BÀI GIẢNG LỄ TRO 2007
Trong lá thư Mục vụ, tôi đã trình bày cho anh chị em về đề tài “Mùa Chay là Mùa Hoà giải”, hôm nay tôi nói với anh chị em dưới ánh sáng Lời Chúa về một phương diện khác: Mùa Chay là mùa Thống hối.
Trong bài đọc tiên tri Gio-en, Thiên Chúa tha thiết mời gọi chúng ta: Các ngươi hãy hết lòng trở về với Ta! Đó là ý nghĩa cơ bản và sâu xa nhất của sự thống hối.
Thống hối là một hành trình trở về với Thiên Chúa vì mọi người chúng ta cách này hay cách khác đang ở xa Thiên Chúa. Chúng ta đã rời xa Thiên Chúa khi làm những điều xấu, vì Thiên Chúa là Sự Thiện tự bản chất. Khi nói dối, lừa dối người khác, che đậy sự thật, chống lại sự thật bất lợi cho ta, ta cũng rời xa Thiên Chúa, vì Thiên Chúa là Chân Lý. Chúng ta ở xa Thiên Chúa khi không thi hành thánh ý của Thiên Chúa (ví dụ khi Lời Chúa dạy ta yêu kẻ thù, thì ta lại ghét). Chúng ta ở xa Thiên Chúa khi tâm hồn ta khô khan nguội lạnh, đang khi Thiên Chúa mời gọi chúng ta yêu mến Thiên Chúa hết lòng, hết linh hồn, hết sức lực, hết trí khôn.
Mùa Chay là Mùa đặc biệt dành cho sự trở về của người con đi hoang là mỗi một người chúng ta. Sự trở về này gồm nhiều giai đoạn, phần lớn xảy ra trong nội tâm, nên Chúa mới dạy ta hãy xé lòng chứ đừng xé áo! Thống hối bắt đầu từ nội tâm, từ cõi lòng ta, chứ không phải từ bên ngoài.
Bước đầu tiên của hành trình sám hối là ý thức tội lỗi: trong thâm sâu của cõi lòng, trong nội tâm, chúng ta thấy mình có tội, nhận ra tội lỗi của mình. Chúng ta phán xét chính mình, và chúng ta nhận điều xấu mình đã làm, hay cái tâm địa xấu xa của mình. Đối với nhiều người trong chúng ta, bước đầu tiên này đã là khó. Nhiềú người trong thời đại chúng ta, dù đã làm bao nhiêu điều xấu, vẫn không thấy mình có tội. Họ đã đánh mất ý thức tội lỗi, và đó là nguy cơ lớn nhất của nhân loại ngày hôm nay.
Bước thứ hai là sự hối hận, đau buồn, ray rứt trong lòng vì những điều xấu mình đã làm. Sự đau buồn này không làm hại cho chúng ta, nhưng rất lành mạnh, vì nó là một liều thuốc đắng, chữa lành cho vết thương tội lỗi của chúng ta. Nó không đi ngược lại với niềm vui kitô giáo, nhưng sẽ mang lại niềm vui sau này. Sự ăn năn phản tĩnh của một con người sau khi đã lở làm điều ác, sẽ làm cho người đó trở nên tốt hơn, sâu sắc hơn.
Bước thứ ba là sự gặp gỡ Thiên Chúa trong nội tâm, là một sự gặp gỡ trong tin yêu: khi đã lỡ phạm tội, nhiều người trong chúng ta rất hối hận, vì yêu Chúa. Càng yêu Chúa, chúng ta càng hối hận, càng hối hận chúng ta càng yêu Chúa. Chúng ta gặp gỡ Chúa, thú nhận tội lỗi với Chúa và xin Chúa tha thứ cho chúng ta. Chắc chắn Chúa tha thứ và ban lại cho chúng ta niềm vui và sự bình an. Giai đoạn này Chúa cho chúng ta cảm nghiệm được Tình yêu và lòng thương xót của Chúa.
Bước thứ tư là quyết tâm thú nhận tội lỗi của mình, không những với Chúa, mà còn với Giáo hội. Giai đoạn này, cần phải lướt thắng sự ngại ngùng trong việc xưng tội, nói ra sự thật và tất cả sự thật với cha giải tội là đại diện cho Chúa và cho Hội Thánh. Giai đoạn này cũng rất cần thiết, vì nó biểu lộ sự chân thực của lòng thống hối, tránh cho chúng ta ảo tưởng và sự chủ quan.
Bước thứ năm là thực sự sửa đổi đời sống: sống khác đi, không sống như cũ nữa, không làm điều ác nữa; dứt khoát với tình trạng tội lỗi mà mình đang mắc phải. Giai đoạn này rất khó và đòi hỏi sự hy sinh, sự chiến đấu với chính mình, và sự chiến thắng, làm chủ được chính mình. Chính vì thế mà cần rất nhiều ơn Chúa, cần sự giúp đỡ của những anh chị em đồng đạo với mình.
Để có thể canh tân đổi mới đời sống cách hữu hiệu và bền bỉ, phải cầu nguyện rất nhiều như lời Chúa dạy, cầu nguyện âm thầm kín đáo trong lòng, chứ đọc kinh bên ngoài thôi chưa đủ. Rồi phải ăn chay, nghĩa là phải nhịn, không chỉ nhịn ăn mà thôi, có khi còn phải nhịn nói, nhịn thỏa mãn sở thích của mình, nhịn, kiềm hãm tình cảm nóng giận. Và cuối cùng hãy tập làm việc lành, tập giúp đỡ những người nghèo khổ hơn mình.
Gm. Phaolô Bùi Văn Đọc
Trong lá thư Mục vụ, tôi đã trình bày cho anh chị em về đề tài “Mùa Chay là Mùa Hoà giải”, hôm nay tôi nói với anh chị em dưới ánh sáng Lời Chúa về một phương diện khác: Mùa Chay là mùa Thống hối.
Trong bài đọc tiên tri Gio-en, Thiên Chúa tha thiết mời gọi chúng ta: Các ngươi hãy hết lòng trở về với Ta! Đó là ý nghĩa cơ bản và sâu xa nhất của sự thống hối.
Thống hối là một hành trình trở về với Thiên Chúa vì mọi người chúng ta cách này hay cách khác đang ở xa Thiên Chúa. Chúng ta đã rời xa Thiên Chúa khi làm những điều xấu, vì Thiên Chúa là Sự Thiện tự bản chất. Khi nói dối, lừa dối người khác, che đậy sự thật, chống lại sự thật bất lợi cho ta, ta cũng rời xa Thiên Chúa, vì Thiên Chúa là Chân Lý. Chúng ta ở xa Thiên Chúa khi không thi hành thánh ý của Thiên Chúa (ví dụ khi Lời Chúa dạy ta yêu kẻ thù, thì ta lại ghét). Chúng ta ở xa Thiên Chúa khi tâm hồn ta khô khan nguội lạnh, đang khi Thiên Chúa mời gọi chúng ta yêu mến Thiên Chúa hết lòng, hết linh hồn, hết sức lực, hết trí khôn.
Mùa Chay là Mùa đặc biệt dành cho sự trở về của người con đi hoang là mỗi một người chúng ta. Sự trở về này gồm nhiều giai đoạn, phần lớn xảy ra trong nội tâm, nên Chúa mới dạy ta hãy xé lòng chứ đừng xé áo! Thống hối bắt đầu từ nội tâm, từ cõi lòng ta, chứ không phải từ bên ngoài.
Bước đầu tiên của hành trình sám hối là ý thức tội lỗi: trong thâm sâu của cõi lòng, trong nội tâm, chúng ta thấy mình có tội, nhận ra tội lỗi của mình. Chúng ta phán xét chính mình, và chúng ta nhận điều xấu mình đã làm, hay cái tâm địa xấu xa của mình. Đối với nhiều người trong chúng ta, bước đầu tiên này đã là khó. Nhiềú người trong thời đại chúng ta, dù đã làm bao nhiêu điều xấu, vẫn không thấy mình có tội. Họ đã đánh mất ý thức tội lỗi, và đó là nguy cơ lớn nhất của nhân loại ngày hôm nay.
Bước thứ hai là sự hối hận, đau buồn, ray rứt trong lòng vì những điều xấu mình đã làm. Sự đau buồn này không làm hại cho chúng ta, nhưng rất lành mạnh, vì nó là một liều thuốc đắng, chữa lành cho vết thương tội lỗi của chúng ta. Nó không đi ngược lại với niềm vui kitô giáo, nhưng sẽ mang lại niềm vui sau này. Sự ăn năn phản tĩnh của một con người sau khi đã lở làm điều ác, sẽ làm cho người đó trở nên tốt hơn, sâu sắc hơn.
Bước thứ ba là sự gặp gỡ Thiên Chúa trong nội tâm, là một sự gặp gỡ trong tin yêu: khi đã lỡ phạm tội, nhiều người trong chúng ta rất hối hận, vì yêu Chúa. Càng yêu Chúa, chúng ta càng hối hận, càng hối hận chúng ta càng yêu Chúa. Chúng ta gặp gỡ Chúa, thú nhận tội lỗi với Chúa và xin Chúa tha thứ cho chúng ta. Chắc chắn Chúa tha thứ và ban lại cho chúng ta niềm vui và sự bình an. Giai đoạn này Chúa cho chúng ta cảm nghiệm được Tình yêu và lòng thương xót của Chúa.
Bước thứ tư là quyết tâm thú nhận tội lỗi của mình, không những với Chúa, mà còn với Giáo hội. Giai đoạn này, cần phải lướt thắng sự ngại ngùng trong việc xưng tội, nói ra sự thật và tất cả sự thật với cha giải tội là đại diện cho Chúa và cho Hội Thánh. Giai đoạn này cũng rất cần thiết, vì nó biểu lộ sự chân thực của lòng thống hối, tránh cho chúng ta ảo tưởng và sự chủ quan.
Bước thứ năm là thực sự sửa đổi đời sống: sống khác đi, không sống như cũ nữa, không làm điều ác nữa; dứt khoát với tình trạng tội lỗi mà mình đang mắc phải. Giai đoạn này rất khó và đòi hỏi sự hy sinh, sự chiến đấu với chính mình, và sự chiến thắng, làm chủ được chính mình. Chính vì thế mà cần rất nhiều ơn Chúa, cần sự giúp đỡ của những anh chị em đồng đạo với mình.
Để có thể canh tân đổi mới đời sống cách hữu hiệu và bền bỉ, phải cầu nguyện rất nhiều như lời Chúa dạy, cầu nguyện âm thầm kín đáo trong lòng, chứ đọc kinh bên ngoài thôi chưa đủ. Rồi phải ăn chay, nghĩa là phải nhịn, không chỉ nhịn ăn mà thôi, có khi còn phải nhịn nói, nhịn thỏa mãn sở thích của mình, nhịn, kiềm hãm tình cảm nóng giận. Và cuối cùng hãy tập làm việc lành, tập giúp đỡ những người nghèo khổ hơn mình.
Gm. Phaolô Bùi Văn Đọc