277. GHẾ - NGAI - TÒA
Nhân ngày Giáo Hội mừng kính lễ Lập Tông Tòa Thánh Phê-rô 22-2, xin được chia sẻ vài ý tưởng về cái ghế, cái ngai, cái tòa.
Cuốn Depositio Martyrum, xuất bản vào giữa thế kỷ thứ IV, cho chúng ta biết tập tục kính nhớ các tiền nhân, những người đã qua đời, cử hành vào các ngày 13 đến 22 tháng 2 tại Rô-ma như sau: Người ta mang ra đặt giữa cộng đoàn một chiếc ghế trống (ngai, tòa - tiếng La-tinh gọi là cathedra), để kính nhớ vị đã qua đời. Vì không ai biết chính xác ngày Thánh Phê-rô tử đạo, nên Giáo Hội Rô-ma đã chọn ngày 22-2 để kính nhớ Ngài, rồi dần dần biến ngày dùng chiếc ghế trống để kính nhớ người đã qua đời thành ngày kính việc lập tông tòa Thánh Phê-rô.
Về Huế, cố đô nước Việt, vào thăm Thế Miếu của triều đình nhà Nguyễn, chúng ta cũng sẽ thấy một dãy ngai (ghế) bỏ trống. Mỗi ngai dành để kính nhớ (người Việt chúng ta còn dùng từ ngữ: thờ) một vị vua. Trên chiếc ngai (tòa, ghế) trống đó, triều đình đặt một bài vị phủ khăn vàng để ghi nhớ vị vua được thờ.
Tuy
Cái ghế để ngồi,
Cái ngai để ngự,
Cái tòa để tọa!
nhưng, bên dưới chữ ghế, chữ ngai, chữ tòa hàm chứa ý tưởng cung kính, tưởng nhớ và uy quyền.
Ngày nay, trong nhà thờ chính của một giáo phận - người ta cũng đặt một cái ghế giám mục - và gọi nhà thờ đó là nhà thờ chính tòa - cathedral.
Người Việt chúng ta gọi vị thủ lãnh, người đứng đầu, nhà lãnh đạo là cái ghế chủ - vị chủ tọa ngồi vào ghế chủ tọa.
Người Mỹ, sau một thời gian dùng từ ngữ chairmanđể gọi vị chủ tọa - chủ tịch, lại phải dùng thêm chairwoman, rồi trung dung hóa bằng từ ngữ chairperson, nay đã cắt ngắn lại thành chair - cái ghế!
Giáo Hội chúng ta hôm nay cũng mừng kính việc lập cái ghế tông đồ - tông tòa của Thánh Phê-rô, vị thủ lãnh, người lãnh đạo Giáo Hội. Giáo Hội dùng cái ghế - tông tòa để mừng kính, tưởng nhớ Thánh Phê-rô, tiếng Hy-Lạp là PETROS, không phải để thờ ngài như triều đình Huế thờ các tiên đế nhà Nguyễn, nhưng là để THỜ, NHỚ CHÚA GIÊ-SU, Đấng mà ông Si-mon con ông Giô-na đã tuyên xưng Thầy là Đấng KI-TÔ, Con Thiên Chúa hằng sống (Mát-thêu 16:16). Chính Chúa Giê-su Ki-tô mới là nguồn mạch mọi uy quyền trong Giáo Hội, chứ Si-mon con ông Giô-na chỉ là Petros - hòn đá - Chúa Giê-su dùng để xây dựng Giáo Hội trên Tảng Đá - Petra (Mát-thêu 16:18). Chính Chúa Giê-su Ki-tô mới là TẢNG ĐÁ GÓC của Giáo Hội, chính Ngài là PETRA, chính Ngài là Đấng xây Hội Thánh (Mát-thêu 16:18), và là Hội Thánh của Thầy - một Qahal YHWH mới (Đệ Nhị Luật 4:10) - chứ không phải là Hội Thánh của Phê-rô - Petros, hay của Giáo Hoàng, Giám Mục nào cả. Chính vì thế mà quyền lực của tử thần sẽ không bao giờ thắng nổi Hội Thánh của Thầy (*)
Lạy Chúa Giê-su Ki-tô, chúng con chúc tụng Chúa là TẢNG ĐÁ GÓC đã muốn dùng Hòn Đá Petros mà dẫn dắt Giáo Hội. Xin Chúa luôn hướng dẫn Đức Thánh Cha và các nhà lãnh đạo tôn giáo Chúa đang dùng.
- Cầu nguyện
- Quyết tâm
- Dấn thân
Chú thích (*):
Bản văn gốc, bằng tiếng Hy Lạp dùng hai từ ngữ Petros và Petra trong Mát-thêu 16:18 như sau: Và Thầy cũng nói cho anh: Anh là Petros, và trên Petra này, Thầy sẽ xây Hội Thánh của Thầy, và cửa của Hades sẽ không thắng nổi.