MÁI ẤM GIA ĐÌNH

Ngọt Ngào Tình Mẹ, Tình Cha,
Yêu thương dưỡng dục đưa ta vào đời.

Mỗi năm vào Tháng Năm và Tháng Sáu, chúng ta lại có dịp đặc biệt mừng ngày Tôn Vinh Mẹ (Mother’s Day) và ngày Tôn Vinh Cha (Father’s Day). Nói là đặc biệt, vì không phải chỉ khi đến những ngày này, chúng ta mới nhớ đến cha mẹ chúng ta, vì tình hiếu thảo đối với cha mẹ tất nhiên luôn tràn ngập trong tâm hồn mỗi người. Nhưng hai dịp này là một trong những dịp để chúng ta biểu lộ một cách cụ thể tấm lòng của chúng ta đối với các bậc thân phụ mẫu:

Công Cha Như Núi Thái Sơn,
Nghĩa Mẹ Như Nước Trong Nguồn Chảy Ra!

Đặc biệt, đối với các bậc cha mẹ đã hy sinh biết bao, vất vả biết bao khi phải bỏ lại quê hương thân yêu dìu dắt gia đình đi sang các miền đất mới tại các nước như Hoa-Kỳ này, vừa khác phong tục, khí hậu, vừa khác tiếng nói. Đặc biệt hơn nữa, đối với các bậc Cha Mẹ đã phải đau khổ bỏ lại quê hương Miền Bắc (từ Bến Hải) Việt Nam để đưa gia đình di cư vào Miền Nam năm 1954; rồi sau bao nhiêu công lao xây dựng gia đình tại Miền Nam, giờ đây lại bỏ lại tất cả và di tản đi ra nước ngoài với bao cực nhọc và khổ đau.
Bao nhiêu vất vả, lo lắng các bậc Cha Mẹ Việt Nam đã và đang phải trải qua để chẳng những nuôi sống đàn con cháu, mà còn phải khôn khéo vừa giúp các em hội nhập được vào nếp sống, vào nền văn hóa của đất nước mới lạ (như Hoa-Kỳ chẳng hạn), vừa giữ được nền đạo đức, văn hóa, ngôn ngữ và truyền thống tốt đẹp của các gia đình Việt Nam.

Trong nhiều năm làm việc mục vụ (Pastoral work) cho người Việt Nam thuộc các cộng đồng Việt Nam tại Hoa-Kỳ, chúng tôi thường có dịp được tiếp xúc với nhiều giáo dân và hàng giáo phẩm Hoa Kỳ; các vị đó thường nói: Nước Mỹ và Giáo Hội tại Hoa-Kỳ rất cám ơn sự đóng góp của người Việt-Nam cho đất nước Hoa-Kỳ về nhiều phương diện, nhưng nhất là về truyền thống tốt đẹp của gia đình Việt Nam. Có lẽ nhờ vậy mà các con em Việt Nam lớn lên ở Hoa-Kỳ thường rất chăm học và đạt được nhiều thành qủa tốt về học vấn. . . Chưa kể còn có nhiều thanh niên nam nữ Việt Nam sau khi tốt nghiệp Đại Học và có nhiều người có bằng cấp cao, nhưng vẫn được ơn gọi đi tu làm Linh Mục, Tu Sĩ nam nữ cho nhiều Giáo phận (Dioceses) và Dòng tu (Religious Congregations) tại Hoa-Kỳ; như vậy cũng đóng góp đáng kể cho Giáo Hội tại Hoa Kỳ nói riêng và cho cả đất nước Hoa Kỳ nói chung. Các vị thường khuyến khích chúng tôi nên nổ lực giúp duy trì nền văn hóa tốt đẹp và truyền thống gia đình của dân tộc Việt-Nam nơi các cộng đồng Việt Nam tại Hoa-Kỳ. Các vị cũng khuyến khích nên giúp các em Việt Nam lớn lên tại Hoa-Kỳ vẫn có thể nói được tiếng Việt-Nam. Còn tiếng Anh thì tất nhiên lớn lên và đi học là các em tất thông thạo. Hơn nữa biết thêm một ngôn ngử là mở rộng thêm tầm trí thức của con người.

Những người di cư sang Hoa-Kỳ thuộc các thế hệ trước cũng đã phải vất vả biết bao để xây dựng các gia đình của họ trên phần đất này; vì thế con cháu của họ đã tìm cách nầy hay cách khác để tỏ lòng tri ơn các bậc sinh thành, chẳng những một cách riêng tư nơi từng gia đình, qua các truyền thống và tôn giáo riêng, mà còn muốn tổ chức chung một lễ mừng cho toàn quốc Hoa-Kỳ, và thế là Ngày Tôn Vinh Mẹ (Mother’s Day) và Ngày Tôn Vinh Cha (Father’s Day) đã xuất hiện trên toàn quốc gia Hoa Kỳ.

Theo tài liệu trong cuốn American Book of Days và những tài liệu lấy trên Mạng Tin Học thì gốc tích của Ngày Tôn Vinh Mẹ và Tôn Vinh Cha như sau:
NgàyTôn Vinh Mẹ có trước. Trong thời gian Nội Chiến tại Hoa-Kỳ (Civil War) vào năm 1872 bà Julia Ward Howe gợi ý là ngày 4 tháng 7 (July 4th) hàng năm nên được gọi là Ngày Của Mẹ (Mother’s Day) và đặc biệt để cổ võ cho hòa bình. Bà đã có công tổ chức những buổi họp mặt hằng năm vào ngày này tại Boston tiểu bang Massachusetts được một số năm; sau đó không được mấy người hưởng ứng. Cho mãi đến năm 1907, bà Ana Jarvis ở Philadelphia bắt đầu cổ võ việc thành lập một ngày Tôn Vinh Mẹ cho toàn quốc. Bà bắt đầu kêu gọi Nhà Thờ Grafton (West Virginia) mừng lễ này vào Chúa Nhật thứ hai Tháng Năm (năm đó trùng chính vào ngày giổ của thân mẫu của bà). Năm sau, ngày này cũng được mừng cả ở Philadelphia. Thấy việc mừng nầy có ý nghiã, nên bà và nhiều người ủng hộ bà đã viết thơ yêu cầu các nhà thờ, các doanh nhân, các chính trị gia thành lập Ngày Tôn Vinh Mẹ cho toàn quốc Hoa-Kỳ. Việc cổ võ nầy rất thành công, nên đến năm 1911 thì hầu như ngày này được mừng ở khắp các Tiểu Bang. Đến năm 1914, Tổng Tống Woodrow Wilson chính thức tuyên bố ngày Tôn Vinh Mẹ cho toàn quốc Hoa-Kỳ và hàng năm mừng vào Chúa Nhật thứ II Tháng Năm.

Ngày Tôn Vinh Cha (Father’s Day) được thành lập do công ơn của Bà Sonora Smart Dodd ở Spokane (Tiểu Bang Washington). Bố của bà Sonora tên là William Smart. Ông là một cựu chiến binh thời Nội Chiến (Civil War). Ông góa vợ khi bà chết lúc sinh đứa con thứ sáu. Thế là ông đã quên mình hy sinh cả cuộc đời làm lụng vất vả tại một nông trại để nuôi dưỡng và giáo dục cả 6 người con nên người. Vì thế bà rất cảm phục và luôn tôn vinh công lao người cha của bà. Năm 1909 vào ngày Chúa Nhật Tôn Vinh Mẹ, khi bà và gia đình đi dự lễ ở Nhà Thờ, bà rất cảm động khi nghe bài giảng về Công Ơn Cha Mẹ. Bà nghĩ đến công ơn đặc biệt của cha bà và nảy ra ý định tổ chức một Ngày Tôn Vinh Cha. Vì bố bà sinh vào tháng 6, nên bà đã tổ chức Ngày Tôn Vinh Cha đầu tiên tại Spokane (WA) vào ngày 19 tháng 6 năm 1910. Vào thời gian trước đó ít lâu, năm 1908 ông Robert Webb cũng đã thành công trong việc vận động tổ chức Ngày Tôn Vinh Cha tại một Nhà Thờ ở Fairmont, West Virginia. Tuy nhiên nhờ sự vận động mạnh mẽ của Bà Sonora S. Dodd mà ngày này được phổ biến đến khắp nơi tại Hoa-Kỳ. Vào năm 1024, Tổng Thống Calvin Coolidge đã chính thức tuyên bố Ngày Tôn Vinh Chacho toàn quốc Hoa-Kỳ và mừng vào ngày Chúa Nhật III Tháng Sáu hằng năm.

Trong ngày Tôn Vinh Mẹ và Tôn Vinh Cha, các người con tặng cha mẹ các thiệp chúc mừng, các món quà, những bài thơ, bài văn ca tụng công ơn cha mẹ. Các giáo dân đến Nhà Thờ để cầu nguyện cho cha mẹ: các vị còn sống cũng như các vị đã qua đời. Căn cứ vào các tài liệu, thì theo truyền thống người Hoa-Kỳ thường đeo hoa Cẩm Chướng (Carnation) vào Ngày Tôn Vinh Mẹ (hoa màu trắng nếu mẹ đã qua đời; hoa màu thắm nếu mẹ còn sống) và đeo hoa hồng vào Ngày Tôn Vinh Cha (hoa hồng màu trắng nếu cha đã qua đời; và hoa hồng màu đỏ nếu cha còn sống).

Trên đây là lịch sử hai ngày Tôn Vinh Mẹ và Tôn Vinh Cha tại Hoa-Kỳ. Theo tài liệu, thì hiện nay có tới 47 quốc gia hằng năm có Ngày Tôn Vinh Mẹ mặc dầu vào các ngày tháng khác nhau. Riêng các nước như Đan Mạch, Phần Lan, Thổ Nhỉ Kỳ, Úc, và Bỉ cũng tổ chức Ngày Tôn Vinh Mẹ vào cùng ngày như ở Hoa-Kỳ. Riêng tại Anh Quốc thì mừng vào Chúa Nhật IV Mùa Chay và ở Á Căn Đình (Argentina) thì mừng vào Chúa Nhật Thứ Hai Tháng 10. Cũng theo tài liệu, thì hiện nay Ngày Quốc Tế Tôn Vinh Mẹ là ngày 11 tháng 5 hàng năm. Riêng tại Canada Ngày Tôn Vinh Mẹ và Ngày Tôn Vinh Cha cũng mừng vào các ngày Chúa Nhật như ở Hoa-Kỳ.
Công cha, nghĩa mẹ thật là lớn lao: nghĩa nặng, tình sâu; vì thế từ thời xa xưa dân tộc nào, tôn giáo nào cũng có những ngày đặc biệt giổ cha giổ mẹ để nhớ đến và nhắc nhở con cháu cùng nhớ đến công ơn lớn lao của các bậc cha mẹ đã qua đời. Còn đối với các vị đang còn sống, con cháu cũng luôn tìm dịp tỏ lòng hiếu thảo cách nầy hay cách khác. Tại Việt Nam, chúng ta tôn vinh đặc biệt các bậc ông bà cha mẹ vào dịp Tết Nguyên Đán. Còn các dân tộc khác thì tùy theo.
Trong Kinh Thánh, Cựu Ước cũng như Tân Ước, đều có rất nhiều chổ nói đến lòng hiếu thảo đối với cha mẹ (chẳng hạn: Sách Khởi nguyên 3:20; Xuất hành 20:12; Levilicus 19:3; Đệ Nhị Luật 5:16; Các Vua (2) 4:30; Cách ngôn 10:1; Isaia 66:13; Ezachiel 16:44; Luca 2:43-2:51; Gioan 19:26-27); đặc biệt là dụ ngôn Người Con đi hoang (Luca 5:11-32) đề cập đến Thiên Chúa như Người Cha Nhân Hậu đối với nhân loại tội lỗi. Trong kinh Lạy Cha (Matthêu 6:9-13, Luca 11:2-4), Thiên Chúa cũng được xưng tụng như Người Cha ban phát mọi ơn lành, sẳn sàng tha thứ mọi lỗi phạm của chúng ta, nếu chúng ta cũng biết dể dàng tha thứ cho nhau. Hơn nữa, trong 10 Giới răn của Chúa, thì giới răn thứ bốn dành riêng để nói đến bổn phận phải thảo kính cha mẹ.

Như vậy Thiên Chúa đã khắc ghi lòng tôn kính và tri ơn cha mẹ vào tâm hồn mỗi người như một bản tính. Con người bình thường ở mọi nơi, mọi thời, đều có tấm lòng thảo kính cha mẹ.

Tuy nhiên trước đây, khi nên nông nghiệp còn là chính yếu trong xã hội, ngay cả như ở Hoa-Kỳ hay các nước Tây phương cũng vậy, thì con người thường sống trong đại gia đình ở các làng mạc hay nông trại và mối tình cảm gia đình giữa cha mẹ và con cái còn rất thắm thiết, đậm đà. Nhưng với thời gian, khi nền công nghiệp phát triển càng ngày càng mạnh, các thành thị mở rộng thêm, và vì công ăn việc làm các người trong gia đình phải sống xa cách nhau. Đời sống gia đình bắt đầu giản nở; đời sống xã hội bị thành thị hóa và tình cảm con người, tình cảm gia đình cũng loãng nhạt đi. Vì thế người Việt Nam khi mới sang Hoa-Kỳ thường phàn nàn là tình cảm xã hội và gia đình ở bên này có vẻ nhạt nhẽo chứ không được đậm đà như ở Việt-Nam.

Tuy nhiên, sau này cùng với đà tiến triển chung của nhân loại, đất nước Việt Nam cũng sẽ dần dần phải công nghiệp hóa, thành thị hóa, các gia đình cũng không còn thể chung sống bên nhau trong một đại gia đình (tứ đại hay ngũ đại đồng đường) nữa, đời sống xã hội và gia đình cũng sẽ bị giản nở và sống xa nhau do công ăn việc làm. Ngay cả các gia đình Việt Nam đã sang Hoa-Kỳ (hay các nước công nghiệp hóa, thành thị hóa như ở Âu Châu, Úc Châu. . . ) lâu năm, hiện nay nhiều gia đình cũng phải sống phân ly vì công ăn việc làm; có khi xa cách nhau nhiều tiểu bang, chỉ còn có thể liên lạc với nhau bằng thư từ hay điện thọai; hàng năm chỉ có thể họp mặt một vài lần. Hơn nữa, ngay cả khi còn sống chung một mái nhà, nhiều khi vợ chồng, cha mẹ và con cái cũng ít có dịp ăn chung với nhau. Vì thế, tình gia đình giữa cha mẹ và con cái, giữa vợ chồng cũng bị phai nhạt. Hiện nay, có những gia đình Việt Nam tại Hoa Kỳ, khi chồng đi làm về, thì vợ lại bắt đầu đi làm; may ra chỉ còn gặp nhau cuối tuần, nếu không làm thêm giờ (overtime).

Ngoài yếu tố nghiệp hóa và thành thị hóa, các phong trào vật chất và vô thần cũng lấn át và làm mất đi giá trị tinh thần của gia đình và tình cảm giữa cha mẹ và con cái. Đặc biệt các nơi trước đây hoặc hiện đang bị chế độ cộng sản thống trị, tình thần gia tộc càng bị băng hoại hơn. Chủ trương tam vô (vô thần, vô gia đình, vô tổ quốc để đi đến Thế Giới Đại Đồng) đã làm mất đi ý nghĩa thiêng liêng của gia đình và lòng tôn kính các bậc cha mẹ. Nhớ lại và đọc lại các tài liệu về các cuộc đấu tố vào những năm trước và sau 1954 tại Miền Bắc Việt Nam (đặc biệt ở Khu Ba và Khu Tư) nhiều bậc cha mẹ bị chính con cái đứng lên đấu tố, xỉ vả trước tòa án nhân dân. Có những người con gái, sau khi bị chủ nghĩa nhồi sọ, đã dám tát vào mặt cha mẹ, chưởi bới, rủa xả thậm tệ. . . Coi cha mẹ sinh ra mình chỉ vì nhu cầu xác thịt của con người . . . rồi đã hành hạ và bắt buộc con cái làm việc cực nhọc để làm giàu. Ngay cả tư tưởng tốt đẹp về gia đình của các bậc Thánh hiền như Đức Khổng Tử, Đức Phật v.v. . . cũng bị đem ra chế diễu. . . chính các ngài cũng bị hạ bệ. Chính những tư tưởng tam vô đó, khi bị nhồi sọ vào đầu óc giới trẻ mới lớn lên, đã làm giảm đi lòng tôn kính với các bậc cha mẹ, các bậc trưởng thượng và làm băng hoại tinh thần gia đình. . . Hiệu quả đó còn lưu lại tâm trí con cho đến ngày nay, vì thế mới có những vụ vợ chồng tố cáo lẩn nhau, con cái tố cáo cha mẹ, anh đánh chết em gái ngay trong gia đình trước sự chứng kiến của mẹ và anh em trong gia đình, và vụ thê thảm mới đây nhất là con gái tạt acid vào mặt cha và mẹ (như báo chí bên nhà đã đăng và phổ biến trên cả báo chí bên nầy). Chủ nghĩa vô thần và tôn thờ vật chất ở các xã hội Hoa Kỳ và Tây phương cũng làm băng hoại nền luân lý gia đình, vì thế mới xãy ra những vụ án gia đình thảm khốc như lâu lại thấy báo chí, truyền thanh, truyền hình nói đến. . . Ngoài ra, nền tảng gia đình và lòng tôn kính cha mẹ cũng bị suy sụp do ảnh hưởng của các phong trào tự do qúa trớn như: tự do luyến ái, tự do sống chung ngoài hôn phối; kết hôn cùng phái tính (same sex marriage): nam lấy nam, nữ lấy nữ; ly dị (có người đã ly dị và tái lập gia đình đến lần thứ bảy, thứ tám); tự do phá thai, có những đứa con sinh ra bị coi như ngoài ý muốn vì vỡ kế hoạch (unwanted pregnancies; unwanted children); hoặc những đứa con sinh ra chỉ thấy có mẹ mà không biết cha là ai; có những đứa con lớn lên giữa cảnh gia đình cha mẹ chia lìa; các em chỉ sống với mẹ hay chỉ sống với cha (single parent).

Các phong trào trên đây không phải chỉ ở Hoa Kỳ hay các nước tân tiến mà đã lan tràn ở khắp các nơi. Gia đình là nền tảng của xã hội, gia đình băng hoại đưa đến xã hội băng hoại và xã hội băng hoại lại tác hại đến gia đình. Ngoài ra, ngày nay các học đường (trừ một số do các tôn giáo điều hành) chỉ còn là nơi đào tạo trí thức chứ không còn là nơi giáo đục (Đức dục tiên học lễ hậu học văn không còn là vấn đề nơi học đường). Giáo dục chỉ còn là vấn đề thuộc gia đình; thế mà nếu gia đình cũng bị băng hoại thì các em lớn lên biết sống thế nào.

Đứng trước thảm kịch trên đây, thiết tưởng vai trò các tôn giáo rất quan trọng để cứu vãn lại nền đạo đức gia đình và nếp sống tốt đẹp của xã hội.
Vào cuối thế kỷ 20; Đức Giáo Hoàng Phaolô II đã viết cuốn Bước qua ngưỡng cửa hy vọng trong đó Ngài đã nêu ra các hướng dẫn để chuẩn bị cho thế giới chúng ta bước vào một thế kỷ mới, và thiên niên kỷ mới với một niềm hy vọng mới tốt đẹp hơn cho đời sống gia đình và xã hội.

Ngay khi lên ngôi vị Giáo Hoàng, Đức Gioan Phalô II, đương kim Giáo Hoàng, đã có mối âu lo đặc biệt về vấn đề Gia đình trong thế giới hôm nay nên vào ngày 9-5-1981, Ngài đã ra sắc lệnh thành lập Hội Đồng Giáo Hoàng về Gia Đình để các vị có trách nhiệm tìm ra các kế hoạch cứu vãn nền đạo đức của gia đình đang gặp nhiều ảnh hưởng tai hại do ảnh hưởng các trào lư vô thần, duy vật chất. . . (như đã nó ở trên).

Trước hết để cứu vãn giới trẻ, tương lai của gia đình tổ quốc Ngài đã viết nhiều thư Mục vụ về gia đình và vào năm 1985 (năm Liên Hiệp Quốc tuyên bố là năm Quốc Tế Giới Trẻ) Ngài đã ra văn thư thành lập Đại Hội Giới Trẻ Thế Giới (World Youth Day) cứ hai năm một lần ở các nước khác nhau cho giới trẻ toàn thế giới họp mặt và cùng nhau cầu nguyện cũng như chia sẽ kinh nghiệm và học hỏi để xây dựng tinh thần gia đình và tương lai của giới trẻ. Ngày Giới Trẻ Thế Giới thường do Đức Giáo Hoàng thân hành đến chủ tọa: hai lần đầu là ở Rôma (Italy); các lần tiếp theo là ở Buenos Aires (Argentina, 1987); Santiago de Compostela (Spain, 1989); Czestochova (Ba-Lan, 1991); Colorado (Hoa Kỳ, 1993); Manila (Phi Luật Tân, 1995); Paris (Pháp, 1997); Rôma (Italy, Năm Thánh 2000); Toronto (Canada, 2002). Lần tới dự trù sẽ là Cologne (Đức, từ ngày 16 đến 21 tháng 8 năm 2005).

Vào năm 1994, để chuẩn bị cho Đại Năm Thánh 2000 (và là năm Thánh Hóa Gia Đình), ĐGH lại có sáng kiến tổ chức Ngày Thế Giới Họp Mặt của các Gia Đình (World Meeting of the Families). Đại Hội này được tổ chức ba năm một lần tại các nước khác nhau qua các lục địa: Năm 1994 tại Rôma, Italy; Năm 1997 tại Rio de Janeiro, Brazil; Năm 2000 cũng tại Rôma, Italy, vì tổ chức trong khuôn khổ Đại Năm Thánh 2000; Năm nay (2003) tại Manila, Phi Luật Tân vào tháng 01 vừa qua. Đại Hội nầy quy tụ 5 ngàn đại biểu từ 80 quốc gia thuộc cả 5 lục địa. Trong 5.000 đại biểu, có 39 vị Hồng Y, 25 Giám Mục, 500 Linh Mục, còn bao nhiêu là đại diện các gia đình thuộc nhiều thành phần, nghề nghiệp, tuổi tác khác nhau, các người con mới lớn lên, cũng như các bậc cha mẹ. Cũng có các đại biểu thuộc nhiều hội đoàn, phong trào khác nhau. Cũng có các nhà thần học, các bác sĩ, các luật gia, các chuyên gia về gia đình và các đại biểu các tôn giáo bạn.

Mỗi đại hội đều có chủ đề riêng. Tuy nhiên mục đích của đại hội vẫn là đưa ra những vấn đề xã hội đương thời ảnh hưởng đến gia đình: luyến ái tự do, ly dị, phá thai. . . ; đặc biệt vấn đề được nêu ra năm nay là vấn đề đồng tính luyến ái, kết hôn đồng phái tính (same sex marriage) nam lấy nam, nữ lấy nữ mà đã được một số chính quyền công nhận, và cho phép nuôi con nuôi. . . Cũng có khuynh hướng hiện nay là các đôi vợ chồng nam nữ lấy nhau mà không muốn sinh con, chỉ lo làm nhiều tiền để hưởng thụ (double income, no kids). . . Cũng bàn đến vấn đề trợ giúp gia đình nghèo đông con. . . Vấn đề kế hoạch hóa gia đình có hướng dẫn.

Sau các Đại Hội, các đại biểu trở về và tiếp tục tổ chức các phương thế giúp bảo vệ hạnh phúc gia đình tại mỗi quốc gia. Tại Việt Nam, mặc dù còn gặp nhiều khó khăn cho các tổ chức chung toàn quốc, nhưng mỗi Giáo phận, mỗi Giáo xứ cũng đã có nhiều cuộc họp mặt giới trẻ và các gia đình để cùng cầu nguyện, chia sẽ kinh ngiệm đời sống gia đình và đem lại sự thông cảm giữa vợ chồng, giữa cha mẹ và con cái để cùng nhau bảo vệ truyền thống tốt đẹp của các gia đình Việt Nam. Vào những năm qua Hội Đồng Giám Mục Việt Nam đã gửi những lá thư mục vụ nhấn mạnh việc Thánh Hóa Gia Đình. Riêng thư mục vụ vào ngày 11-10-2002 là để chuẩn bị năm nay (2003) là năm ưu tiên dành cho công cuộc mục vụ về Hôn nhân và Gia đình; đặc biệt phát động mạnh mẽ tại các Nhà thờ vào dịp Tết Quý Mùi vừa qua.

Để xây dựng những gia đình tốt, cần chuẩn bị cho các bạn trẻ kỷ lưỡng trước khi thực sự kết hôn. Vì thế cùng với Giáo hội toàn cầu, các bạn trẻ muốn kết hôn tại các Nhà thờ cần phải ghi danh ít nhất là 6 tháng trước, tốt nhất là một năm trở lên; đồng thời phải dự các khóa học ỀDự Bị Hôn NhânỂ. Các khóa học này kéo dài nhiều ngày, thường vào các cuối tuần, để giúp các bạn trẻ nam nữ (từ 18 tuổi trở lên) sắp bước vào cuộc sống gia đình tìm hiểu và cùng nhau học hỏi những kiến thức căn bản trong đời sống gia đình về phương diện giáo lý, tâm sinh lý, việc giáo dục con cái. v.v.. . Các hướng dẫn viên thường là các Cha Sở, các Nam Nữ tu sĩ, xcác Bác sĩ và các bậc cha mẹ đã có nhiều kinh nghiệm trong đời sống gia đình.. .

Nhờ các kinh nghiệm các vị đã đi trứơc nói lại, các bạn trẻ sẽ nhìn thấy trước được phần nào những khó khăn xãy đến và khi gặp phải sẽ dể vượt qua hơn, như câu ngạn ngữ của người Pháp: Tiên liệu được một khó khăn thì đã vượt qua được một nữa khó khăn đó. Như vậy, học qua các khóa đó, các bạn trẻ sắp kết hôn với nhau sẽ hiểu nhau hơn và cùng nhau chuẩn bị những hành trang cần thiết để vào đời và để:

Một lần ta thề hứa là trọn đời tình ta trao nhau!
Một lần ta thề hứa là trọn đời mình luôn bên nhau!

Gia đình là nền tảng của xã hội. Nhiều gia đình tốt sẽ tạo nên xã hội tốt, và xã hội tốt lại ảnh hưởng đến gia đình. Hạnh phúc biết bao khi chúng ta được sống trong mái ấm gia dình, được hưởng tình yêu ngọt ngào của mẹ, của cha, của anh chị em. Vì thế việc chuẩn bị để xây dựng một gia đình tốt cho tương lai là một điều thật quan trọng.

Sau đây chúng tôi xin gửi đến quý vị và các bạn trẻ một vài đoạn trích trong các thư mục vụ của Hội Đồng Giám Mục Việt Nam về Đời Sống Gia Đình:
Trên thế giới và ngay trong đất nước chúng ta, gia đình đang bị đe dọa bởi nhiều lực hủy diệt của văn hóa sự chết. Mối đe dọa từ bên trong là lối sống hưởng thụ ích kỷ, là sự hời hợt trong lời cam kết dấn thân. Mối đe dọa từ bên ngoài là nỗi vất vả của đời sống lao động, kinh tế, là sự cuốn hút của những phương tiện truyền thông, là lối sống buông thả đang nhen nhúm trong xã hội. Tất cả những yếu tố bên trong bên ngoài ấy đang làm cho gia đình trở nên mong manh, đưa đến những hậu qủa nặng nề cho các cặp vợ chồng và nhất là cho con cái.

Trong truyền thống dân tộc thì gia đình là rường cột của xã hội. Giáo huấn của Hội Thánh coi gia đình như chiếc nôi của sự sống và sự giáo dục đầu tiên. Như vậy, ta cần tìm mọi phương thế bảo vệ và cũng cố sự bền vững của gia đình, trong đó các bậc cao niên cần được chăm lo và trẻ em cần được đùm bọc. Các Giáo xứ cần chú trọng đến việc giúp các bạn trẻ chuẩn bị hôn nhân kỷ hơn, bằng cách giúp họ hiểu biết về các phương diện tâm sinh lý, dưỡng nhi, giáo dục, và vần tìm những phương thức đồng hành với gia đình trẻ để giúp họ vượt qua những khủng hoảng thường xảy ra trong những năm đàu của Đời Sống Hôn Nhân. . . . (Thư Mục vụ của HĐGMVN, 22.09.2001)
Mục vụ gia đình chỉ thực sự có kết qủa khi các gia đình tự ý thức tích cực tham gia các chương trình học hỏi và nhất là chủ động canh tân đời sống gia đình đổi mới chính bản thân.

Gia đình là chiếc nôi, là trường học đầu tiên, nơi con cái lớn lên cả về thể xác lẫn tinh thần, nơi con cái không chỉ được dạy dỗ bằng lời nói, mà còn bằng gương sáng. Vì thế, cha mẹ không chỉ lo cho con cái được rửa tội mà còn phải lo cho đức tin con cái được lớn lên trong bầu không khí gia đình đạo đức chan hòa tình mến Chúa yêu người. Hướng dẫn con cái trân trọng tình liên đới trong mối liên hệ bác ái giữa các thành viên trong gia tộc.

Để con cái tiến bộ về mọi mặt, cha mẹ cần quan tâm làm trong sạch môi trường sách báo, phim ảnh, bạn bè của con cái mình.

Một gia đình Kytô hữu thực sự tốt đẹp không thể chỉ đóng kín trong những sinh hoạt riêng tư, nhưng cần mở rộng mối quan hệ với những gia đình chung quanh, để kính trọng yêu thương, trao đổi học hỏi và quan tâm giúp đỡ, đóng góp phần phát triển văn minh tình thương. (Thánh Hóa Gia Đình, Thư Mục Vụ của HĐGMVN, 11.10.2002)
Trước đây chúng tôi hay nhận được những cuốn băng nhạc đạo bà con mua từ Việt Nam mang sang cho, trong đó có những cuốn có nhiều bài về lễ Hôn Phối rất hay cả về lời và nhạc; như những bài Lời Thề, Nguyện Cầu Cho Nhau, Dâng Đời Trăm Năm, bài Chung Kết Trầu Cau với những câu rất thắm thiết tình yêu thương đôi lứa: Ngày xưa Chúa dựng nên đất trời . . . Ngài cũng dựng lên, dựng lên con người giống hình ảnh Ngài. . . Ban cho có đôi, Ngài ban cho có đôi. . . như chim kia liền cánh và như cây kia liền cành. . . . Riêng bài Xin Chúa Nối Kết Chúng Con Nên Một vừa giàu ý nguyện cầu, vừa có ý nhắc nhở đôi tân hôn hãy tận hiến cho nhau: Xin tình yêu Chúa nối kết chúng con nên một: để trọn đời tận hiến cho nhau . . . để cuộc đời dầu có chua cay, nhưng tình yêu Chúa luôn giúp chúng con vui bước trong đời. . . để cùng nhau chia an vui. . để cùng nhau chung đau thương. . . .

Còn những cuốn băng về Báo Hiếu Cha Mẹ I, II, III.. . hay Cầu Cho Cha Mẹ I, II.. . hay Công Ơn Cha Mẹ nhắc nhở chúng ta rất nhiều về Công Cha, Nghĩa Mẹ về Mái ấm Gia đình vàHạnh phúc gia đình mà mỗi người con hiếu thảo phải ghi nhớ và chung tay xây dựng. Bài Công Ơn Cha Mẹ nhạc rất hay và có những lời ý nghĩa sâu xa nhắc nhở chúng ta như Công Cha nghĩa Mẹ ví như sao trời. . . Có Cha có Mẹ dưỡng nuôi trong đời. . . nhọc nhằn khổ đau sớm chiều. . . Ngày dài đêm thâu bao lắng lo . . . mong con lớn khôn mai ngày. . . Công ơn dưỡng nuôi con nào đền đáp chi cho bằng . . . Ai ơi chớ quên cha mẹ là dòng máu trong thân mình . . . . Còn bài Cầu Cho Cha Mẹ I mỗi khi chúng tôi nghe các ca đoàn hát, hay nghe trong cuốn băng ca sĩ Như Mai hát, lòng lại cảm thấy bùi ngùi nhớ đến cha mẹ và mái ấm gia đình đúng như ý trong bài hát: dù đã đi xa và ở bao chốn bao nơi, vẫn thấy không đâu vui bằng mái nhà. . . Nay đã lớn khôn rồi, đã tung cánh vào đời, đã xa vô bờ.. . vẫn tưởng đến tình Mẹ Cha và cầu mong ở trong hoàn cảnh nào vẫn sống theo tình người con ngoan .. . .

Xin chấm dứt bài nầy với cái nhìn lạc quan và hy vọng. Theo nhiều sách vở và dư luận nói là ở Hoa Kỳ và các nước Tây Phương bây giờ có đến 40% hay 50% gia đình tan vỡ sau một số năm vợ chồng chung sống. Nhưng khi làm việc mục vụ ở các Cộng Đồng Việt Nam các nơi (như vùng Bắc California; ở tiểu bang Washington), chúng tôi nhận thấy số các gia đình Việt Nam thực sự tan vỡ chỉ chừng 6% hoặc cao lắm là 10%. Còn gặp khủng khoảng thì tất nhiên gia đình nào cũng có, nhưng nhờ tình cảm và sự gắn bó của đại gia gia đình cũng như các vị lãnh đạo tôn giáo giúp đỡ, các đôi bạn trẻ cũng vượt qua được. Sau những khủng khoảng đó, rút được kinh nghiệm, các đôi bạn lại hiểu nhau hơn và gắn bó mật thiết với nhau hơn. Đặc biệt cần sự thông cảm và nâng đở của các bậc cha mẹ, nếu các ngài còn sống. Cầu mong cho các đôi bạn đã lập gia đình hãy tin tưởng và lạc quan để tiến bước; cần và biết nuôi dưỡng tình yêu của nhau bằng thông cảm và tha thứ, và bằng cách áp dụng những gì mình đã học hỏi được qua các lớp Dự Bị Hôn Nhân.

Cầu mong các bạn trẻ sắp lập gia đình, biết sáng suốt, chịu khó hy sinh thời giờ để cầu nguyện và học hỏi các tài liệu qua các khóa học để chuẩn bị cho một cuộc hành trình dài đầy những ngày nắng đẹp, nhưng tất nhiên cũng có những ngày mưa gió, giông tố.

Hãy nhìn vào các bậc cha mẹ đã đi trước và hãy hy sinh cho nhau, cho con cái, để bảo vệ mái ấm gia đình. Các bạn hãy nhớ mọi thất bại đều khổ đau, thê thảm nhưng không thất bại nào gây nhiều khổ đau cho bằng thất bại, tan vỡ trong đời sống hôn phối. Các bạn cũng hãy chuẩn bị kỹ càng bằng cầu nguyện như các bạn đã nghe hoặc sẽ nghe trong các lớp học về hôn phối câu ngạn ngữ cổ như sau: Nếu bạn sắp ra trận, hãy cầu nguyện một lần; sắp vượt biển, hãy cầu nguyện hai lần; và sắp lập gia đình, hãy cầu nguyện tới ba lần! Chúc các bạn vui vẻ và lạc quan lên đường để vào đời với sự hướng dẫn yêu thương và khôn ngoan của các bậc cha mẹ.
(Kỷ niệm ngày gặp gỡ và hội thảo cùng với một số cha mẹ và giới trẻ tại Núi Grotto Portland, Oregon).