THỨ HAI TUẦN THÁNH
Ca nhập lễ Tv 34,11-12.23
Bọn chứng nhân giả dối đứng lên,
hạch hỏi tôi những điều tôi chẳng biết.
Chúng lấy oán đền ơn,
này thân tội trơ trọi một mình.
Xin thức dậy, đứng lên xét xử,
và biện hộ cho con,
lạy Thiên Chúa, lạy Chúa con thờ.
Lời nguyện nhập lễ
Lạy Thiên Chúa toàn năng, loài người chúng con quả yếu đuối, đã gục ngã thảm thương; nhưng vì Đức Ki-tô Con Chúa đã chịu khổ hình, xin cho chúng con được trỗi dậy và tìm lại được sức sống. Người là Thiên Chúa hằng sống và hiển trị cùng Chúa, hiệp nhất với Chúa Thánh Thần đến muôn thuở muôn đời.
Bài đọc Is 42,1-7
Người sẽ không kêu to, không nói lớn, không để ai nghe tiếng giữa phố phường.
Lời Chúa trong sách ngôn sứ I-sai-a.
Đây là người tôi trung Ta nâng đỡ,
là người Ta tuyển chọn và hết lòng quý mến,
Ta cho thần khí Ta ngự trên người;
người sẽ làm sáng tỏ công lý trước muôn dân.
Người sẽ không kêu to, không nói lớn,
không để ai nghe tiếng giữa phố phường.
Cây lau bị giập, người không đành bẻ gẫy,
tim đèn leo lét, cũng chẳng nỡ tắt đi.
Người sẽ trung thành làm sáng tỏ công lý.
Người không yếu hèn, không chịu phục,
cho đến khi thiết lập công lý trên địa cầu.
Dân các hải đảo xa xăm
đều mong được người chỉ bảo.
Đây là lời Thiên Chúa, lời Đức Chúa,
Đấng sáng tạo và căng vòm trời,
Đấng trải rộng mặt đất với hoa màu tràn lan,
Đấng ban hơi thở cho dân trên mặt đất,
ban sinh khí cho toàn thể cư dân.
Người phán thế này :
“Ta là Đức Chúa, Ta đã gọi ngươi,
vì muốn làm sáng tỏ đức công chính của Ta.
Ta đã nắm tay ngươi,
đã gìn giữ ngươi và đặt làm giao ước với dân,
làm ánh sáng chiếu soi muôn nước,
để mở mắt cho những ai mù loà,
đưa ra khỏi tù những người bị giam giữ,
dẫn ra khỏi ngục
những kẻ ngồi trong chốn tối tăm.”
Đó là lời Chúa.
Đáp ca Tv 26,1.2.3.13-14 (Đ. c.1a)
Đ. Chúa là nguồn ánh sáng
và ơn cứu độ của tôi.
Chúa là nguồn ánh sáng và ơn cứu độ của tôi,
tôi còn sợ người nào ?
Chúa là thành luỹ bảo vệ đời tôi,
tôi khiếp gì ai nữa ? Đ.
Khi ác nhân xông vào, định nuốt sống thân tôi,
ai ngờ chính đối phương,
chính những thù địch ấy,
lại lảo đảo té nhào. Đ.
Dù cả một đạo quân vây đánh,
lòng tôi chẳng sợ gì.
Dù có phải lâm vào chiến trận,
tôi vẫn cứ cậy tin. Đ.
Tôi vững vàng tin tưởng
sẽ được thấy ân lộc Chúa ban
trong cõi đất dành cho kẻ sống.
Hãy cậy trông vào Chúa,
mạnh bạo lên, can đảm lên nào !
Hãy cậy trông vào Chúa. Đ.
Tung hô Tin Mừng
Muôn lạy Vua Ki-tô, chỉ có Ngài thương đến thần dân tội lỗi.
Tin Mừng Ga 12,1-11
Hãy để cô ấy yên. Cô đã giữ dầu thơm này là có ý dành cho ngày mai táng Thầy.
Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Gio-an.
Sáu ngày trước lễ Vượt Qua, Đức Giê-su đến làng Bê-ta-ni-a, nơi anh La-da-rô ở. Anh này đã được Người cho sống lại từ cõi chết. Ở đó, người ta dọn bữa ăn tối thết đãi Đức Giê-su; cô Mác-ta lo hầu bàn, còn anh La-da-rô là một trong những kẻ cùng dự tiệc với Người. Cô Ma-ri-a lấy một cân dầu thơm cam tùng nguyên chất và quý giá xức chân Đức Giê-su, rồi lấy tóc mà lau. Cả nhà sực mùi thơm. Một trong các môn đệ của Đức Giê-su là Giu-đa Ít-ca-ri-ốt, kẻ sẽ nộp Người, liền nói : “Sao lại không bán dầu thơm đó lấy ba trăm quan tiền mà cho người nghèo ?” Y nói thế, không phải vì lo cho người nghèo, nhưng vì y là một tên ăn cắp : y giữ túi tiền và thường lấy cho mình những gì người ta bỏ vào quỹ chung. Đức Giê-su nói : “Hãy để cô ấy yên. Cô đã giữ dầu thơm này là có ý dành cho ngày mai táng Thầy. Thật vậy, người nghèo thì bên cạnh anh em lúc nào cũng có; còn Thầy, anh em không có mãi đâu.” Một đám đông người Do-thái biết Đức Giê-su đang ở đó. Họ tuôn đến, không phải chỉ vì Đức Giê-su, nhưng còn để nhìn thấy anh La-da-rô, kẻ đã được Người cho sống lại từ cõi chết. Các thượng tế mới quyết định giết cả anh La-da-rô nữa, vì tại anh mà nhiều người Do-thái đã bỏ họ và tin vào Đức Giê-su.
Đó là lời Chúa.
Lời nguyện tiến lễ
Lạy Chúa là Cha nhân từ, xin đoái nhận của lễ chúng con dâng, và làm cho cây thập giá, sau khi huỷ án phạt chúng con, đem lại quả phúc trường sinh cho chúng con hưởng nhờ. Chúng con cầu xin
Lời tiền tụng
Lạy Cha chí thánh là Thiên Chúa toàn năng hằng hữu, chúng con tạ ơn Cha mọi nơi mọi lúc, thật là chính đáng, phải đạo, và sinh ơn cứu độ cho chúng con nhờ Đức Ki-tô, Chúa chúng con.
Chúng con biết nay đã gần tới những ngày Đức Ki-tô chịu khổ hình để cứu độ và sống lại vinh quang. Nhờ đó, Người chiến thắng kẻ thù kiêu hãnh xưa, và chúng con lại được tưởng nhớ mầu nhiệm cứu chuộc loài người.
Vì thế, đạo binh các thiên thần muôn đời hoan hỷ trước thánh nhan Cha, thờ lạy Cha uy linh cao cả. Xin cho chúng con được đồng thanh với các ngài tung hô rằng :
Thánh ! Thánh ! Chí Thánh !
Ca hiệp lễ Tv 101,3
Lúc con gặp gian truân
xin Chúa đừng ẩn mặt,
trong ngày con cầu cứu,
xin Ngài lắng tai nghe
và mau mau đáp lời.
Lời nguyện hiệp lễ
Lạy Chúa, trong lễ tạ ơn này, Chúa đã thăm viếng và thánh hoá chúng con là dân riêng của Chúa. Giờ đây, xin Chúa thương ở lại mà chăm sóc giữ gìn, để chúng con không bao giờ đánh mất những hồng ân chính Chúa đã rộng ban. Chúng con cầu xin.
THỨ BA TUẦN THÁNH
Ca nhập lễ Tv 26,12
Lạy Chúa,
xin đừng phó mặc con cho kẻ thù hung hãn,
vì lũ chứng gian đứng dậy tố con,
giương bộ mặt hằm hằm sát khí.
Lời nguyện nhập lễ
Lạy Thiên Chúa toàn năng hằng hữu, xin cho gia đình Chúa đem trót cả lòng tin, sốt sắng cử hành mầu nhiệm Đức Ki-tô chịu khổ hình hầu đáng hưởng ơn thứ tha của Chúa. Chúng con cầu xin.
Bài đọc Is 49,1-6
Ta đặt ngươi làm ánh sáng muôn dân, để ngươi đem ơn cứu độ của Ta đến tận cùng trái đất.
Lời Chúa trong sách ngôn sứ I-sai-a.
Hỡi các đảo, hãy nghe tôi đây,
hỡi các dân tộc miền xa xăm, hãy chú ý :
Đức Chúa đã gọi tôi
từ khi tôi còn trong lòng mẹ,
lúc tôi chưa chào đời, Người đã nhắc đến tên tôi.
Người đã làm cho miệng lưỡi tôi
nên như gươm sắc bén,
giấu tôi dưới bàn tay của Người.
Người đã biến tôi thành mũi tên nhọn,
cất tôi trong ống tên của Người.
Người đã phán cùng tôi :
“Hỡi Ít-ra-en, ngươi là tôi trung của Ta.
Ta sẽ dùng ngươi để biểu lộ vinh quang.”
Phần tôi, tôi đã nói :
“Tôi vất vả luống công,
phí sức mà chẳng được gì.”
Nhưng sự thật,
đã có Đức Chúa minh xét cho tôi,
Người dành sẵn cho tôi phần thưởng.
Giờ đây Đức Chúa lại lên tiếng.
Người là Đấng nhào nặn ra tôi
từ khi tôi còn trong lòng mẹ
để tôi trở thành người tôi trung,
đem nhà Gia-cóp về cho Người
và quy tụ dân Ít-ra-en chung quanh Người.
Thế nên tôi được Đức Chúa trân trọng,
và Thiên Chúa tôi thờ là sức mạnh của tôi.
Người phán : “Nếu ngươi chỉ là tôi trung của Ta
để tái lập các chi tộc Gia-cóp,
để dẫn đưa các người Ít-ra-en sống sót trở về,
thì vẫn còn quá ít.
Vì vậy,
này Ta đặt ngươi làm ánh sáng muôn dân,
để ngươi đem ơn cứu độ của Ta
đến tận cùng cõi đất.”
Đó là lời Chúa.
Đáp ca Tv 70,1-2.3-4a.5-6.15 và 17 (Đ. x. c.15)
Đ. Lạy Chúa,
miệng con sẽ tường thuật ơn cứu độ Ngài ban.
Con ẩn náu bên Ngài, lạy Chúa,
xin đừng để con phải tủi nhục bao giờ.
Vì Ngài công chính,
xin cứu vớt và giải thoát con,
ghé tai nghe và thương cứu độ. Đ.
Xin Ngài nên như núi đá cho con trú ẩn,
như thành trì để cứu độ con,
núi đá và thành trì bảo vệ con, chính là Ngài.
Lạy Thiên Chúa,
xin giải thoát con khỏi bàn tay kẻ dữ. Đ.
Vì lạy Chúa, chính Ngài là Đấng con trông đợi,
lạy Thiên Chúa,
chính Ngài là Đấng con tin tưởng
ngay từ độ thanh xuân.
Từ thuở sơ sinh, con nương tựa vào Ngài,
Ngài đã kéo con ra khỏi lòng mẹ,
con ca tụng Ngài chẳng khi ngơi. Đ.
Miệng con công bố Ngài chính trực,
suốt ngày tường thuật ơn cứu độ Ngài ban,
ơn của Ngài, nhiều khôn xiết kể !
Từ độ thanh xuân, lạy Thiên Chúa,
con đã được Ngài thương dạy dỗ.
Tới giờ này,
con vẫn truyền rao vĩ nghiệp của Ngài. Đ.
Tung hô Tin Mừng
Muôn lạy Vua Ki-tô, vì vâng lời Thánh Phụ, Ngài đã chịu dẫn đi đóng đinh vào thập giá, như con chiên hiền lành bị dẫn đi làm thịt.
Tin Mừng Ga 13,21-33.36-38
Một người trong anh em sẽ nộp Thầy. .. Gà chưa gáy, anh đã chối Thầy ba lần.
Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Gio-an.
Khi ấy, đang lúc Đức Giê-su dùng bữa với các môn đệ, Người cảm thấy tâm thần xao xuyến. Người tuyên bố : “Thật, Thầy bảo thật anh em : có một người trong anh em sẽ nộp Thầy.” Các môn đệ nhìn nhau, phân vân không biết Người nói về ai. Trong số các môn đệ, có một người được Đức Giê-su thương mến. Ông đang dùng bữa, đầu tựa vào lòng Đức Giê-su. Ông Si-môn Phê-rô làm hiệu cho ông ấy và bảo : “Hỏi xem Thầy muốn nói về ai ?” Ông này liền nghiêng mình vào ngực Đức Giê-su và hỏi : “Thưa Thầy, ai vậy ?” Đức Giê-su trả lời : “Thầy chấm bánh đưa cho ai, thì chính là kẻ ấy.” Rồi Người chấm một miếng bánh, trao cho Giu-đa, con ông Si-môn Ít-ca-ri-ốt. Y vừa ăn xong miếng bánh, Xa-tan liền nhập vào y. Đức Giê-su bảo y : “Anh làm gì thì làm mau đi !” Nhưng trong số các người đang dùng bữa, không ai hiểu tại sao Người nói với y như thế. Vì Giu-đa giữ túi tiền, nên có vài người tưởng rằng Đức Giê-su nói với y : “Hãy mua những món cần dùng trong dịp lễ”, hoặc bảo y bố thí cho người nghèo. Sau khi ăn miếng bánh, Giu-đa liền đi ra. Lúc đó, trời đã tối.
Khi Giu-đa đi rồi, Đức Giê-su nói : “Giờ đây, Con Người được tôn vinh, và Thiên Chúa cũng được tôn vinh nơi Người. Nếu Thiên Chúa được tôn vinh nơi Người, thì Thiên Chúa cũng sẽ tôn vinh Người nơi chính mình, và Thiên Chúa sắp tôn vinh Người.
Hỡi anh em là những người con bé nhỏ của Thầy, Thầy còn ở với anh em một ít lâu nữa thôi. Anh em sẽ tìm kiếm Thầy; nhưng như Thầy đã nói với người Do-thái : ‘Nơi tôi đi, các người không thể đến được’, bây giờ, Thầy cũng nói với anh em như vậy.”
Ông Si-môn Phê-rô nói với Đức Giê-su : “Thưa Thầy, Thầy đi đâu vậy ?” Đức Giê-su trả lời : “Nơi Thầy đi, bây giờ anh không thể theo đến được; nhưng sau này anh sẽ đi theo.” Ông Phê-rô thưa : “Thưa Thầy, sao con lại không thể đi theo Thầy ngay bây giờ được ? Con sẽ thí mạng con vì Thầy !” Đức Giê-su đáp : “Anh sẽ thí mạng vì Thầy ư ? Thật, Thầy bảo thật cho anh biết : gà chưa gáy, anh đã chối Thầy ba lần.
Đó là lời Chúa.
Lời nguyện tiến lễ
Lạy Chúa, chúng con là gia đình của Chúa dâng lên lễ vật này, xin Chúa đoái nhìn và vui nhận. Giờ đây chúng con được tham dự vào bí tích thánh, xin cho chúng con mai ngày cũng được tận hưởng những phúc lộc do bí tích này đem lại. Chúng con cầu xin. ..
Lời tiền tụng của thứ Hai Tuần Thánh
Ca hiệp lễ Rm 8,32
Thiên Chúa chẳng tha chính Con Một của Người, nhưng đã trao nộp vì hết thảy chúng ta.
Lời nguyện hiệp lễ
Lạy Chúa rất nhân hậu từ bi, Chúa đã cho chúng con dự tiệc Thánh Thể; ước chi tiệc thánh này, sau khi đã nuôi dưỡng chúng con trên đường dương thế, cũng đưa chúng con vào quê trời hưởng phúc trường sinh. Chúng con cầu xin. ..
THỨ TƯ TUẦN THÁNH
Ca nhập lễ Pl 2,10.8.11
Khi vừa nghe danh thánh Giê-su,
cả trên trời dưới đất
và trong nơi âm phủ,
muôn vật phải bái quỳ :
Vì Người đã vâng lời
cho đến nỗi bằng lòng chịu chết,
chết trên cây thập tự.
Bởi vậy, Đức Giê-su Ki-tô là Chúa,
muôn đời vinh hiển với Chúa Cha.
Lời nguyện nhập lễ
Lạy Chúa, Chúa đã muốn cho Con Một Chúa chịu khổ hình thập giá, để giải thoát chúng con khỏi quyền lực ác thần. Xin cho chúng con hưởng nhờ mọi ơn phúc bởi mầu nhiệm Phục Sinh. Chúng con cầu xin. ..
Bài đọc Is 50,4-9a
Tôi đã không che mặt khi bị mắng nhiếc phỉ nhổ.
Lời Chúa trong sách ngôn sứ I-sai-a.
Đức Chúa là Chúa Thượng
đã cho tôi nói năng như một người môn đệ,
để tôi biết lựa lời nâng đỡ ai rã rời kiệt sức.
Sáng sáng Người đánh thức, Người đánh thức tôi
để tôi lắng tai nghe như một người môn đệ.
Đức Chúa là Chúa Thượng đã mở tai tôi,
còn tôi, tôi không cưỡng lại, cũng chẳng tháo lui.
Tôi đã đưa lưng cho người ta đánh đòn,
giơ má cho người ta giật râu.
Tôi đã không che mặt
khi bị mắng nhiếc phỉ nhổ.
Có Đức Chúa là Chúa Thượng phù trợ tôi,
vì thế, tôi đã không hổ thẹn,
vì thế, tôi trơ mặt ra như đá.
Tôi biết mình sẽ không phải thẹn thùng.
Đấng tuyên bố rằng tôi công chính,
Người ở kề bên.
Ai tranh tụng với tôi ? Cùng nhau ta hầu toà !
Ai muốn kiện cáo tôi ? Cứ thử đến đây coi !
Này, có Đức Chúa là Chúa Thượng phù trợ tôi,
ai còn dám kết tội ?
Đó là lời Chúa.
Đáp ca Tv 68,8-10.21bcd-22.31 và 33-34 (Đ. c.14bc)
Đ. Lạy Chúa Trời, đây giờ phút thi ân,
xin đáp lại, vì ơn cả nghĩa dày.
Âu cũng vì Ngài, mà con bị người đời thoá mạ,
chịu nhuốc nhơ phủ lấp mặt mày.
Anh em nhà kể con như người dưng nước lã,
hàng máu mủ xem con bằng khách lạ mà thôi.
Vì nhiệt tâm lo việc nhà Chúa,
mà con phải thiệt thân.
Lời kẻ thoá mạ Ngài,
này chính con hứng chịu. Đ.
Nỗi sầu riêng, mong người chia sớt,
luống công chờ, không được một ai;
đợi người an ủi đôi lời,
trông mãi trông hoài mà chẳng thấy đâu !
Thay vì đồ ăn, chúng trao mật đắng,
con khát nước, lại cho uống giấm chua. Đ.
Tôi sẽ hát bài ca chúc mừng Danh Thánh,
sẽ dâng lời cảm tạ tán dương Người.
Những ai nghèo hèn, xem đấy mà vui lên,
người tìm Thiên Chúa, hãy nức lòng phấn khởi.
Vì Chúa nhận lời kẻ nghèo khó,
chẳng coi khinh thân hữu bị giam cầm. Đ.
Tung hô Tin Mừng
Muôn lạy Vua Ki-tô, vì vâng lời Thánh Phụ, Ngài đã chịu dẫn đi đóng đinh vào thập giá, như con chiên hiền lành bị dẫn đi làm thịt.
Tin Mừng Mt 26,14-25
Con người phải ra đi như Kinh Thánh đã chép về Người, nhưng khốn cho kẻ nào nộp Con Người.
Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mát-thêu.
Bấy giờ, một người trong Nhóm Mười Hai tên là Giu-đa Ít-ca-ri-ốt, đi gặp các thượng tế mà nói : “Tôi nộp ông ấy cho quý vị, thì quý vị muốn cho tôi bao nhiêu.” Họ quyết định cho hắn ba mươi đồng bạc. Từ lúc đó, hắn cố tìm dịp thuận tiện để nộp Đức Giê-su.
Ngày thứ nhất trong tuần bánh không men, các môn đệ đến thưa với Đức Giê-su : “Thầy muốn chúng con dọn cho Thầy ăn lễ Vượt Qua ở đâu ?” Người bảo : “Các anh đi vào thành, đến nhà một người kia và nói với ông ấy : “Thầy nhắn : thời của Thầy đã gần tới, Thầy sẽ đến nhà ông để ăn mừng lễ Vượt Qua với các môn đệ của Thầy.” Các môn đệ làm y như Đức Giê-su đã truyền, và dọn tiệc Vượt Qua.
Chiều đến, Đức Giê-su vào bàn tiệc với mười hai môn đệ. Đang bữa ăn, Người nói : “Thầy bảo thật anh em, một người trong anh em sẽ nộp Thầy.” Các môn đệ buồn rầu quá sức, lần lượt hỏi Người : “Thưa Ngài, chẳng lẽ con sao ?” Người đáp : “Kẻ giơ tay chấm chung một đĩa với Thầy, đó là kẻ nộp Thầy. Đã hẳn Con Người ra đi theo như lời đã chép về Người, nhưng khốn cho kẻ nào nộp Con Người : thà nó đừng sinh ra thì hơn !” Giu-đa, kẻ nộp Người cũng hỏi : “Ráp-bi, chẳng lẽ con sao ?” Người trả lời : “Chính anh nói đó !”
Đó là lời Chúa.
Lời nguyện tiến lễ
Lạy Thiên Chúa từ bi nhân hậu, xin đoái nhận của lễ chúng con dâng, để tưởng nhớ Đức Giê-su đã chịu khổ hình. Xin cho chúng con biết đem lòng mến yêu tha thiết mà thông phần vào cuộc Thương Khó của Người. Người hằng sống và hiển trị muôn đời.
Lời tiền tụng của Thứ Hai Tuần Thánh
Ca hiệp lễ Mt 20,28
Chúa nói : “Con Người đến không phải để được kẻ hầu người hạ, nhưng là để hầu hạ và hiến dâng mạng sống làm giá chuộc muôn người.”
Lời nguyện hiệp lễ
Lạy Thiên Chúa toàn năng, chúng con vừa dâng lễ tạ ơn, để tuyên xưng Đức Giê-su đã chịu chết. Xin cho chúng con vững vàng tin tưởng rằng : Chúa đã ban sự sống muôn đời cho chúng con, nhờ cuộc Thương Khó của Người. Người hằng sống và hiển trị muôn đời.
THỨ NĂM TUẦN THÁNH
THÁNH LỄ LÀM PHÉP DẦU
Hôm nay, đức giám mục làm phép Dầu Bệnh Nhân, Dầu Dự Tòng, và thánh hiến Dầu Thánh như thường lệ, trong thánh lễ riêng, cử hành vào ban sáng.
Nếu hôm nay, giáo sĩ và giáo dân khó có thể quy tụ bên đức giám mục, có thể làm phép dầu vào ngày khác trước đó, nhưng gần Tam Nhật Vượt Qua, và luôn phải sử dụng bản văn riêng.
Thánh lễ này, do đức giám mục chủ tế cùng với linh mục đoàn của ngài đồng tế, bày tỏ sự hiệp thông giữa giám mục và linh mục đoàn. Vì thế, trong mức độ có thể, tất cả mọi linh mục nên tham dự (và khi, vì lý do nào đó, có những linh mục không đồng tế được, các ngài có thể rước lễ dưới hai hình trong thánh lễ này. x. Cae. Episc số 274). Để nói lên sự hiệp nhất của linh mục đoàn trong giáo phận, nên có các linh mục đại diện cho các địa phương của giáo dân về đồng tế với đức giám mục.
Trong bài giảng, đức giám mục nhắn nhủ các linh mục trung thành với nhiệm vụ mình, và ngài kêu gọi họ công khai lặp lại những lời hứa khi lãnh nhận chức linh mục.
NGHI THỨC ĐẦU LỄ
VÀ PHỤNG VỤ LỜI CHÚA
Ca nhập lễ Kh 1,6
Đức Giê-su Ki-tô đã làm cho chúng ta
thành vương quốc và tư tế
để phụng sự Thiên Chúa là Cha của Người :
Kính dâng Người vinh quang và uy quyền
đến muôn thuở muôn đời. A-men.
Đọc kinh Vinh Danh
Lời nguyện nhập lễ
Lạy Thiên Chúa toàn năng hằng hữu, Chúa đã ban Thánh Thần xức dầu tấn phong Con Một Chúa làm Đấng Thiên Sai và làm Đức Chúa. Chúa đã hiến thánh chúng con khi cho chúng con kết hiệp với Người, xin cho chúng con cũng nhờ Người trở nên chứng nhân của Tin Mừng cứu độ. Người là Thiên Chúa hằng sống và hiển trị cùng Chúa, hiệp nhất với Chúa Thánh Thần đến muôn thuở muôn đời.
Bài đọc 1 Is 61,1-3a.6a.8b-9
Đức Chúa đã xức dầu tấn phong tôi, sai đi báo tin mừng cho kẻ nghèo hèn, băng bó những tấm lòng tan nát.
Lời Chúa trong sách ngôn sứ I-sai-a.
Thần khí của Đức Chúa
là Chúa Thượng ngự trên tôi,
vì Đức Chúa đã xức dầu tấn phong tôi,
sai đi báo tin mừng cho kẻ nghèo hèn,
băng bó những tấm lòng tan nát,
công bố lệnh ân xá cho kẻ bị giam cầm,
ngày phóng thích cho những tù nhân,
công bố một năm hồng ân của Đức Chúa,
một ngày báo phục của Thiên Chúa chúng ta;
Người sai tôi đi yên ủi mọi kẻ khóc than,
tặng cho những kẻ khóc than ở Xi-on
tấm khăn đại lễ thay tro bụi,
dầu thơm hoan lạc thay tang chế,
áo ngày hội thay tâm thần sầu não.
Còn anh em,
anh em sẽ được gọi là “tư tế của Đức Chúa”,
người ta sẽ gọi anh em
là “người phụng sự Thiên Chúa chúng ta.”
Ta sẽ theo lòng thành tín
mà ban phần thưởng cho các ngươi,
và sẽ lập với các ngươi một giao ước vĩnh cửu.
Dòng dõi các ngươi sẽ nức tiếng giữa chư dân,
và giống nòi các ngươi
sẽ lừng danh giữa muôn nước.
Tất cả những ai thấy các ngươi sẽ biết rằng
các ngươi là một dòng dõi
được Đức Chúa ban phúc lành.
Đó là lời Chúa.
Đáp ca Tv 88,21-22.25 và 27 (Đ. x. c.2a)
Đ. Lạy Chúa, tình thương Chúa,
đời đời con ca tụng.
Ta đã tìm ra nghĩa bộc Đa-vít,
đã xức dầu thánh tấn phong người;
Ta sẽ không ngừng đưa tay nâng đỡ,
tay quyền năng củng cố vững vàng. Đ.
Ta sẽ yêu thương Người và giữ lòng thành tín,
nhờ danh Ta, Người được thêm uy vũ.
Người sẽ thưa với Ta : “Ngài chính là Thân Phụ,
là Thiên Chúa con thờ,
là núi đá cho con được cứu độ !” Đ.
Bài đọc 2 Kh 1,5-8
Người đã làm cho chúng ta trở thành vương quốc và hàng tư tế để phụng sự Thiên Chúa là Cha của Người.
Lời Chúa trong sách Khải huyền của thánh Gio-an tông đồ.
Nguyện xin Đức Giê-su Ki-tô là vị Chứng Nhân trung thành, là Trưởng Tử trong số những người từ cõi chết trỗi dậy, là Thủ Lãnh mọi vương đế trần gian, ban cho anh em ân sủng và bình an. Người đã yêu mến chúng ta và lấy máu mình rửa sạch tội lỗi chúng ta, làm cho chúng ta trở thành vương quốc và hàng tư tế để phụng sự Thiên Chúa là Cha của Người : kính dâng Người vinh quang và uy quyền đến muôn thuở muôn đời. A-men ! Kìa, Người ngự đến giữa đám mây. Ai nấy sẽ thấy Người, cả những kẻ đã đâm Người. Mọi dân trên mặt đất sẽ đấm ngực than khóc khi thấy Người. Đúng thế ! A-men !
Đức Chúa là Thiên Chúa phán : “Ta là An-pha và Ô-mê-ga, là Đấng hiện có, đã có và đang đến, là Đấng Toàn Năng.”
Đó là lời Chúa.
Tung hô Tin Mừng Is 61,1
Thần Khí Chúa ngự trên tôi, sai tôi đi loan báo Tin Mừng cho kẻ nghèo hèn.
Tin Mừng Lc 4,16-21
Thần Khí Chúa ngự trên tôi, vì Chúa đã xức dầu tấn phong tôi.
Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Lu-ca.
Khi ấy, Đức Giê-su đến Na-da-rét, là nơi Người đã được dưỡng dục. Người vào hội đường như Người vẫn quen làm trong ngày sa-bát, và đứng lên đọc Sách Thánh. Họ trao cho Người cuốn sách ngôn sứ I-sai-a. Người mở ra, gặp đoạn chép rằng : Thần Khí Đức Chúa ngự trên tôi, vì Chúa đã xức dầu tấn phong tôi, để tôi loan báo Tin Mừng cho kẻ nghèo hèn. Người đã sai tôi đi công bố cho kẻ bị giam cầm biết họ được tha, cho người mù biết họ được sáng mắt, trả lại tự do cho người bị áp bức, công bố một năm hồng ân của Đức Chúa.
Đức Giê-su cuộn sách lại, trả cho người giúp việc hội đường rồi ngồi xuống. Trong hội đường, trăm con mắt đều đổ dồn về phía Người. Người bắt đầu nói với họ : “Hôm nay đã ứng nghiệm lời Kinh Thánh tai quý vị vừa nghe.”
Đó là lời Chúa.
CÁC LINH MỤC LẶP LẠI LỜI TUYÊN HỨA
Giảng xong, đức giám mục dùng nhừng lời sau đây hoặc tương tự nói với các linh mục :
Giám mục
Anh em linh mục thân mến,
Trong ngày kỷ niệm Đức Ki-tô chia sẻ chức vụ tư tế của Người cho các thánh Tông Đồ và mỗi người chúng ta, anh em có muốn lặp lại những lời anh em đã tuyên hứa trước mặt giám mục của anh em, và trước mặt cộng đoàn dân Chúa, trong ngày anh em lãnh nhận chức linh mục không ?
Các linh mục đồng thanh thưa :
Linh mục
Thưa con muốn.
Giám mục
Ngày chúng ta lãnh nhận chức thánh vì yêu mến Chúa Ki-tô và để phục vụ Hội Thánh Người, chúng ta đã vui lòng chấp nhận trách nhiệm phục vụ cộng đoàn được giao phó cho chúng ta.
Vậy, anh em có muốn ngày càng gắn bó hơn với Chúa Giê-su và cố gắng noi gương Người mà từ bỏ bản thân và trung thành giữ những lời chúng ta đã cam kết không ?
Linh mục
Thưa con muốn.
Giám mục
Chúng ta phải là những người quản lý trung thành đối với các mầu nhiệm của Thiên Chúa khi rao giảng Lời Chúa, cử hành bí tích Thánh Thể và các bí tích khác.
Vậy, theo gương Chúa Ki-tô là thủ lãnh và là mục tử của chúng ta, anh em có muốn thi hành chức vụ của mình một cách nhiệt thành và vô vị lợi không ?
Linh mục
Thưa con muốn.
Sau đó, đức giám mục hướng về giáo dân mà nói :
Giám mục
Anh chị em giáo dân thân mến,
Xin anh chị em cầu nguyện cho các linh mục của anh chị em, xin Thiên Chúa ban cho các ngài đầy tràn ân sủng, để các ngài trở nên những tôi tớ trung thành của Đức Ki-tô Thượng Tế, và nhờ đó mà dẫn đưa anh chị em đến với Người là nguồn mạch duy nhất của ơn cứu độ.
Cộng đoàn
Lạy Chúa, xin nhận lời chúng con.
Giám mục
Xin anh chị em cũng cầu nguyện cho giám mục của anh chị em, để chính tôi cũng trung thành với sứ mạng tông đồ Chúa đã giao phó cho tôi; nhờ đó, giữa anh chị em, tôi trở nên hình ảnh ngày càng sống động và trung thực hơn của Đức Ki-tô là tư tế, mục tử, tôn sư và tôi tớ của mọi người.
Cộng đoàn
Lạy Chúa, xin nhận lời chúng con.
Giám mục
Xin Thiên Chúa giữ gìn tất cả chúng ta trong tình thương của Người. Xin Người đích thân hướng dẫn mục tử cũng như đoàn chiên tới sự sống muôn đời.
Mọi người
A-men.
Không đọc kinh Tin Kính
Bỏ lời nguyện cho mọi người.
PHỤNG VỤ THÁNH THỂ
Lời nguyện tiến lễ
Lạy Chúa, ước chi thần lực của lễ tế này giúp chúng con cởi bỏ con người cũ, mặc lấy con người mới, để chúng con được hưởng ơn cứu độ. Chúng con cầu xin. ..
Lời tiền tụng
Lạy Cha chí thánh là Thiên Chúa toàn năng hằng hữu, chúng con tạ ơn Cha mọi nơi mọi lúc, thật là chính đáng, phải đạo, và sinh ơn cứu độ cho chúng con.
Cha đã nhờ Chúa Thánh Thần xức dầu tấn phong Con Một Cha, làm Thượng Tế giao ước mới và vĩnh cửu. Cha đã định liệu cho chức linh mục duy nhất của Người được tồn tại trong Hội Thánh.
Người không chỉ ban chức linh mục vương giả cho dân riêng của Cha, mà còn lấy tình huynh đệ tuyển chọn một số người, để họ tham gia thánh vụ của Người nhờ việc đặt tay.
Cha muốn họ nhân danh Người tái diễn hy lễ cứu độ, dọn cho con cái Cha bàn tiệc Vượt Qua, lấy tình thương dẫn dắt, lấy lời Cha nuôi dưỡng và dùng các bí tích bồi bổ dân thánh của Cha.
Khi hiến dâng cuộc đời cho Cha, để lo cho anh chị em được cứu độ, họ cố gắng nên giống Đức Ki-tô và kiên trì làm chứng về đức ái và đức tin.
Vì thế, cùng với toàn thể thiên thần và các thánh, chúng con tuyên xưng Cha và hân hoan tung hô rằng :
Thánh ! Thánh ! Chí Thánh !
Ca hiệp lễ Tv 88,2
Tình thương Chúa, đời đời con ca tụng,
qua muôn ngàn thế hệ
miệng con rao giảng lòng thành tín của Ngài.
Lời nguyện hiệp lễ
Lạy Chúa, Chúa dùng các bí tích cho chúng con tìm lại được sức mạnh. Xin giúp chúng con sống giữa người đời như những chứng nhân của Đức Ki-tô, để cùng với Người, chúng con đưa họ về với Chúa. Người hằng sống và hiển trị muôn đời.
TAM NHẬT VƯỢT QUA
Mỗi người Ki-tô hữu cũng như toàn dân Thiên Chúa cảm thấy có nhu cầu phải lần lượt ôn lại, trong kỳ lễ Vượt Qua hằng năm, những gì xảy ra trong cuộc Thương Khó của Chúa Giê-su như các sách Tin Mừng thuật lại. Từ bữa tối Người ăn với các môn đệ trước khi đi chịu chết cho đến lần Người hiện ra với cũng các môn đệ đó ngày Chúa nhật kế tiếp, tất cả những gì Người đã làm, nhất là việc Người chịu chết và sống lại, đều đem lại ơn cứu độ, tất cả những gì Người đã nói đều là lời cứu độ.
Giáo Hội xưa nay vẫn đặc biệt lưu tâm đến việc cử hành ba ngày trọng đại nhất “trong đó Chúa Ki-tô sẽ chịu đau khổ, đã an nghỉ và đã phục sinh” (thánh Am-rô-xi-ô). Tam Nhật Vượt Qua bắt đầu bằng thánh lễ chiều thứ Năm Tuần Thánh và kết thúc chiều ngày Phục Sinh, sau khi đã đạt tới những giờ phút sốt sắng nhất trong buổi canh thức Đêm Thánh, gồm tóm lại tất cả việc cử hành mầu nhiệm Vượt Qua của Chúa Ki-tô.
Tam Nhật Vượt Qua liên hệ đến đời sống thâm sâu nhất của mỗi cộng đoàn Ki-tô hữu, vì toàn thể dân Thiên Chúa đều cùng với Chúa Ki-tô thực hiện cuộc “Vượt Qua” đi về với Chúa Cha. Đêm Vượt Qua là đêm thanh tẩy long trọng nhất trong năm, và các tín hữu cầu nguyện cách khẩn thiết hơn trong hai ngày mà các anh chị em dự tòng trực tiếp sửa soạn để được cùng chết và sống lại với Chúa Ki-tô. Cũng trong chiều hướng ấy, người có tội chuẩn bị bằng hai ngày ăn chay, tức là ngày thứ Sáu, và nếu được, cả ngày thứ Bảy nữa, để được làm hoà với Thiên Chúa và với anh chị em, nếu chưa lãnh bí tích Hoà Giải trong những ngày cuối Mùa Chay. Ngoài việc liên đới nói trên với các người dự tòng và những người sắp được ngồi lại vào bàn ăn của Chúa, tất cả các Ki-tô hữu cũng mừng lễ Phục Sinh khi họ lặp lại các lời đã cam kết khi chịu thanh tẩy, và khi họ tham dự bàn tiệc Thánh Thể. Vì thế, ta có thể áp dụng cho cả tam nhật Vượt Qua chỉ thị mà một trong những tài liệu cổ nhất, về Phụng vụ đã ra về Đêm Thánh : “Toàn dân phải ở trong ánh sáng.”
Thánh lễ chiều :
THÁNH LỄ TIỆC LY
Ý NGHĨA
Mỗi năm, dân Do-thái ăn lễ Vượt Qua để tưởng niệm việc họ đã được Thiên Chúa giải thoát khỏi cảnh áp bức, và giao ước với họ. Chúa Giê-su Ki-tô đã khai mào cuộc Thương Khó khi cùng với các môn đệ dùng bữa ăn Vượt Qua đó. Nhưng Người đã muốn cho bữa ăn này trở thành bữa tiệc của giao ước mới, giao ước Người lập khi đổ máu hy sinh trên thập giá. Vì thế, khi trao cho các môn đệ tấm bánh và chén rượu, là đồ ăn thức uống đã trở thành Mình và Máu của Người, Người đã thiết lập nghi thức tưởng niệm lễ tế mà hôm sau Người sẽ dâng trên thập giá.
Mỗi lần cử hành thánh lễ, chúng ta cũng tái diễn bữa tiệc của Chúa để nhớ đến Người, để tưởng niệm Người đã chịu chết, mừng vui vì Người hiện diện, và trông mong Người trở lại. Nhưng chúng ta tưởng niệm cách sốt sắng hơn cả, trong thánh lễ thứ Năm Tuần Thánh. Thánh lễ này cử hành vào buổi chiều, với đông đủ giáo dân tham dự sau một ngày làm việc, và với tất cả các linh mục trong giáo xứ đồng tế để cho thấy rằng chức tư tế chỉ là một. Sau bài diễn giảng, vị chủ tế làm lại cử chỉ của Chúa Giê-su và rửa chân cho mười hai đại diện cộng đoàn tín hữu. Trong khung cảnh đặc biệt của buổi lễ, không bài giảng nào nói rõ hơn rằng chức linh mục là để phục vụ, cho bằng việc chủ tế quỳ xuống trước mặt người anh em như thế.
Lễ xong, mỗi người có thể yên lặng chầu Thánh Thể và suy gẫm những lời tâm sự cuối cùng của Chúa Giê-su nói với các môn đệ trước khi vào vườn Ghết-sê-ma-ni, nhất là suy gẫm lời trối long trọng nhất : “Anh em hãy yêu thương nhau, như Thầy đã yêu thương anh em.”
NHỮNG ĐỒ CẦN CHUẨN BỊ
1. Trên bàn thờ chính :
- bàn thờ trang trí trọng thể
- nhà tạm để trống
2. Trên bàn nhỏ cạnh bàn thờ chính :
- tất cả những đồ cần dùng trong thánh lễ, riêng bánh lễ, dự trù số cần thiết cho lễ hôm nay và ngày mai.
- chuông và mõ sẽ thế chuông.
- khăn choàng khi kiệu Mình Thánh.
- nếu rửa chân :
chậu thau
bình nước
khăn lau
3. Trong cung thánh :
- ghế cho chủ tế và các phụ tế
- ghế cho những người được rửa chân
4. Trong phòng thánh :
- lễ phục trắng cho chủ tế và các phụ tế
- hương, lửa
- đèn dùng khi đi kiệu Mình Thánh
5. Trên bàn thờ sẽ đặt Mình Thánh :
- nhà tạm, khăn thánh
- đèn, hoa
QUY LUẬT CẦN BIẾT
Theo truyền thống lâu đời của Hội Thánh, hôm nay cấm cử hành mọi thánh lễ không có giáo dân tham dự.
Thánh lễ Tiệc Ly cử hành ban chiều lúc thuận tiện, có toàn thể cộng đoàn địa phương tham dự đông đủ, trong khi các linh mục và thừa tác viên thi hành phận vụ mình.
Các linh mục đã đồng tế trong thánh lễ làm Phép Dầu, hoặc đã cử hành thánh lễ vì lợi ích giáo dân, thì lại được đồng tế trong thánh lễ Chiều nữa.
Nơi nào lý do mục vụ đòi hỏi, thì Đấng Thường Quyền Sở tại có thể cho cử hành một lễ thứ hai trong các nhà thờ, nhà nguyện công và bán công, vào ban chiều. Còn trong trường hợp thật sự cần thiết, có thể cho phép cử hành thánh lễ cả vào lúc ban sáng, nhưng chỉ dành cho các tín hữu không có cách nào tham dự thánh lễ Chiều được. Tuy nhiên đừng cử hành chỉ vì lợi ích riêng tư, kẻo làm thiệt hại cho việc cử hành thánh lễ chính ban chiều.
Chỉ có thể cho giáo dân rước lễ trong thánh lễ mà thôi; nhưng bất cứ giờ nào trong ngày, cũng có thể đem Mình Thánh Chúa cho bệnh nhân.
NGHI THỨC ĐẦU LỄ
VÀ PHỤNG VỤ LỜI CHÚA
1. Nhà Tạm hoàn toàn để trống; trong thánh lễ chiều nay, sẽ được truyền phép bánh thánh đủ cho giáo sĩ và giáo dân rước lễ hôm nay và ngày mai.
2. Ca nhập lễ x. Gl 6,14
Chúng ta phải hãnh diện
về thập giá Đức Giê-su Ki-tô, Chúa chúng ta.
Nơi Người, ta được giải thoát,
được sống và được sống lại;
chính Người giải thoát và cứu độ ta.
3. Đọc hay hát kinh Vinh Danh. Trong lúc đọc hay hát kinh này thì rung chuông. Sau đó không rung chuông nữa cho đến Vọng Phục Sinh, trừ khi Hội Đồng Giám Mục hay Đấng Thường Quyền đã quy định thể khác.
Lời nguyện nhập lễ
Lạy Chúa, trong bữa Tiệc Ly trọng đại, trước ngày tự hiến thân chịu khổ hình, Đức Giê-su đã trối cho Hội Thánh một hy lễ mới muôn đời tồn tại làm bằng chứng tình thương của Người. Chiều nay, chúng con đến tham dự yến tiệc cực thánh, như lời Người truyền dạy, xin Chúa cho tất cả chúng con được tràn đầy tình yêu và sức sống viên mãn của Người. Người là Thiên Chúa hằng sống và hiển trị cùng Chúa, hiệp nhất với Chúa Thánh Thần đến muôn thuở muôn đời.
Bài đọc 1 Xh 12,1-8.11-14
Chỉ thị về bữa ăn Vượt Qua.
Lời Chúa trong sách Xuất hành.
Ngày ấy, Đức Chúa phán với ông Mô-sê và ông A-ha-ron trên đất Ai-cập : “Tháng này, các ngươi phải kể là tháng đứng đầu các tháng, tháng thứ nhất trong năm. Hãy nói với toàn thể cộng đồng Ít-ra-en : Mồng mười tháng này, ai nấy phải bắt một con chiên cho gia đình mình, mỗi nhà một con. Nếu nhà ít người, không ăn hết một con, thì chung với người hàng xóm gần nhà mình nhất, tuỳ theo số người. Các ngươi sẽ tuỳ theo sức mỗi người ăn được bao nhiêu mà chọn con chiên. Con chiên đó phải toàn vẹn, phải là con đực, không quá một tuổi. Các ngươi bắt chiên hay dê cũng được. Phải nhốt nó cho tới ngày mười bốn tháng này, rồi toàn thể đại hội cộng đồng Ít-ra-en đem sát tế vào lúc xế chiều, lấy máu bôi lên khung cửa những nhà có ăn thịt chiên. Còn thịt, sẽ ăn ngay đêm ấy, nướng lên, ăn với bánh không men và rau đắng. Các ngươi phải ăn thế này : lưng thắt gọn, chân đi dép, tay cầm gậy. Các ngươi phải ăn vội vã : đó là lễ Vượt Qua mừng Đức Chúa. Đêm ấy Ta sẽ rảo khắp đất Ai-cập, sẽ sát hại các con đầu lòng trong đất Ai-cập, từ loài người cho đến loài thú vật, và sẽ trị tội chư thần Ai-cập : vì Ta là Đức Chúa. Còn vết máu trên nhà các ngươi sẽ là dấu hiệu cho biết có các ngươi ở đó. Thấy máu, Ta sẽ vượt qua, và các ngươi sẽ không bị tai ương tiêu diệt khi Ta giáng hoạ trên đất Ai-cập. Các ngươi phải lấy ngày đó làm ngày tưởng niệm, ngày đại lễ mừng Đức Chúa. Qua mọi thế hệ, các ngươi phải mừng ngày lễ này : đó là luật quy định cho đến muôn đời.
Đó là lời Chúa.
Đáp ca Tv 115,12-13.15-16bc.17-18 (Đ. x. 1 Cr 10,16)
Đ. Khi nâng chén chúc tụng,
Ta được dự phần vào Máu Đức Ki-tô.
Biết lấy chi đền đáp Chúa bây giờ
vì mọi ơn lành Người đã ban cho ?
Tôi xin nâng chén mừng ơn cứu độ
và kêu cầu thánh danh Đức Chúa. Đ.
Đối với Chúa thật là đắt giá
cái chết của những ai trung hiếu với Người.
Vâng lạy Chúa,
con là tôi tớ Ngài, con của nữ tỳ Ngài,
xiềng xích trói buộc con, Ngài đã tháo cởi. Đ.
Con sẽ dâng lễ tế tạ ơn,
và kêu cầu thánh danh Đức Chúa.
Lời khấn nguyền với Chúa, tôi xin giữ trọn,
trước toàn thể dân Người. Đ.
Bài đọc 2 1 Cr 11,23-26
Mỗi lần ăn Bánh và uống Chén này, là anh em loan truyền Chúa đã chịu chết.
Lời Chúa trong thư thứ nhất của thánh Phao-lô tông đồ gửi tín hữu Cô-rin-tô.
Thưa anh em, điều tôi đã lãnh nhận từ nơi Chúa, tôi xin truyền lại cho anh em : trong đêm bị nộp, Chúa Giê-su cầm lấy bánh, dâng lời tạ ơn, rồi bẻ ra và nói : “Đây là Mình Thầy, hiến dâng vì anh em; anh em hãy làm việc này, mà tưởng nhớ đến Thầy.” Cũng thế, sau bữa ăn, Người cầm lấy chén rượu và nói : “Chén này là Giao Ước Mới, lập bằng Máu Thầy; mỗi khi uống, anh em hãy làm việc này, mà tưởng nhớ đến Thầy.” Thật vậy, cho tới ngày Chúa đến, mỗi lần ăn Bánh và uống Chén này, là anh em loan truyền Chúa đã chịu chết.
Đó là lời Chúa.
Tung hô Tin Mừng Ga 13,34
Chúa nói : Thầy ban cho anh em một điều răn mới, là anh em hãy yêu thương nhau, như Thầy đã yêu thương anh em.
Tin Mừng Ga 13,1-15
Đức Giê-su yêu họ đến cùng.
Tin Mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Gio-an.
Trước lễ Vượt Qua, Đức Giê-su biết giờ của Người đã đến, giờ phải bỏ thế gian mà về với Chúa Cha. Người vẫn yêu thương những kẻ thuộc về mình còn ở thế gian, và Người yêu thương họ đến cùng.
Ma quỷ đã gieo vào lòng Giu-đa, con ông Si-môn Ít-ca-ri-ốt, ý định nộp Đức Giê-su. Đức Giê-su biết rằng : Chúa Cha đã giao phó mọi sự trong tay Người, Người bởi Thiên Chúa mà đến, và sắp trở về cùng Thiên Chúa, nên trong một bữa ăn, Người đứng dậy, rời bàn ăn, cởi áo ngoài ra, và lấy khăn mà thắt lưng. Rồi Đức Giê-su đổ nước vào chậu, bắt đầu rửa chân cho các môn đệ và lấy khăn thắt lưng mà lau.
Vậy, Người đến chỗ ông Si-môn Phê-rô, ông liền thưa với Người : “Thưa Thầy ! Thầy mà lại rửa chân cho con sao ?” Đức Giê-su trả lời : “Việc Thầy làm, bây giờ anh chưa hiểu, nhưng sau này anh sẽ hiểu.” Ông Phê-rô lại thưa : “Thầy mà rửa chân cho con, không đời nào con chịu đâu !” Đức Giê-su đáp : “Nếu Thầy không rửa cho anh, anh sẽ chẳng được chung phần với Thầy.” Ông Si-môn Phê-rô liền thưa : “Vậy, thưa Thầy, xin cứ rửa, không những chân, mà cả tay và đầu con nữa.” Đức Giê-su bảo ông : “Ai đã tắm rồi, thì không cần phải rửa nữa; toàn thân người ấy đã sạch. Về phần anh em, anh em đã sạch, nhưng không phải tất cả đâu !” Thật vậy, Người biết ai sẽ nộp Người, nên mới nói : “Không phải tất cả anh em đều sạch.”
Khi rửa chân cho các môn đệ xong, Đức Giê-su mặc áo vào, về chỗ và nói : “Anh em có hiểu việc Thầy mới làm cho anh em không ? Anh em gọi Thầy là ‘Thầy’, là ‘Chúa’, điều đó phải lắm, vì quả thật, Thầy là Thầy, là Chúa. Vậy, nếu Thầy là Chúa, là Thầy, mà còn rửa chân cho anh em, thì anh em cũng phải rửa chân cho nhau. Thầy đã nêu gương cho anh em, để anh em cũng làm như Thầy đã làm cho anh em.”
Đó là lời Chúa.
RỬA CHÂN
5. Bài giảng sẽ đề cập đến các mầu nhiệm được tưởng niệm trong thánh lễ này, tức là việc thiết lập bí tích Thánh Thể, chức tư tế và điều răn của Chúa về tình bác ái huynh đệ. Sau bài giảng, sẽ cử hành nghi thức rửa chân, nếu lý do mục vụ khuyên nên làm.
6. Các người giúp lễ sẽ hướng dẫn những người đàn ông đã được tuyển chọn đến ghế dọn sẵn. Sau đó linh mục (cởi áo lễ nếu cần), với các người giúp lễ, đi đến từng người, đổ nước trên chân họ và lau.
7. Trong khi đó, hát một số bài ca được ghi sau đây, hoặc những thánh ca thích hợp.
Điệp ca 1 x. Ga 13,4.5.15
Chúa Giê-su trỗi dậy, rời bàn ăn,
đổ nước vào chậu,
rồi bắt đầu rửa chân cho môn đệ Người
để làm gương cho họ noi theo.
Điệp ca 2 x. Ga 13,6.7.8
Đ. Lạy Chúa, Chúa mà lại rửa chân cho con sao ?
Chúa Giê-su đáp :
“Nếu Thầy không rửa chân cho anh,
anh sẽ chẳng được chung phần với Thầy.”
X. Chúa đến chỗ ông Si-mon Phê-rô,
Ông liền thưa Người rằng :
Đ. Lạy Chúa, Chúa mà lại rửa chân cho con sao ?
X. Việc Thầy làm, bây giờ anh chưa hiểu,
nhưng sau này sẽ hiểu.
Đ. Lạy Chúa, Chúa mà lại rửa chân cho con sao ?
Điệp ca 3 x. Ga 13,14
Chúa nói : “Nếu Thầy là Chúa và là Thầy,
còn rửa chân cho anh em
anh em lại càng phải rửa chân cho nhau.”
Điệp ca 4 x. Ga 13,35
Đ. Mọi người sẽ nhận biết
anh em là môn đệ của Thầy ở điểm này :
Là anh em có lòng yêu thương nhau.
X. Chúa Giê-su nói cùng các môn đệ
Đ. Mọi người. ..
Điệp ca 5 x. Ga 13,34
Chúa nói :
“Thầy ban cho anh em một điều răn mới
là anh em hãy yêu thương nhau,
như Thầy đã yêu thương anh em.”
Điệp ca 6 1 Cr 13,13
Đ. Anh em hãy luôn có đức tin, đức cậy, đức mến,
trong ba đức này, đức mến trọng hơn.
X. Hiện bây giờ tin cậy mến, cả ba vẫn còn,
nhưng đức mến mới là trọng nhất.
Đ. Anh em hãy. ..
8. Sau khi rửa chân, hoặc nếu không rửa chân thì sau bài giảng, sẽ đọc lời nguyện cho mọi người. Trong thánh lễ này không đọc kinh Tin Kính.
PHỤNG VỤ THÁNH THỂ
9. Bắt đầu phụng vụ Thánh Thể, có thể cho giáo dân lên dâng của lễ dành cho người nghèo.
Trong lúc đó, hát bài thánh ca sau đây hoặc bài khác thích hợp.
Điệp ca
Đâu có tình yêu thương đích thực,
thì ở đấy có Đức Chúa Trời.
Tình yêu Đức Ki-tô
làm cho ta hiệp nhất,
nào anh em một nhà,
hãy vui mừng hoan lạc.
Đem tấc dạ kính yêu
dâng Chúa Trời hằng sống
mối chân tình cao rộng
ta trao gửi cho nhau.
Khi cùng nhau kết đoàn
làm nên một thân thể
lo sao đừng chia rẽ
sống hoà thuận bình an.
Đừng tranh chấp kêu ca,
chớ nặng lời cãi cọ.
Nguyện Ki-tô Đức Chúa
hằng ngự giữa chúng ta.
Cúi xin Đức Ki-tô
cho đoàn con hưởng kiến
giữa triều thần vinh hiển
trên cõi phúc thiên thu.
Hoan lạc chẳng phôi pha,
nỗi vui mừng chan chứa.
Ôi hạnh phúc bao la
đến muôn đời muôn thuở.
10. Lời nguyện tiến lễ
Lạy Chúa, xin thương giúp cộng đoàn tín hữu chúng con, cử hành thánh lễ này cho xứng đáng. Vì mỗi khi chúng con dâng lễ tưởng niệm cuộc khổ hình của Đức Ki-tô, là chúng con được hưởng ơn cứu chuộc của Người. Người hằng sống và hiển trị muôn đời.
11. Lời tiền tụng Thánh Thể 1
Lạy Cha chí thánh là Thiên Chúa toàn năng hằng hữu, chúng con tạ ơn Cha mọi nơi mọi lúc thật là chính đáng, phải đạo và sinh ơn cứu độ cho chúng con, nhờ Đức Ki-tô, Chúa chúng con.
Chính Người là Linh Mục đích thực và vĩnh cửu, đã thiết lập hy lễ trường tồn. Người là Đấng đầu tiên đã tự hiến mình cho Cha làm của lễ cứu độ, và truyền cho chúng con cũng dâng tiến để tưởng nhớ đến Người. Khi chúng con lãnh nhận Mình Người hiến tế vì nhân loại, chúng con được mạnh sức. Và khi chúng con uống Máu Người đổ ra vì nhân loại, chúng con được rửa sạch tội khiên.
Vì thế, cùng với toàn thể thiên thần và các thánh, chúng con không ngừng hát bài ca chúc tụng Cha vinh hiển và tung hô rằng :
Thánh ! Thánh ! Chí Thánh !
Khi đọc kinh Tạ Ơn 1 thì đọc phần “Cùng hiệp thông”, “Vậy lạy Cha, đây là lễ vật”, và “Tối hôm trước ngày chịu khổ hình” riêng.
12. Ca hiệp lễ 1 Cr 11,24.25
Chúa nói :
“Đây chính là Mình Thầy
Hiến tế vì anh em.
Đây là chén Máu Thầy,
Máu của giao ước mới.
Mỗi khi ăn và uống,
anh em hãy làm việc này
để tưởng nhớ đến Thầy.”
13. Cho rước lễ xong, chủ tế đặt trên bàn thờ bình đựng Mình Thánh để cho rước lễ hôm sau và kết thúc thánh lễ bằng lời nguyện hiệp lễ.
14. Lời nguyện hiệp lễ
Lạy Thiên Chúa toàn năng và nhân hậu, chiều nay chúng con đã được bổ sức tại bàn tiệc của Đức Ki-tô, mai ngày, xin Chúa cũng đón nhận chúng con vào dự tiệc muôn đời trong Nước Chúa. Chúng con cầu xin. ..
KIỆU MÌNH THÁNH CHÚA
SANG BÀN THỜ PHỤ
15. Đọc lời nguyện xong, chủ tế đứng trước bàn thờ, bỏ hương rồi quỳ gối xông hương ba lần lên Mình Thánh Chúa, đoạn nhận khăn choàng vai, dùng hai đầu khăn choàng phủ bình đựng Mình Thánh, và cầm bình lên.
16. Cuộc rước kiệu tiến hành như sau : đi đầu là người cầm thánh giá, tiếp đến là linh mục mang Mình Thánh Chúa, cùng với các người cầm đèn nến, bình hương, kiệu dọc nhà thờ đến bàn thờ phụ đã được trang hoàng xứng đáng. Trong khi đó, hát thánh thi “Nào ca hát” hoặc một bài ca nào khác kính Mình Thánh.
Nào ca hát
Nào ca hát để họp mừng mầu nhiệm
Vua muôn dân đã đem trót thân mình
cùng máu đào làm lễ tế hy sinh
nên giá chuộc muôn người trên thế giới.
Người tự hiến cho ta nên chẳng ngại
sinh làm con Đức Trinh Nữ vẹn toàn,
trót cuộc đời gieo chân lý Phúc Âm
và kết thúc bằng điềm thiêng kỳ diệu.
Đêm dự bữa Tiệc Ly cùng bạn hữu
khi đã dùng thực phẩm luật truyền xưa.
Người trao tay cho tất cả Tông Đồ
Mình Máu Thánh làm thần lương mỹ vị.
Câu tuyên phán của Ngôi Lời nhập thể
đã làm cho bánh thật nên Mình Người,
rượu nho thành bao giọt máu hồng tươi,
mắt chẳng thấy nhưng lòng tin vững mạnh.
17. Khi đến nơi, linh mục đặt bình đựng Mình Thánh Chúa lên bàn thờ, bỏ hương rồi quỳ gối xông hương, trong lúc đó hát “Ôi bí tích”. Cuối cùng, đóng cửa nhà tạm.
Ôi bí tích
Ôi bí tích thật cao vời khôn sánh,
ta bái thờ Chúa đang ngự nơi đây,
nghi lễ xưa đâu sánh bí tích này,
niềm tin thế cho giác quan cảm nghiệm.
Lòng hớn hở, cùng tán dương trìu mến
Cha uy quyền và Con Một từ nhân,
cùng tôn vinh ca ngợi Chúa Thánh Thần,
xin chúc tụng Ba Ngôi ngàn muôn thuở.
18. Sau khi thinh lặng thờ lạy trong giây lát, linh mục và các người giúp lễ bái gối, trở vào phòng thánh.
19. Sau đó, lột khăn bàn thờ, và nếu có thể, cất các thánh giá. Nếu còn thánh giá nào, phải phủ khăn.
20. Ai tham dự thánh lễ chiều, không phải đọc giờ Kinh Chiều.
21. Khuyên giáo dân, nên tuỳ hoàn cảnh đến chầu Mình Thánh Chúa ban đêm vào giờ thuận tiện; nhưng nửa đêm trở đi, không được tổ chức chầu Mình Thánh Chúa trọng thể.
THỨ SÁU TUẦN THÁNH
TƯỞNG NIỆM
CUỘC THƯƠNG KHÓ CỦA CHÚA
Ý NGHĨA
Ngày thứ Sáu Tuần Thánh, các Ki-tô hữu trên hoàn cầu đều ăn chay : đây là ngày chay Vượt Qua kỷ niệm Chúa đã chịu Thương Khó, và Giáo Hội khuyên chúng ta tiếp tục giữ cho tới đêm thánh.
Vào buổi chiều hoặc tối hôm nay, có nghi lễ về cuộc Thương Khó của Chúa. Bắt đầu là phụng vụ lời Chúa, với bài Thương Khó theo thánh Gio-an. Sau bài diễn giải là những lời cầu đặc biệt long trọng cho toàn thể Giáo Hội và thế giới, cho hết mọi hạng người, vì ơn cứu độ do Đấng Cứu Thế đã đổ máu ra để thực hiện, cần phải đạt tới khắp nơi trên mặt đất. Sau đó linh mục đưa thánh giá ra cho cộng đoàn tôn kính, rồi mọi người thông hiệp với Mình Thánh Chúa Ki-tô.
Trong buổi họp mừng này, điều nổi bật hơn cả không phải là các đau khổ nhục nhằn của cuộc Thương Khó, nhưng là vinh quang của thánh giá, vì mỗi lần Giáo Hội tưởng niệm Chúa đã chịu chết thì đồng thời cũng tuyên xưng Người đã Phục Sinh. Vì thế, các bài ca hôm nay đầy những lời tung hô Chúa Ki-tô hiển thắng : “Lạy Thiên Chúa chí thánh ! Lạy Thiên Chúa oai hùng ! Lạy Thiên Chúa muôn đời hằng hữu ! Xin thương xót chúng con” (Dân Ta hỡi). “Lạy Chúa, chúng con tôn thờ thánh giá Chúa, hát mừng Ngài sống lại hiển vinh; ấy chính vì bởi cây thập giá, niềm hân hoan tràn ngập địa cầu” (điệp ca).
NHỮNG ĐỒ CẦN CHUẨN BỊ
1. Trên bàn thờ chính :
- không thánh giá, không khăn bàn thờ, không đèn
- chân để đặt thánh giá
- dưới cấp bàn thờ, đặt gối nếu chủ sự sẽ phủ phục
2. Trên bàn nhỏ cạnh bàn thờ chính :
- khăn trải bàn thờ
- giá sách với tập “Nghi thức Tuần Thánh”
- khăn thánh
- nước tráng chén và rửa tay
- giây các phép cho các linh mục và phó tế mang khi cho rước lễ
3. Trong cung thánh :
- giá sách với bài tường thuật “Cuộc Thương Khó”
4. Trên bàn thờ đang có Mình Thánh :
- khăn thánh, khăn choàng vai, đèn
5. Trong phòng thánh :
- lễ phục cho chủ sự, phó tế và các phụ tế (màu đỏ)
- thánh giá sẽ dùng khi thờ lạy
- đèn dùng khi kiệu thánh giá
CỬ HÀNH CUỘC THƯƠNG KHÓ CỦA CHÚA
1. Theo truyền thống rất xa xưa, hôm nay và ngày mai Hội Thánh không cử hành bí tích nào hết.
2. Bàn thờ hoàn toàn để trống : không thánh giá, không chân đèn, không trải khăn.
3. Khoảng 3 giờ chiều, cử hành cuộc Thương Khó của Chúa, trừ khi lý do mục vụ khuyên nên làm muộn hơn. Nghi thức này gồm ba phần : Phụng vụ Lời Chúa, Kính thờ Thánh Giá, và Rước Lễ.
Hôm nay chỉ cho giáo dân rước lễ trong nghi thức tưởng niệm cuộc Thương Khó của Chúa mà thôi; tuy nhiên vào bất cứ giờ nào trong ngày, cũng có thể đem Mình Thánh Chúa cho những bệnh nhân nào không thể tham dự nghi thức.
4. Linh mục và phó tế, mặc lễ phục đỏ như khi cử hành thánh lễ, tiến ra bàn thờ, cúi chào rồi phủ phục xuống đất hoặc quỳ gối, và tất cả mọi người thinh lặng cầu nguyện trong giây lát.
5. Linh mục và các người giúp lễ đến ghế, quay về phía giáo dân, linh mục dang tay đọc một trong hai lời nguyện sau đây :
Lời nguyện (không đọc “Chúng ta dâng lời cầu nguyện”)
Lạy Chúa, vì yêu thương chúng con vô ngần, Chúa đã vui lòng cho Con Một Chúa đổ máu đào trên thập giá, để hoàn thành mầu nhiệm Vượt Qua, đem lại ơn cứu độ cho loài người. Giờ đây, xin Chúa nhớ lại tình thương ấy mà thánh hoá và che chở đoàn con luôn mãi. Chúng con cầu xin. ..
Hoặc :
Lạy Chúa, từ lòng mẹ, chúng con đã phải mang án chết do tội A-đam truyền lại, nhưng nhờ mầu nhiệm Con Chúa chịu khổ hình, Chúa đã tiêu diệt sự chết. Vậy giờ đây, xin Chúa ban ơn thánh hoá biến đổi chúng con nên giống hình ảnh A-đam mới là Đức Ki-tô, Đấng hằng sống và hiển trị muôn đời.
PHẦN THỨ NHẤT
PHỤNG VỤ LỜI CHÚA
6. Mọi người ngồi xuống, nghe đọc bài thứ nhất, trích sách I-sai-a, rồi hát đáp ca.
Bài đọc 1 Is 52,13 -- 53,12
Người đã bị đâm vì chúng ta phạm tội.
Lời Chúa trong sách ngôn sứ I-sai-a.
Này đây, người tôi trung của Ta sẽ thành đạt,
sẽ vươn cao, nổi bật,
và được suy tôn đến tột cùng.
Cũng như bao kẻ đã sửng sốt
khi thấy tôi trung của Ta
mặt mày tan nát chẳng ra người,
không còn dáng vẻ người ta nữa,
cũng vậy,
người sẽ làm cho muôn dân phải sững sờ,
vua chúa phải câm miệng,
vì được thấy điều chưa ai kể lại,
được hiểu điều chưa nghe nói bao giờ.
Điều chúng ta đã nghe, ai mà tin được ?
Cánh tay uy quyền của Đức Chúa
đã được tỏ cho ai ?
Người tôi trung đã lớn lên
tựa chồi cây trước Nhan Thánh,
như khúc rễ trên đất khô cằn.
Người chẳng còn dáng vẻ, chẳng còn oai phong
đáng chúng ta ngắm nhìn,
dung mạo chẳng còn gì khiến chúng ta ưa thích.
Người bị đời khinh khi ruồng rẫy,
phải đau khổ triền miên và nếm mùi bệnh tật.
Người như kẻ ai thấy cũng che mặt không nhìn,
bị chúng ta khinh khi, không đếm xỉa tới.
Sự thật, chính người đã mang lấy
những bệnh tật của chúng ta,
đã gánh chịu những đau khổ của chúng ta,
còn chúng ta, chúng ta lại tưởng người bị phạt,
bị Thiên Chúa giáng hoạ, phải nhục nhã ê chề.
Chính người đã bị đâm vì chúng ta phạm tội,
bị nghiền nát vì chúng ta lỗi lầm;
người đã chịu sửa trị để chúng ta được bình an,
đã phải mang thương tích
cho chúng ta được chữa lành.
Tất cả chúng ta lạc lõng như chiên cừu,
lang thang mỗi người một ngả.
Nhưng Đức Chúa đã đổ trên đầu người
tội lỗi của tất cả chúng ta.
Bị ngược đãi, người cam chịu nhục,
chẳng mở miệng kêu ca;
như chiên bị đem đi làm thịt,
như cừu câm nín khi bị xén lông,
người chẳng hề mở miệng.
Người đã bị ức hiếp, buộc tội, rồi bị thủ tiêu.
Dòng dõi của người, ai nào nghĩ tới ?
Người đã bị khai trừ khỏi cõi nhân sinh,
vì tội lỗi của dân, người bị đánh phạt.
Người đã bị chôn cất giữa bọn ác ôn,
bị mai táng với người giàu có,
dù đã chẳng làm chi tàn bạo
và miệng không hề nói chuyện điêu ngoa.
Đức Chúa đã muốn người phải bị nghiền nát vì đau khổ.
Nếu người hiến thân làm lễ vật đền tội,
người sẽ được thấy kẻ nối dõi,
sẽ được trường tồn,
và nhờ người,
ý muốn của Đức Chúa sẽ thành tựu.
Nhờ nỗi thống khổ của mình,
người sẽ nhìn thấy ánh sáng
và được mãn nguyện.
Vì đã nếm mùi đau khổ, người công chính,
tôi trung của Ta,
sẽ làm cho muôn người nên công chính
và sẽ gánh lấy tội lỗi của họ.
Vì thế, Ta sẽ ban cho người
muôn người làm gia sản,
và cùng với những bậc anh hùng hào kiệt,
người sẽ được chia chiến lợi phẩm,
bởi vì người đã hiến thân chịu chết,
đã bị liệt vào hàng tội nhân;
nhưng thực ra,
người đã mang lấy tội muôn người
và can thiệp cho những kẻ tội lỗi.
Đó là lời Chúa.
Đáp ca Tv 30,2 và 6.12-13.15-16.17 và 25 (Đ. Lc 23,46)
Đ. Lạy Cha,
con xin phó thác hồn con trong tay Cha.
Con ẩn náu bên Ngài, lạy Chúa,
xin đừng để con phải tủi nhục bao giờ.
Bởi vì Ngài công chính, xin giải thoát con.
Trong tay Ngài, con xin phó thác hồn con,
Ngài đã cứu chuộc con,
lạy Chúa Trời thành tín. Đ.
Con đã nên trò cười cho thù địch
và cho cả hàng xóm láng giềng.
Bạn bè thân thích đều kinh hãi,
thấy con ngoài đường, ai cũng tránh xa.
Bị lãng quên,
như kẻ chết không người tưởng nhớ,
con hoá thành đồ hư vất bỏ. Đ.
Con tin tưởng nơi Ngài, lạy Chúa,
dám thưa rằng : Ngài là Thượng Đế của con.
Số phận con ở trong tay Ngài.
Xin giải thoát con khỏi tay địch thủ,
khỏi người bách hại con. Đ.
Xin toả ánh tôn nhan rạng ngời
trên tôi tớ Ngài đây,
và lấy tình thương mà cứu độ.
Hỡi mọi người cậy trông vào Chúa,
mạnh bạo lên, can đảm lên nào ! Đ.
7. Tiếp theo là bài đọc thứ hai trích thư gửi tín hữu Do-thái, và hát Tung hô Tin Mừng.
Bài đọc 2 Dt 4,14-16; 5,7-9
Người đã học được thế nào là vâng phục, và trở nên nguồn ơn cứu độ vĩnh cửu cho những ai tùng phục Người.
Lời Chúa trong thư gửi tín hữu Do-thái.
Chúng ta có một vị Thượng Tế siêu phàm đã băng qua các tầng trời, là Đức Giê-su, Con Thiên Chúa. Vậy chúng ta hãy giữ vững lời tuyên xưng đức tin. Vị Thượng Tế của chúng ta không phải là Đấng không biết cảm thương những nỗi yếu hèn của ta, vì Người đã chịu thử thách về mọi phương diện cũng như ta, nhưng không phạm tội. Bởi thế, ta hãy mạnh dạn tiến lại gần ngai Thiên Chúa là nguồn ân sủng, để được xót thương và lãnh ơn trợ giúp mỗi khi cần.
Khi còn sống kiếp phàm nhân, Đức Giê-su đã lớn tiếng kêu van khóc lóc mà dâng lời khẩn nguyện nài xin lên Đấng có quyền năng cứu Người khỏi chết. Người đã được nhậm lời, vì có lòng tôn kính. Dầu là Con Thiên Chúa, Người đã phải trải qua nhiều đau khổ mới học được thế nào là vâng phục; và khi chính bản thân đã tới mức thập toàn, Người trở nên nguồn ơn cứu độ vĩnh cửu cho tất cả những ai tùng phục Người.
Đó là lời Chúa.
Tung hô Tin Mừng Pl 2,8-9
Vì chúng ta, Đức Ki-tô đã tự hạ,
vâng lời cho đến nỗi bằng lòng chịu chết,
chết trên cây thập tự.
Chính vì thế, Thiên Chúa đã siêu tôn Người
và tặng ban danh hiệu
trổi vượt trên muôn ngàn danh hiệu.
8. Rồi đọc bài Thương Khó theo thánh Gio-an, cũng theo cách thức như Chúa nhật lễ Lá.
Ký hiệu viết tắt :
+ : Đức Giê-su
nk : người kể
m : một người (Phê-rô, Hê-rô-đê. ..)
dc : dân chúng
Tin Mừng Ga 18,1 -- 19,42
Cuộc Thương Khó của Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Gio-an.
nk Bấy giờ, Đức Giê-su đi ra cùng với các môn đệ, sang bên kia suối Kít-rôn. Ở đó, có một thửa vườn, Người cùng với các môn đệ đi vào. Giu-đa, kẻ nộp Người, cũng biết nơi này, vì Người thường tụ họp ở đó với các môn đệ. Vậy, Giu-đa tới đó, dẫn một toán quân cùng đám thuộc hạ của các thượng tế và nhóm Pha-ri-sêu; họ mang theo đèn đuốc và khí giới. Đức Giê-su biết mọi việc sắp xảy đến cho mình, nên tiến ra và hỏi : + “Các anh tìm ai ?” nk Họ đáp : dc “Tìm Giê-su Na-da-rét.” nk Người nói : + “Chính tôi đây.” nk Giu-đa, kẻ nộp Người, cũng đứng chung với họ. Khi Người vừa nói : “Chính tôi đây”, thì họ lùi lại và ngã xuống đất. Người lại hỏi một lần nữa : + “Các anh tìm ai ?” nk Họ đáp : dc “Tìm Giê-su Na-da-rét.” nk Đức Giê-su nói : + “Tôi đã bảo các anh là chính tôi đây. Vậy, nếu các anh tìm bắt tôi, thì hãy để cho những người này đi.” nk Thế là ứng nghiệm lời Đức Giê-su đã nói : “Những người Cha đã ban cho con, con không để mất một ai.”
nk Ông Si-môn Phê-rô có sẵn một thanh gươm, bèn tuốt ra, nhằm người đầy tớ vị thượng tế, mà chém đứt tai phải của y. Người đầy tớ ấy tên là Man-khô. Đức Giê-su nói với ông Phê-rô : + “Hãy xỏ gươm vào bao. Chén mà Chúa Cha đã trao cho Thầy, lẽ nào Thầy chẳng uống ?”
nk Bấy giờ toán quân và viên chỉ huy cùng đám thuộc hạ của người Do-thái bắt Đức Giê-su và trói Người lại. Trước tiên, họ điệu Đức Giê-su đến ông Kha-nan là nhạc phụ ông Cai-pha. Ông Cai-pha làm thượng tế năm đó. Chính ông này đã đề nghị với người Do-thái là nên để một người chết thay cho dân thì hơn.
nk Ông Si-môn Phê-rô và một môn đệ khác đi theo Đức Giê-su. Người môn đệ này quen biết vị thượng tế, nên cùng với Đức Giê-su vào sân trong của tư dinh vị thượng tế. Còn ông Phê-rô đứng ở phía ngoài, gần cổng. Người môn đệ kia quen biết vị thượng tế ra nói với chị giữ cổng, rồi dẫn ông Phê-rô vào. Người tớ gái giữ cổng nói với ông Phê-rô : m “Cả bác nữa, bác không thuộc nhóm môn đệ của người ấy sao ?” nk Ông liền đáp : m “Đâu phải.” nk Vì trời lạnh, các đầy tớ và thuộc hạ đốt than và đứng sưởi ở đó; ông Phê-rô cũng đứng sưởi với họ. Vị thượng tế tra hỏi Đức Giê-su về các môn đệ và giáo huấn của Người. Đức Giê-su trả lời : + “Tôi đã nói công khai trước mặt thiên hạ; tôi hằng giảng dạy trong hội đường và tại Đền Thờ, nơi mọi người Do-thái tụ họp. Tôi không hề nói điều gì lén lút. Sao ông lại hỏi tôi ? Điều tôi đã nói, xin cứ hỏi những người đã nghe tôi. Chính họ biết tôi đã nói gì.” nk Đức Giê-su vừa dứt lời, thì một tên trong nhóm thuộc hạ đứng đó vả vào mặt Người mà nói : m “Anh trả lời vị thượng tế như thế ư ?” nk Đức Giê-su đáp : + “Nếu tôi nói sai, anh chứng minh xem sai ở chỗ nào; còn nếu tôi nói phải, sao anh lại đánh tôi ?” nk Ông Kha-nan cho giải Người đến thượng tế Cai-pha, Người vẫn bị trói.
nk Còn ông Si-môn Phê-rô thì vẫn đứng sưởi ở đó. Người ta nói với ông : m “Cả bác nữa, bác không thuộc nhóm môn đệ của ông ấy sao ?” nk Ông liền chối : m “Đâu phải.” nk Một trong các đầy tớ của vị thượng tế, có họ với người bị ông Phê-rô chém đứt tai, lên tiếng hỏi : m “Tôi đã chẳng thấy bác ở trong vườn với ông ấy sao ?” nk Một lần nữa ông Phê-rô lại chối, và ngay lúc ấy gà liền gáy.
nk Vậy, người Do-thái điệu Đức Giê-su từ nhà ông Cai-pha đến dinh tổng trấn. Lúc đó trời vừa sáng. Nhưng họ không vào dinh kẻo bị nhiễm uế mà không ăn lễ Vượt Qua được. Vì thế, tổng trấn Phi-la-tô ra ngoài gặp họ và hỏi : m “Các người tố cáo ông này về tội gì ?” nk Họ đáp : dc “Nếu ông này không làm điều ác, thì chúng tôi đã chẳng đem nộp cho quan.” nk Ông Phi-la-tô bảo họ : m “Các người cứ đem ông ta đi mà xét xử theo luật của các người.” nk Người Do-thái đáp : dc “Chúng tôi không có quyền xử tử ai cả.” nk Thế là ứng nghiệm lời Đức Giê-su đã nói, khi ám chỉ Người sẽ phải chết cách nào.
nk Ông Phi-la-tô trở vào dinh, cho gọi Đức Giê-su và nói với Người : m “Ông có phải là vua dân Do-thái không ?” nk Đức Giê-su đáp : + “Ngài tự ý nói điều ấy, hay những người khác đã nói với ngài về tôi ?” nk Ông Phi-la-tô trả lời : m “Tôi là người Do-thái sao ? Chính dân của ông và các thượng tế đã nộp ông cho tôi. Ông đã làm gì ?” nk Đức Giê-su trả lời : + “Nước tôi không thuộc về thế gian này. Nếu Nước tôi thuộc về thế gian này, thuộc hạ của tôi đã chiến đấu không để tôi bị nộp cho người Do-thái. Nhưng thật ra Nước tôi không thuộc chốn này.” nk Ông Phi-la-tô liền hỏi : m “Vậy ông là vua sao ?” nk Đức Giê-su đáp : + “Chính ngài nói rằng tôi là vua. Tôi đã sinh ra và đã đến thế gian nhằm mục đích này : làm chứng cho sự thật. Ai đứng về phía sự thật thì nghe tiếng tôi.” nk Ông Phi-la-tô nói với Người : m “Sự thật là gì?”
nk Nói thế rồi, ông lại ra gặp người Do-thái và bảo họ : m “Phần ta, ta không tìm thấy lý do nào để kết tội ông ấy. Theo tục lệ của các người, vào dịp lễ Vượt Qua, ta thường tha một người nào đó cho các người. Vậy các người có muốn ta tha vua dân Do-thái cho các người không ?” nk Họ lại la lên rằng : dc “Đừng tha nó, nhưng xin tha Ba-ra-ba !” nk Mà Ba-ra-ba là một tên cướp.
nk Bấy giờ ông Phi-la-tô truyền đem Đức Giê-su đi và đánh đòn Người. Bọn lính kết một vòng gai làm vương miện, đặt lên đầu Người, và khoác cho Người một áo choàng đỏ. 3 Họ đến gần và nói : dc “Kính chào Vua dân Do-thái !”, nk rồi vả vào mặt Người.
nk Ông Phi-la-tô lại ra ngoài và nói với người Do-thái : m “Đây ta dẫn ông ấy ra ngoài cho các người, để các người biết là ta không tìm thấy lý do nào để kết tội ông ấy.” nk Vậy, Đức Giê-su bước ra ngoài, đầu đội vương miện bằng gai, mình khoác áo choàng đỏ. Ông Phi-la-tô nói với họ : m “Đây là người !” nk Khi vừa thấy Đức Giê-su, các thượng tế cùng các thuộc hạ liền kêu lên rằng : dc “Đóng đinh, đóng đinh nó vào thập giá !” nk Ông Phi-la-tô bảo họ : m “Các người cứ đem ông này đi mà đóng đinh vào thập giá, vì phần ta, ta không tìm thấy lý do để kết tội ông ấy.” nk Người Do-thái đáp lại: dc “Chúng tôi có Lề Luật; và chiếu theo Lề Luật, thì nó phải chết, vì nó đã xưng mình là Con Thiên Chúa.”
nk Nghe lời đó, ông Phi-la-tô càng sợ hơn nữa. Ông lại trở vào dinh và nói với Đức Giê-su : m “Ông từ đâu mà đến ?” nk Nhưng Đức Giê-su không trả lời. Ông Phi-la-tô mới nói với Người : m “Ông không trả lời tôi ư ? Ông không biết rằng tôi có quyền tha và cũng có quyền đóng đinh ông vào thập giá sao ?” nk Đức Giê-su đáp lại : + “Ngài không có quyền gì đối với tôi, nếu Trời chẳng ban cho ngài. Vì thế, kẻ nộp tôi cho ngài thì mắc tội nặng hơn.”
nk Từ đó, ông Phi-la-tô tìm cách tha Người. Nhưng dân Do-thái kêu lên rằng : dc “Nếu ngài tha nó, ngài không phải là bạn của +ê-da. Ai xưng mình là vua, thì chống lại +ê-da.” nk Khi nghe thấy thế, ông Phi-la-tô truyền dẫn Đức Giê-su ra ngoài. Ông đặt Người ngồi trên toà, ở nơi gọi là Nền Đá, tiếng Híp-ri là Gáp-ba-tha. Hôm ấy là ngày áp lễ Vượt Qua, vào khoảng mười hai giờ trưa. Ông Phi-la-tô nói với người Do-thái : m “Đây là vua các người !” nk Họ liền hô lớn : dc “Đem đi ! Đem nó đi ! Đóng đinh nó vào thập giá !” nk Ông Phi-la-tô nói với họ : m “Chẳng lẽ ta lại đóng đinh vua các người sao ?” nk Các thượng tế đáp : dc “Chúng tôi không có vua nào cả, ngoài +ê-da.” nk Bấy giờ ông Phi-la-tô trao Đức Giê-su cho họ đóng đinh vào thập giá.
nk Vậy họ điệu Đức Giê-su đi. Chính Người vác lấy thập giá đi ra, đến nơi gọi là Cái Sọ, tiếng Híp-ri là Gôn-gô-tha; tại đó, họ đóng đinh Người vào thập giá, đồng thời cũng đóng đinh hai người khác nữa, mỗi người một bên, còn Đức Giê-su thì ở giữa. Ông Phi-la-tô cho viết một tấm bảng và treo trên thập giá; bảng đó có ghi : “Giê-su Na-da-rét, Vua dân Do-thái.” Trong dân Do-thái, có nhiều người đọc được bảng đó, vì nơi Đức Giê-su bị đóng đinh là một địa điểm ở gần thành. Tấm bảng này viết bằng các tiếng : Híp-ri, La-tinh và Hy-lạp. Các thượng tế của người Do-thái nói với ông Phi-la-tô : m “+in ngài đừng viết : ‘Vua dân Do-thái’, nhưng viết : ‘Tên này đã nói : Ta là Vua dân Do-thái’.” nk Ông Phi-la-tô trả lời : m “Ta viết sao, cứ để vậy !”
nk Đóng đinh Đức Giê-su vào thập giá xong, lính tráng lấy áo xống của Người chia làm bốn phần, mỗi người một phần; họ lấy cả chiếc áo dài nữa. Nhưng chiếc áo dài này không có đường khâu, dệt liền từ trên xuống dưới. Vậy họ nói với nhau : m “Đừng xé áo ra, cứ bắt thăm xem ai được.” nk Thế là ứng nghiệm lời Kinh Thánh : Áo xống tôi, chúng đem chia chác, cả áo dài, cũng bắt thăm luôn. Đó là những điều lính tráng đã làm.
nk Đứng gần thập giá Đức Giê-su, có thân mẫu Người, chị của thân mẫu, bà Ma-ri-a vợ ông Cơ-lô-pát, cùng với bà Ma-ri-a Mác-đa-la. Khi thấy thân mẫu và môn đệ mình thương mến đứng bên cạnh, Đức Giê-su nói với thân mẫu rằng : + “Thưa Bà, đây là con của Bà.” nk Rồi Người nói với môn đệ : + “Đây là mẹ của anh.” nk Kể từ giờ đó, người môn đệ rước bà về nhà mình.
nk Sau đó, Đức Giê-su biết là mọi sự đã hoàn tất. Và để ứng nghiệm lời Kinh Thánh, Người nói : + “Tôi khát !” nk Ở đó, có một bình đầy giấm. Người ta lấy miếng bọt biển có thấm đầy giấm, buộc vào một nhành hương thảo, rồi đưa lên miệng Người. Nhắp xong, Đức Giê-su nói : + “Thế là đã hoàn tất !” nk Rồi Người gục đầu xuống và trao Thần Khí.
(quỳ gối thinh lặng trong giây lát)
nk Hôm đó là ngày áp lễ, người Do-thái không muốn để xác chết trên thập giá trong ngày sa-bát, mà ngày sa-bát đó lại là ngày lễ lớn. Vì thế họ xin ông Phi-la-tô cho đánh giập ống chân các người bị đóng đinh và lấy xác xuống. Quân lính đến, đánh giập ống chân người thứ nhất và người thứ hai cùng bị đóng đinh với Đức Giê-su. Khi đến gần Đức Giê-su và thấy Người đã chết, họ không đánh giập ống chân Người. Nhưng một người lính lấy giáo đâm vào cạnh sườn Người. Tức thì, máu cùng nước chảy ra. Người xem thấy việc này đã làm chứng, và lời chứng của người ấy xác thực; và người ấy biết mình nói sự thật để cho cả anh em nữa cũng tin. Các việc này đã xảy ra để ứng nghiệm lời Kinh Thánh : Không một khúc xương nào của Người sẽ bị đánh giập. Lại có lời Kinh Thánh khác : Họ sẽ nhìn lên Đấng họ đã đâm thâu.
nk Sau đó, ông Giô-xếp, người A-ri-ma-thê, xin ông Phi-la-tô cho