Việc hữu hiệu của hôn nhân

Thưa cha,

Con là một tu sĩ nên hồi cô ấy tỏ tình với con cách đây khoảng 2 năm, con đề nghị kết nghĩa anh em. Sau một thời gian suy nghĩ, cô ấy đồng ý.

Từ lúc đó, con vẫn hy vọng tình cảm của cô ấy sẽ được chuyển hướng sang cho một người khác, và con vẫn thường động viên cô ấy bước tới xây dựng tương lai của mình với một người mà cô ấy có thể chọn làm bạn đời. Cuối cùng, cô ấy cho con biết là cô ấy đã chọn người bạn thân học chung lớp với con hồi con chưa đi tu, nhưng cô ấy thú nhận là ngoài tình yêu dành cho con ra cô ấy không có tình yêu nào khác.

Cô ấy đồng ý tiến tới hôn nhân vào năm tới với bạn con do nhiều yếu tố chi phối: chán sống trong gia đình của bố mẹ, tuy không yêu bạn con (như cô ấy nói) nhưng vì thấy bạn con là một người đàng hoàng, kiên nhẫn theo đuổi mình nên 'đánh liều' đồng ý tiến tới với hy vọng tình yêu sẽ nảy nở sau khi thành vợ chồng.

Cô ấy tâm sự rằng: “Điều em sợ nhất là khi gặp sóng gió trong cuộc sống gia đình em sẽ không thể chu toàn trách nhiệm của mình vì em không thật sự có tình yêu với người ấy. Thương thì thương nhưng không yêu”.

Con thấy mối quan hệ của họ rất tốt về đa số các phương diện ngoại trừ điều 'nhỏ bé mà quan trọng' kia. Điều cô ấy sợ cũng là điều con sợ. Con yêu cô ấy nhưng con đã lựa chọn con đường dấn thân phục vụ. Đã nhiều lần và kể cả lần cách đây mấy ngày, cô ấy hỏi con một lần nữa rằng con có dám bỏ tu, còn cô ấy sẽ chia tay với bạn con, để tiến tới với nhau.

Trình bày dài dòng như vậy, con cốt chỉ muốn hỏi cha: nếu họ tiến tới bí tích hôn phối thì hôn phối ấy có thành sự (valid) không? Họ là những người tốt, có lẽ bạn con cũng yêu cô ấy (vì bạn con tỏ ra rất kiên nhẫn theo đuổi) nhưng tình yêu của họ có vẻ mang tính một chiều nhiều hơn.

Liệu họ có thể sống trọn cuộc đời vợ chồng khi thiếu đi cái 'tình yêu tự nhiên' kia trong một thế giới mà các chuẩn mực xã hội không còn đủ mạnh để ràng buộc họ sống đến trọn đời với nhau không?

Xin cha giải đáp giúp con và nếu có thể thì xin cha cho con một lời khuyên. Con chân thành cám ơn cha. Xin Chúa chúc lành cho cha luôn mãi!

Andrê

Đáp

Thăm Andrê,

Sau đây là một vài chia sẻ của Cha Tiến, sau khi đọc thư của Andrê:

- Việc hướng thượng tình yêu của Andrê qua quyết định chối bỏ tình yêu riêng để chọn sống đời sống tận hiến là một điều hết sức đáng khâm phục. Đó là dấu hiệu và là cách đáp trả ơn gọi của những người có ơn gọi sống đời sống tận hiến.

- Việc đề nghị và chấp nhận song phương kết nghĩa anh em (trong trường hợp này) là một việc làm thiếu kinh nghiệm và là dấu hiệu của việc chưa trưởng thành. Ơn gọi sống đời tận hiến và đời sống gia đình khác nhau ở nhiều điểm, đồng thời cũng giống nhau ở nhiều điểm: (1) khác nhau là vì một bên sống với người khác và một bên sống đời độc thân; (2) Giống nhau ở chỗ là cả hai đời sống đều có những lúc “cơm không lành, canh không ngọt”. Ở vào những thời điểm này, người ta sẵn sàng bỏ hết để tìm đến một nơi mà người ta cho là “an toàn” và “đầm ấm” hơn.

Giả như một người chồng đang trong lúc “gay cấn” với vợ mà lại có một người phụ nữ “nào đó” mình yêu và yêu mình, đang “sẵn sàng” ở gần đâu đó, thì cái nguy cơ tìm đến nhau nó rất khả thể (tục ngữ có câu: tình cũ không rủ cũng lại).

Một người đang sống đời sống tận hiến cũng thế, có những giờ phút cô độc và “cô đơn” đến ghê khiếp, ơn Chúa gần như không còn được nhận diện (dù ơn Chúa vẫn ở đó). Những giây phút như thế mà lại có một người phụ nữ “nào đó” mình yêu và yêu mình, đang “sẵn sàng” ở gần đâu đó, thì cái nguy cơ tìm đến nhau nó rất khả thể (tục ngữ có câu: tình cũ không rủ cũng lại).

Khó tìm được một liên hệ tình cảm nào được coi là đúng đắn giữa hai người nam nữ yêu nhau bằng tình yêu con người, nếu hai người nam nữ ấy không phải là hai vợ chồng hay anh chị em ruột thịt.

Việc cô ấy tâm sự rằng: “Điều em sợ nhất là khi gặp sóng gió trong cuộc sống gia đình em sẽ không thể chu toàn trách nhiệm của mình, vì em không thật sự có tình yêu với người ấy. Thương thì thương nhưng không yêu”, có thể chia làm hai vế. Vế thứ nhất rất đúng: “Điều em sợ nhất là khi gặp sóng gió trong cuộc sống gia đình em sẽ không thể chu toàn trách nhiệm của mình..”. Nhưng vế thứ hai còn phải xét lại, làm sao phân tích được sự khác biệt giữa thương và yêu, nhất là cô ấy lại phát biểu câu này trước mặt Andrê (người cô ấy bảo là đang yêu?)

Việc thành sự (validity) của một hôn phối cần hội đủ ba điều kiện, vào chính lúc cử hành hôn phối được xét như sau: (1) Hai người không bị ngăn trở; (2) Hai người cử hành hôn phối theo nghi thức Giáo hội qui định và (3) hai người tự do nói lên sự ưng thuận của mình. Không một tòa án nào, không một đấng bậc nào có trách nhiệm trong lãnh vực này với ba điều kiện kể trên sẵn sàng mà lại đi xét về việc thành sự hay không của một bí tích chưa được cử hành.

Cuối cùng, nếu cần chia sẻ một lời khuyên, Cha Tiến sẽ lập lại Lời Chúa nói với những kẻ muốn theo Ngài: “Hãy để kẻ chết chôn kẻ chết, còn ngươi, hãy theo Ta.”

Thân mến chúc lành,