
— Đương nhiên là cha có giải thích rồi. Nhưng, thôi, nói ra nghe kỳ lắm.
Chồng nheo nheo mắt, nhìn vợ, rồi xoa xoa hai bàn tay vào nhau,
— Thôi, thôi, tôi hiểu rồi!
Vợ cười nho nhỏ,
— Sáng nay cha vừa mới mở miệng nhắc tới cây Mắm, mắt em đã lờ đờ, rồi nhắm chặt lại lúc nào không hay.
Vợ thanh minh,
— Anh biết mà, tối hôm qua em thức khuya canh chừng con bé Bon bị sốt. Gần một giờ sáng em mới chợp mắt được một chút. Cho nên sáng nay, em thăng cả hồn lẫn xác ngay khi cha vừa mở miệng cất tiếng giảng. Mãi đến khi nhận ra tiếng chân người xôn xao chung quanh, em mở mắt ra, vừa kịp đứng dậy cho phần Lời Nguyện Giáo Dân. Lúc đó em nghe cha nói, “Bởi thương yêu con người, Thiên Chúa một đời chân lấm đất bùn như cây Mắm. Tin tưởng vào tình yêu tuyệt đối của Ngài, giờ đây chúng ta hãy dâng lên Thiên Chúa những lời nguyện sau đây”. Tới lúc đó, em mới tỉnh giấc…
Suy Niệm
Chúa (là) sóng Hồng Hà lặng lẽ ôm ấp vỗ vễ.
Chúa (là) dòng Cửu Long êm đềm chuyên chở phù sa. Chúa bồi đắp màu mỡ, mở lớn mênh mông ruộng đồng Lạc Việt.
Chúa (là) bờ biển Thái Bình rì rào sóng vỗ, ầu ơ ngâm thơ, ru con của Mẹ nhắm mắt say nồng.
Chúa (là) rặng núi Trường Sơn vươn mình ngạo nghễ, cản gió bấc, chặn gió Lào, ôm lấy mây trời che nắng che mưa.
Chúa (là) rừng mắm trắng xóa, chân lấm đất bùn.
Chúa (là) rừng tràm vươn tới, cây ngọt mọc lên, đất màu quê hương lấn tràn mặt biển.
Lời Nguyện
Lạy Chúa, cám ơn Chúa đã sinh ra trong thân phận con người, thân phận của cây Mắm, để cuộc đời của chúng con không còn lấm lem với bùn đen nước đọng của tội lỗi.
www.nguyentrungtay.com