Chúa Nhật 28 Thường Niên B

Mc 10, 17- 31

Thưa quý vị,

Bài Tin Mừng hôm nay gồm ba câu truyện khác nhau. Câu truyện một: Anh thanh niên giàu có muốn theo Chúa Giêsu (17-22). Câu truyện hai: người giàu khó vào Nước Trời (23-27). Câu truyện ba: Đức Giêsu hứa ban phần thưởng cho kẻ biết từ bỏ (28-31). Chúng tiếp liền sau vấn đề ly dị và trẻ em. Mặc dù mỗi câu truyện đều có bối cảnh và phong cách riêng, nhưng chung quy về một nội dung: giá trị độc tôn của Nước Trời. Nói cách khác, điều quan trọng duy nhất phải là cuộc sống đời đời. Nó giống như truyện cổ tích được nhiều người kể lại, ở những thời điểm khác nhau và hoàn cảnh khác nhau. Nhưng người ta phải cảnh giác cao kẻo đẩy nội dung ra khỏi lợi ích của đời mình. Thí dụ về anh thanh niên giàu có là ai? Chúng ta có khuynh hướng nghĩ ngay đến Bill Gates hay Donald Trump, chứ không phải bản thân mình. Mình đâu có nhiều của cải như họ (Bill Gates và Donald Trump là hai tỷ phú Mỹ giàu có nhất thế giới hiện nay).

Người thanh niên muốn tư vấn Chúa Giêsu xem anh phải làm gì để được sự sống đời đời làm gia nghiệp? Anh quỳ trước mặt Chúa tỏ lòng chân thành của mình. Sau khi nghe Chúa liệt kê những điều kiện thông thường theo luật dạy: “ Ngươi chớ giết người, chớ ngoại tình, chớ trộm cắp, chớ làm chứng gian, chớ làm hại ai, hãy thảo kính cha mẹ”. Anh vui mừng trả lời: “Thưa Thầy, tất cả những điều đó, tôi đã tuân giữ từ thuở nhỏ.” Chúa Giêsu không có khiển trách anh về nói dối hay kênh kiệu tự phụ. Cho nên chúng ta phải công nhận người thanh niên này thật thà, đạo đức. Anh ta đã nêu đúng tình trạng đời mình, anh đã nghiêm chỉnh thi hành các giới răn và lề luật. Trước mặt Chúa Giêsu, anh là người thanh niên tốt lành thật sự, xứng đáng được Chúa thâu nhận làm môn đệ của Ngài. Ai mà chẳng muốn có một đệ tử đạo đức như vậy? Phúc âm thuật lại: “Đức Giêsu đưa mắt nhìn anh ta và đem lòng yêu mến”. Rõ ràng anh là một người Do Thái lý tưởng. Nhiều bậc đạo đức trong chúng ta hiện nay chắc gì so sánh được với người thanh niên này! Nhưng chúng ta lại tự phụ hơn anh!

Tuy nhiên Chúa Giêsu nhìn thấy một điều thiếu sót nơi anh, mặc dù xem ra anh chẳng thiếu thốn gì: giàu có của cải, lương thiện trong nếp sống. Hai thứ này đều là ơn phúc theo như não trạng đương thời. Nghĩa là, được giàu có là phần thưởng Thượng Đế ban cho đời sống tốt lành, tuân giữ cẩn mật lề luật và các giới răn của đạo thánh. Thiên hạ đánh giá sự giàu có là dấu chỉ cụ thể của nếp sống đạo đức, bất kể sự giàu có đến từ đâu như hà hiếp, ăn gian, bóc lột, mánh khoé. Của cải là bằng chứng được Thiên Chúa chúc phúc, phần thưởng của đời sống “tốt”. Ngày nay, tâm lý này vẫn còn thịnh hành trong xã hội đạo, đời. Chẳng phải chúng ta ca tụng những kẻ giàu có là được Chúa thương đó sao? Chẳng phải chúng ta liệt kê những tài sản to lớn rồi xin dâng lễ tạ ơn?

Mặt khác, nghèo khổ, bất hạnh là dấu chứng bị Thiên Chúa ruồng bỏ! Thiên hạ xưa nay chẳng từng cho rằng nếu một người lâm vào cảnh túng thiếu là do lỗi lầm của họ sao? Họ đã làm chi đó để Trời Phật phạt, mang kiếp đoạ đày: Chém cha cái khó, chém cha cái khó, danh giá những ai, xấu xa một nó (Tú Xương). Còn người có đạo thì tư duy cũng chẳng tiến bộ hơn: “Thưa Thầy, ai đã phạm tội khiến người này sinh ra đã bị mù, anh ta hay cha mẹ anh ta.” (Ga 9,2). Cho nên tâm lý thường tình vẫn đổ lỗi nghèo khó cho phạm nhân mang tội, bẻ gãy các giới răn Thiên Chúa, lười lĩnh hay do cha mẹ đã phạm tội gây nên. Con số này trong xã hội đông lắm, tỷ lệ thuận với những người không đủ cơm ăn áo mặc hàng ngày. Tính ra thì phải 2/3 nhân loại, lên đến hàng vài ba tỷ người. Hơn nữa, trong xã hội văn minh, công việc do máy móc đảm nhận đẩy hàng hàng, lớp lớp công nhân vào cảnh thất nghiệp, vô tài sản, gia cư. Có đúng nghèo khổ là một cái tội? Xin nhớ rằng đa phần môn đệ Chúa đều chỉ đủ ăn đủ mặc, họ làm nghề chài lưới, kiếm cơm hàng ngày, ăn bữa trưa, lo bữa tối! Đám đông thính giả nghe Chúa rao giảng lúc ấy phần nhiều chẳng có địa vị nào trong xã hội. Họ là những người nghèo khổ. Họ chẳng có chút bằng chứng là được Thương Đế chúc phúc, ban ơn lành bằng của cải vật chất! Vậy thì giàu có chưa đủ để thuyết phục thiên hạ là được Thiên Chúa ưu ái vì sống đạo hạnh. Ngược lại, Chúa Giêsu tuyên bố tinh thần nghèo khó mới dễ vào nước trời, nói cách khác, điều kiện sở hữu cuộc sống đời đời không lệ thuộc tiền bạc, chức quyền, địa vị xã hội mà là tấm lòng vị tha, bác ái. Cho nên Chúa thấy người thanh niên có điều thiếu sót là đúng lý. Ngài nói với anh: “Anh chỉ thiếu có một điều, là hãy đi bán những gì anh có, mà cho người nghèo, anh sẽ được một kho tàng trên trời. Rồi hãy đến theo tôi. Nghe lời đó, anh sa sầm nét mặt và buồn rầu bỏ đi vì anh ta có nhiều của cải.”

Các tông đồ hốt hoảng khi nghe câu truyện của người thanh niên, họ cũng đang cầu mong một địa vị, họ cũng ước ao được nhiều ơn lành bằng của cải khi theo Chúa Giêsu. Lời mặc khải của Chúa: “Các con ơi, những người có của thì khó vào nước Nước Thiên Chúa biết bao! Con lạc đà chui qua lỗ kim còn dễ hơn”, làm họ sợ hãi. Ông Phêrô lập tức đặt câu hỏi: “Vậy thì chúng con sẽ được phần thưởng nào, khi bỏ mọi sự mà theo Thầy?” Tư duy của họ không khác ý nghĩ của người thanh niên. Có khác chăng là lòng tin đặt vào Chúa. Đó là điều căn bản, bởi Ngài sẽ ban ơn, để họ nhận ra sự thật, cải tạo tham vọng của mình: “Đối với loài người không thể được nhưng đối với Thiên Chúa thì không phải thế.” Rồi Ngài trấn an các tông đồ: “Thầy bảo thật anh em, chẳng hề có ai bỏ nhà cửa, anh chị em, cha mẹ hay ruộng đất vì Thầy và vì Tin Mừng mà ngay ở đời này lại không nhận được gấp trăm cùng với sự sống đời đời ở đời sau.” Trước mặt thế gian các tông đồ đã trở nên nghèo khó và dễ bị tổn thương: “Chúng con đã bỏ mọi sự mà theo Thầy” nghĩa là bỏ luôn dấu chỉ được Thượng Đế ấp ủ như người đời lượng định. Cho nên Thiên Chúa vui lòng ban cho họ mọi sự, kể cả cuộc sống vĩnh cửu. Đúng như nhiều lần Chúa Giêsu tuyên bố: “kẻ rốt hết sẽ trở thành trước nhất, và người trước nhất sẽ nên rốt hết.”

Xin nói thêm về người thanh niên. Chúa Giêsu yêu cầu anh từ bỏ những minh chứng giả tạo rằng mình được Đức Chúa Trời ưu ái. Ngài thực sự muốn anh ta trở thành môn đệ như các tông đồ. Ngài thực sự muốn ban cho anh điều anh đang kiếm tìm: sự sống đời đời. Nhưng anh phải thực lòng tin vào Ngài, vượt qua những ảo tưởng để đến với những điều chân thật hơn, tức một cuộc sống trọn vẹn, cao quý hơn những gì mà của cải vật chất hiện thời hứa hẹn. Nếu anh đồng ý bán hết gia tài phân phát cho những người nghèo khổ, anh sẽ được một sự giàu có mới, một kho tàng trên trời. Anh sẽ được Thiên Chúa đoái thương và thưởng công thật sự. Không cần đến dấu chỉ bên ngoài nữa. Anh đích thực là môn đệ của Ngài. Gia đình anh sẽ là cộng đồng đức tin, bạn hữu anh sẽ là những người theo chân Chúa. Anh sẽ được gấp trăm về nhà cửa, anh chị em, cha mẹ, đất đai,.. Tuy nhiên, những thứ đó không phải là những vật chất hữu hình, mà là nước trời, là sự sống vĩnh cửu. Còn ở trần gian anh sẽ không có một hòn đá gối đầu! Phúc âm thuật lại rằng: “Nghe lời đó, anh ta sầm nét mặt và buồn rầu bỏ đi.” Vật chất đã như xiềng xích trói buộc anh với thế gian. Vì thế, Chúa Giêsu đưa ra lời bình luận: “Những người có của thì khó vào Nước Thiên Chúa biết bao!”

Theo Chúa Giêsu đòi hỏi hy sinh, từ bỏ cả đến chính bản thân. Ngài không hứa hẹn một tương lai sang giàu, cũng chẳng cam đoan một cuộc đời dễ dãi tiện nghi. Ngược lại, sẽ gặp gian nan khốn khó và bách hại. Khi lắng nghe bài Tin Mừng hôm nay, chúng ta đừng liên tưởng đến kẻ khác, người láng giềng hàng xóm trong khu phố. Nhưng phải xét lại các tham vọng của mình, phải chăng chúng chỉ là các ảo vọng của người thanh niên giàu có? Những điều thực sự quan trọng trong đời sống, chúng ta chẳng thể đạt tới bằng sức lực riêng. Chẳng phải tiền bạc hay địa vị xã hội có thể đảm bảo hạnh phúc chân thật và lâu bền. Lời Chúa trong bài đọc một và hai nói rõ điều đó. Chúng ta phải học cho khôn ngoan để có thể phân biệt những ưu tiên trong cuộc sống. Chúa sẽ ban ơn để biết từ bỏ những giá trị lừa dối của Satan, xác thịt và thế gian. Thánh Thể là nguồn sức mạnh cho mỗi người để lựa chọn những điều chân thật. Chúng ta chẳng cần đợi chờ đến Mùa Chay mới có thể nhận ra sự thật vĩnh cửu. Chúa Giêsu ngự trong bí tích Thánh Thể hằng soi sáng trí lòng chúng ta. Ngài giúp đỡ mọi người cởi bỏ được những ảo tưởng lừa dối đó. Chúng ta phải cầu xin ơn Ngài thêm sức, cầu xin và cầu xin mãi mãi. Ngưng lời cầu nguyện thì hết còn là tín hữu, lại trở về những dụ dỗ của thế gian. Phúc âm hôm nay bắt đầu bằng tường thuật Chúa Giêsu bắt đầu cuộc hành trình. Ngài đi lên Giêrusalem để đập tan thế lực của Satan và thế gian. Thế lực ghê gớm có khả năng giết chết con Thiên Chúa. Nhưng sự chết của Ngài khai mở một kỷ nguyên mới và ban cho chúng ta cuộc sống vĩnh hằng. Cuộc sống này chẳng thể tự thân chúng ta kiếm được hoặc mua bằng tiền bạc, sang giàu. Nếu như người thanh niên không bị những ảo tưởng che mắt, anh ta đã được Thiên Chúa ban hạnh phúc đời đời. Đáng tiếc cho anh ta. Nhưng cũng là lời cảnh báo nghiêm khắc cho mọi người. Chúng ta phải ghi tạc sâu xa hơn vào tâm hồn lời mời gọi của Chúa, và đã biết phải trả lời Ngài thế nào, chứ không còn khờ dại nữa. Chỉ có điều chúng ta thành tâm hay không? Có nghiêm chỉnh thực thi lời Ngài hay vẫn còn giả vờ? Nếu như nghiêm chỉnh thì cuộc sống chúng ta đã đổi khác. Vậy, xin hãy cầu nguyện chân thành để có một tâm hồn nhạy bén, biết lắng nghe Đấng luôn kêu gọi: “Hãy theo Ta” từng giây phút trong cuộc đời mình. Thiên Chúa luôn nhìn xem cảnh ngộ của mỗi linh hồn. Ngài biết rõ, tự thân chúng ta chẳng có khả năng và can đảm bước theo Con của Ngài, cho nên Ngài sẵn sàng ban ơn, nếu chúng ta cầu xin. Amen.

* Trên bình diện lợi ích thiêng liêng, bài giảng không quan trọng bằng người giảng. (Vô danh).