LINH MỤC - NGƯỜI LÀ AI ?

BÀI 5 : LINH MỤC, DÁNG ĐỨNG MÔ-SÊ


Dẫn nhập

Trong một khảo luận về chức linh mục, ĐHY Karl Rahner, một thần học gia lỗi lạc của Hội Thánh trong thế kỷ 20, đã ghi lại cảm nhận của Ngài trong Thánh lễ mở tay khi Ngài mới thụ phong linh mục bằng những dòng thâm thuý sau : “Hôm nay con sắp được hiến dâng thánh lễ trên bàn thờ. Đây là hy lễ tuyệt diệu của Mùa Giao ước mới. Hôm nay con được cử hành Hy lễ đó. Ôi công trình tuyệt hảo, tuyệt vời cao trọng. Chính trong thánh lễ nầy, con cảm thấy Chúa hiện diện ở giữa Dân Ngài, Ngài đang hành động, yêu thương, cứu chuộc và qui hướng mọi sự về vinh quang Chúa Cha. Hôm nay con dâng Thánh lễ đầu đời, con dâng chính những phút giây, những tác động của ân sủng, thể hiện trong Hy tế Thánh thể. Hôm nay con dâng hiến những phút giây của một con người. Hôm nay con dâng hánh Lễ Tạ ơn, Thánh lễ khởi đầu Mùa Hiến tế thần linh, để rồi mỗi ngày suốt đời con, sẽ dâng Hy tế tình yêu cho đến khi cuộc đời linh mục hoàn toàn được nghiền nát để thành hiến tế vĩnh cửu”.

Ở giữa cộng đoàn Dân Chúa hôm nay, trong Thánh lễ nầy, chắc chắn Cha Mới Phaolô Nguyễn Minh Chính cũng đang có những cảm nhận như thế, cảm nhận về một “Mùa xuân Mới” trong trang sử của đời mình, một “giao ước mới” trong tình yêu với Chúa Ki-tô và Hội Thánh, và một “Hy lễ mới”, Hy lễ của cuộc đời linh mục.

Trong tâm tình tạ ơn Thiên Chúa, Đấng đã yêu thương gọi mời và tuyển chọn người anh em hèn mọn của chúng ta lên hàng tư tế thánh, cám ơn cộng đoàn Giáo Hội địa phương đã ưu ái cưu mang, bảo vệ, nguyện cầu và không thiếu những hy sinh thầm lặng để Giáo Hội, Giáo phận, Giáo xứ có được một ngày như hôm nay, ngày mà một kẻ với thân phận “bụi tro đã được nâng lên hàng khanh tướng”, ngày mà toàn thể cộng đồng Dân Chúa hoan hỷ mừng vui xúm xít chung quanh một người con, một người anh em như trong ngày tiệc cưới…Chính trong những tâm tình đầy sốt mến nầy, xin được dừng lại đôi phút để sẻ chia và lắng đọng với nhau đôi điều về Thiên chức linh mục.

Đứng trước huyền nhiệm linh mục, cộng đoàn Dân Chúa đã có một chiều dài 2000 năm suy tư và học hỏi, sống và cảm nhận. Chúng ta làm sao có thể nói hết, nói đũ. Chỉ xin dừng lại nơi đây một “góc nhỏ” như chút hành trang khiêm hạ thêm vào “những thiết bị” cần thiết cho cuộc hành trình hiến tế mà Cha Mới hôm nay đang khởi sự dấn bước.

I. LINH MỤC : CON NGƯỜI CÔ ĐỘC VỚI THIÊN CHÚA

Để minh hoạ trước cho ý tưởng nầy có lẽ chúng ta nên làm một chuyến hành hương trở về với thuở hồng hoang của thời Xuất Hành cách đây mấy nghìn năm lịch sử để dừng lại chiêm ngắm một con người mà qua bao chặng thời gian vẫn sừng sững như một tượng đài vĩ đại : Nhà Tiên tri, Vị Lãnh đạo và Tư tế Mô-sê. Vâng, Mô-sê là Người được Thiên Chúa tuyển chọn và giao cho sứ mệnh dẫn đưa Dân Chúa về Đất Hứa. Đọc lại cuộc đời của Mô-sê, Vị Tư Tế, Nhà Lãnh đạo và Ngôn sứ, chúng ta chừng như gặp thấy ở đó kích thước đầu tiên, căn bản của cuộc đời và ơn gọi linh mục : một mình hiện diện trước Thiên Chúa :

Từ nơi sa mạc Madian, với tiếng gọi thân thương nhưng đầy huyền nhiệm “Môsê, Môsê”, hay trạng ngời khói bốc lửa thiêu trên Núi Thánh Sinai, hoặc lẫm liệt oai nghi trước tế đàn trong Nhà Xếp... Môsê luôn đối diện với Thiên Chúa trong cái cô độc của phận người, trong nổi khắc khoải ưu tư của Người Mục Tử.

Người Mục Tử hôm nay phải chăng cũng là một Môsê mới. Bởi vì linh mục, phải là người không ngừng vào trong sa mạc của thinh lặng nguyện cầu, của nội tâm sâu lắng để tìm gặp, để thân thưa, để lãnh nhận Thánh ý Thiên Chúa. Linh mục nếu không sống chiều kích “cô độc thân mật” nầy, sẽ liều đánh mất căn tính huyền nhiệm đời mình, và sẽ trở thành một công chức, một chuyên viên, một người làm dịch vụ...

Nhưng Môsê dù sao cũng chỉ là một “bóng hình”. Điểm qui chiếu cuối cùng cho mọi cuộc đời linh mục muôn nơi và muôn thuở vẫn là Đức Ki-tô, đến nổi trong Hội Thánh đã xuất hiện một danh xưng, một hạn từ như một “cắt nghĩa tóm gọn và cụ thể” : Linh mục, Alter Christus. Để là Alter Christus, linh mục phải như Đức Kitô và cùng với Đức Kitô dành cả một đời để hiện diện trước Mặt Chúa Cha : trong sa mạc, trên núi cao, trong Vườn Dầu hay trên Thập Giá, Đức Kitô có cả một đời để thinh lặng một mình với Cha. Trong đối thoại thân thương của nguyện cầu hay trong yên lặng của cử hành Hy tế. .. Đức Kitô luôn hiện diện trước Thiên Chúa như một “Trung Gian nhiệm mầu”.

Tông huấn Pastores dabo vobis trong đoạn kết số 18 đã cắt nghĩa tư tưởng nầy bằng những lời thâm thuý sau :

“Đời sống và thừa tác vụ linh mục là sự nối dài đời sống và hoạt động của chính Chúa Kitô. Căn tính của chúng ta nằm ở đó, cũng như phẩm giá thực sự của chúng ta, nguồn mạch vui mừng của chúng ta, và niềm tin vững chắc của chúng ta về sự sống”

II. LINH MỤC, NGƯỜI LIÊN ĐỚI VỚI DÂN CHÚA :

Từ hình ảnh của một “Mosê cô độc trước Thiên Chúa”, chúng ta đã tìm tới điểm qui chiếu cuối cùng cho cuộc đời linh mục là chính Đức Kitô, Người Con Một dành cả một đời để đối thoại tìm kiếm thánh ý Cha; giờ đây chúng ta lại thấy Môsê xuất hiện như một Mục Tử ở giữa Đoàn Dân trong cuộc trường hành từ Ai cập đến xứ Moab, bên ngưỡng cửa tiến vào Hứa địa. Liên đoái với Dân, thuộc về Dân, ở giữa dân... đó là tính cách căn bản của đời Môsê :

Tâm tư ông không bao giờ tách lìa khỏi dân, cho dù khi chỉ một mình ông đối diện với Thiên Chúa : trước lúc xuất hành, Môsê đã thưa với Chúa : “Nếu quả tôi được nghĩa với Người, xin Chúa tôi khấng đi làm một với chúng tôi, vì đó là một dân cứng cổ và Người sẽ tha thứ tội lỗi chúng tôi và cho chúng tôi làm cơ nghiệp của Người” (Xh 34,9). Từ “Chúng tôi” ở đây thật cảm động và đầy ý nghĩa. Môsê không đặt mình trên dân, ở ngoài Dân, nhưng hoàn toàn liên đới, đồng hoá với dân, ngay cả khi nhận lãnh trách nhiệm tội lỗi của dân; và chúng ta cũng biết, suốt 40 năm trường hành trình về Đất hứa, Môsê đã sống, đã hiện diện trọn vẹn với đoàn dân, và sau cùng chấp nhận chết ngoài hứa địa, trong xứ Moab để nói lên tính cách liên đới trọn vẹn với thế hệ mà ông đưa dẫn từ Ai cập trở về.

Cũng thế, từ hình tượng Môsê, chúng ta lại nhìn về Đức Kitô, người Mục Tử nhân hậu sẵn sàng “hy sinh mạng sống vì đàn chiên” (Ga 10,11-15), vị Thượng tế xót thuơng anh em mình như lời khẳng định của thư Do Thái : “Vị Thượng tế của chúng ta không phải là Đấng không biêt cảm thương những nổi yếu hèn của chúng ta, vì Người đã chịu thử thách về mọi phương diện cũng như ta chỉ trừ tội lỗi…” (Dt 4,15-5,1-10). Và Đức Kitô đã chết tủi nhục trên đồi Canvê giữa những tội nhân ngoài thành Giêrusalem...Đó phải chăng là lời chứng cuối cùng để nói lên sự liên đới với Dân Chúa, với nhân loại.

Linh mục, một Môsê mới, một Alter Christus không thể tách mình ra khỏi Dân Chúa, không thể sống và hành động mà không liên hệ gì đến cộng đoàn Hội Thánh, Giáo phận, Giáo xứ. Chúng ta thử cùng nghe những lời chỉ dạy của ĐGH G.P.II trong Tông huấn Pastores dabo vobis khi Ngài lặp lại lời kinh Tiền Tụng trong Ngày Lễ Dầu : “các linh mục có trách nhiệm xả thân phục vụ Dân Cha để nuôi dưỡng họ bằng Lời của Cha và làm cho họ sống bằng các bí tích của Cha; các linh mục sẽ là những chứng nhân thực sự cho đức tin và đức ái, sẵn sàng hiến mạng sống mình như Đức Kitô đã hiến dâng mạng sống cho đàn em và cho Cha” (số 15)

Kết luận : Như vậy chúng ta có thể kết luận rằng : cho dù sống theo linh đạo nào, cho dù phục vụ trong môi trường nào, cuộc đời linh mục trọn hảo vẫn là dõi theo lối bước của đức Kitô để luôn đặt mình hiện diện, đối thoại thân mật với Thiên Chúa, và khiêm hạ, hiệp thông liên đới với cộng đoàn Dân Chúa trên mọi nẽo đường phục vụ. Xin được muợn lời của chính ĐGH G.P.II trong đoạn kết của Tông huấn Pastores dabo vobis để gởi đến Cha mới như một lời chúc thân tình nhất của một bạn đường linh mục :

“Anh em linh mục rất thân mến, sở dĩ anh em xả thân như vậy là bởi vì chính Chúa, với sức mạnh của Thần Khí, Ngài đã mời gọi anh em làm cho kho tàng vô giá là tình yêu của vị Mục Tử Nhân Lành được hiện diện trong những chiếc bình sành là cuộc đời khiêm tốn của anh em...Tôi cầu chúc tất cả anh em được ơn canh tân mỗi ngày ân huệ của Thiên Chúa mà anh em đã lãnh nhận do việc đặt tay...”; và cùng với lời chúc đó, cũng xin mượn tiếp lời nguyện kết thúc tông huấn của ĐGH để hiệp với cộng đoàn Dân Chúa đang có mặt hôm nay giờ nầy dâng về Mẹ Maria lời cầu xin cho Cha mới và cho những ai đang cất bước trên nẽo đường linh mục :

Lạy Mẹ Đức Giêsu,

Mẹ đã ở với Ngài vào lúc khởi đầu cuộc sống

Và sứ vụ của Ngài.

Mẹ đã tìm kiếm Ngài, khi Ngài đang làm thầy giữa đám đông,

Mẹ đã đứng kề bên Ngài, khi Ngài được nâng lên khỏi mặt đất,

Hoàn tất mọi sự để trở nên hy lễ duy nhất vĩnh cửu.

Xin hãy đón nhận những kẻ được Chúa mời gọi,

Khi họ cất những bước đầu tiên trên nẽo đường của họ,

Xin hãy che chở cho sự tăng triển của họ,

Xin hãy sát cánh với những người làm con mẹ

trong đời sống và trong thừa tác vụ,

Lạy mẹ là Mẹ các linh mục. Amen !