Chúa Nhật 28 Thường Niên B
Mc 10,17-30
I. TÌM HIỂU LỜI CHÚA
1) Ý CHÍNH : “Những người có của thì khó vào Nước Thiên Chúa!”
Bài Tin Mừng hôm nay thuật lại câu chuyện Đức Giêsu tiếp xúc với một thanh niên thiện chí muốn nên hoàn thiện, đã luôn giữ các giới răn, nhưng lại không đủ nghị lực và lòng phó thác để thi hành điều kiện để nên trọn lành là: bán hết gia sản, đem chia sẻ phân phát cho người nghèo khó, để biến nó thành gấp trăm lần cho những ai sẵn sàng từ bỏ mọi sự cùng với sự bách hại vàvề sau sẽ được sống muôn đời.
2) CHÚ THÍCH :
- Đức Giêsu vừa lên đường, thì có một người chạy đến, quì xuống trước mặt Người và hỏi : “Thưa Thầy nhân lành, tôi phải làm gì để được sự sống đời đời làm gia nghiệp ?”. Đức Giêsu đáp : “Sao anh nói tôi là nhân lành ? Không có ai nhân lành cả, trừ một mình Thiên Chúa (Mc 10,17-18) :
+ Đức Giêsu vừa lên đường, thì có một người chạy đến : Ở đây Máccô chỉ nói trống là có “một người kia”, đang khi Tin Mừng Luca nói rõ là “Có một thủ lãnh” (x. Lc 18,18), còn Mátthêu thì nói là “một thanh niên” (x. Mt 19,20).
+ Quì xuống trước mặt Người : Đây là thái độ tỏ lòng tôn kính đối với Đức Giêsu như người Do Thái thường làm khi gặp một Thầy Rabbi có uy tín mà họ ngưỡng mộ.
+ Thưa Thầy nhân lành, tôi phải làm gì để được sự sống đời đời làm gia nghiệp ? : Gọi Đức Giêsu là “Nhân lành”, anh thanh niên đã khen ngợi Người dựa vào các thái độ, tình cảm và hành động của Người đã làm trước đó, khi chữa lành các bệnh nhân và khi tỏ lòng quí mến ôm ăm trẻ thơ và đặt tay chúc lành cho chúng. Anh ta xin Đức Giêsu chỉ dẫn cho anh phải làm gì để có sự sống đời đời.
+ Sao anh nói tôi là nhân lành ? : Với tư cách một người bình thường, Đức Giêsu khiêm tốn từ chối không nhận hai từ “nhân lành” mà chàng thanh niên khen tặng.
+ Không có ai nhân lành cả, trừ một mình Thiên Chúa : Người cho chàng thanh niên kia biết rằng : sự nhân lành tuyệt đối chỉ có nơi một mình Thiên Chúa. Thiên Chúa vừa là mẫu mực, vừa là nguồn gốc của mọi sự tốt lành. Tuy nhiên, với tư cách là “Thiên Chúa làm người”, Đức Giêsu rất xứng đáng được công nhận là “Nhân lành”.
- Hẳn anh biết các điều răn : Chớ giết người, chớ ngoại tình, chớ trộm cắp, chớ làm chứng gian, chớ làm hại ai, hãy thờ kính cha mẹ”. Anh ta nói : “Thưa Thầy, tất cả những điều đó, tôi đã tuân giữ từ thời nho” (Mc 10,19-20) :
+ Hẳn anh biết các điều răn : “Chớ giết người…” : Nêu ra những giới răn này, Đức Giêsu muốn anh thanh niên có dịp kiểm điểm lại đời sống của anh ta. Hầu hết những giới răn được nêu ra ở đây mới chỉ là những điều tiêu cực, bị cấm làm cho tha nhân.
+ “Tôi đã tuân giữ từ thuở nhỏ” : Câu trả lời biểu lộ một tấm lòng thành, không chút phô trương, trái với thái độ và lời cầu nguyện của người Pharisêu trong đền thờ (x. Lc 18.11-12). Ở đây, anh thanh niên chỉ có ý nói rằng : “Cả đời tôi chưa hề làm thiệt hại ai điều gì”. Sau đó, anh còn bày tỏ thiện chí khi hỏi Đức Giêsu mình phải làm gì để nên hoàn thiện ? (x. Mt 19,20-21).
- Đức Giêsu đưa mắt nhìn anh ta và đem lòng yêu mến. Người bảo anh ta : “Anh chỉ thiếu có một điều, là hãy đi bán những gì anh có mà cho người nghèo. Anh sẽ được một kho tàng trên trời. Rồi hãy đến theo tôi”. Anh ta sa sầm nét mặt vì lời đó, và buồn rầu bỏ đi. Vì anh ta có nhiều của cải (Mc 10,21-22) :
+ Đức Giêsu đưa mắt nhìn anh ta và đem lòng yêu mến : Đức Giêsu biểu lộ tình cảm đối với chàng thanh niên thiện chí này, bằng một cái nhìn trìu mến yêu thương.
+ Anh chỉ thiếu có một điều : Việc tuân giữ các giới răn đã tạm đủ để sống đời đời. Tuy nhiên, Đức Giêsu khuyến khích anh cố gắng vươn lên bậc trọn lành.
+ Hãy đi bán những gì anh có mà cho người nghèo, anh sẽ được một kho tàng trên trời : Câu này có nghĩa tương đương : “Hãy tích trữ cho mình những kho tàng trên trời, nơi mối mọt không làm hư nát, nơi kẻ trộm cắp không đào ngạch và lấy đi được” (Mt 6,20). Chia sẻ của cải cho người nghèo khổ, là một hành động khôn ngoan, một cách thức để biến đổi đồng tiền trần gian dễ bị mất cắp và không đem theo được sang thế giới bên kia, trở thành đồng tiền thiêng liêng, có khả năng mua được hạnh phúc thiêng đàng đời sau.
+ Rồi hãy đến theo tôi : Để nên trọn lành, ngoài việc giữ các giới răn, Đức Giêsu còn đòi chàng thanh niên phải làm ba việc : Một là bán gia sản để tránh sự ràng buộc về vật chất; Hai là đem số tiền ấy chia sẻ cho người nghèo; Ba là tình nguyện đi theo làm môn đệ Đức Giêsu.
+ Anh ta sa sầm nét mặt, và buồn rầu bỏ đi, vì anh ta có nhiều của cải : Thái độ này diễn tả sự thất vọng của chàng thanh niên, khi anh không thể theo lời dạy của Đức Giêsu để từ bỏ tiền của. Anh yêu quí tiền bạc gia sản hơn là ước muốn nên hoàn thiện. Vì thế anh đã buồn rầu bỏ đi và không đi theo Đức Giêsu nữa.
- Đức Giêsu rảo mắt nhìn chung quanh, rồi nói với các môn đệ : “Những người có của thì khó vào Nước Thiên Chúa biết bao !” Nghe người nói thế, các môn đệ sững sờ. Nhưng Người lại nói tiếp : “Các con ơi, vào được Nước Thiên Chúa thật khó biết bao ! Con lạc đà chui qua lỗ kim còn dễ hơn người giàu vào Nước Thiên Chúa” (Mc 10,23-25) :
+ “Những người có của thì khó vào Nước Thiên Chúa biết bao !” : Câu nói tỏ sự thương tiếc đối với một tâm hồn tuy có thiện chí, nhưng quá lệ thuộc vào tiền bạc trần gian, đến nỗi không thể vươn cao lên được đến đỉnh trọn lành !
+ Các môn đệ sững sờ : Kinh ngạc vì lời dạy của Đức Giêsu trái với quan niệm thông thường của người Do thái. Họ tin rằng : Người giàu có là người tốt lành, vì được Thiên Chúa ưu ái ban thưởng muôn phúc lành. Tác giả Thánh vịnh cũng viết như sau : “Từ nhỏ dại tới nay tôi già cả, chưa thấy người công chính bị bỏ rơi, hoặc dòng giống phải ăn mày thiên hạ. Ngày ngày họ thông cảm và cho mượn cho vay. Dòng giống mai sau hưởng phúc lành. Hãy làm lành lánh dữ, bạn sẽ được một nơi ở muôn đời. Bởi vì Chúa yêu thích điều chính trực, chẳng bỏ rơi những bậc hiếu trung…” (Tv 37,25-28).
+ Vào được Nước Thiên Chúa thật khó biết bao ! : Có bản văn thêm câu : “Những người đặt niềm tin tưởng vào của cải thật khó vào được Nước Thiên Chúa”.
+ “Con lạc đà chui qua lỗ kim còn dễ hơn người giàu vào Nước Thiên Chúa” : Đức Giêsu lấy hình ảnh một con lạc đà to lớn mà phải chui qua lỗ kim khâu bé tí xíu, là một điều không bao giờ xảy ra trong thực tế, để cho các ông thấy rằng : người giàu có, kẻ chỉ biết cậy dựa vào giá trị của đồng tiền, thì không thể vào được Nước Thêin Chúa”.
- Các ông lại càng sửng sốt hơn nữa, và nói với nhau : “Thế thì ai có thể được cứu?” Đức Giêsu nhìn thẳng vào các ông và nói : “Đối với loài người thì không thể được, nhưng đối với Thiên Chúa thì không phải thế. Vì đối với Thiên Chúa mọi sự đều có thể được” (Mc 10,26-27) :
+ Thế thì ai có thể được cứu ? : Nghe lời giải thích của Đức Giêsu, các môn đệ lại càng kinh ngạc và thất vọng, vì cảm thấy mình yếu đuối bất lực trước sức mạnh và sự trói buộc của đồng tiền. Do đó các ông đã phải thốt lên : “Thế thì ai có thể được cứu ?”.
+ Đức Giêsu nhìn thẳng vào các ông và nói : Đây là cái nhìn khích lệ và nâng đỡ tinh thần các môn đệ. Các ông bị giao động, khi nghe lời giáo huấn nghịch thường của Đức Giêsu, về nguy cơ do tiền bạc vật chất gây ra.
+ “Đối với loài người thì không thể được, nhưng đối với Thiên Chúa thì không phải thế, vì đối với Thiên Chúa : Mọi sự đều có thể được” : Đức Giêsu chỉ dẫn cho các môn đệ về sự cần thiết của ơn Chúa : Những gì được coi là khó vượt qua đối với sức lực tự nhiên giới hạn của loài người, thì lại là điều không đáng kể đối với Thiên Chúa. Vì đối với Thiên Chúa “mọi sự đều có thể được”. Ta liên tưởng đến lời sứ thần Gáprien nói với Đức Maria trong lúc truyền tin : “Vì đối với Thiên Chúa, không có gì là không thể làm được” (Lc 1,37).
- Ông Phêrô lên tiếng thưa Người : “Thầy coi, phần chúng con, chúng con đã bỏ mọi sự mà theo Thầy !” Đức Giêsu đáp : “Thầy bảo thật anh em : Chẳng hề có ai bỏ nhà cửa, anh em, chị em, mẹ cha, con cái hay ruộng đất gấp trăm, cùng với sự ngược đãi, và sự sống đời đời ở đời sau” (Mc 10,28-30) :
+ Thầy coi, phần chúng con, chúng con đã bỏ mọi sự mà theo Thầy ! : Sau khi được Đức Giêsu trấn an khích lệ, Phêrô vội thưa với Thầy để hiểu biết các quyền lợi mà các ông sẽ được hưởng, khi các ông bỏ mọi sự mà đi theo Thầy.
+ Chẳng hề có ai bỏ nhà cửa, anh em, chị em, mẹ cha, con cái hay ruộng đất vì Thầy và vì Tin Mừng : Câu “Và vì Tin Mừng” chỉ có trong Tin Mừng Máccô (x. Mc 8,35). Đức Giêsu hứa chắc chắn rằng : Những ai quảng đại từ bỏ của cải, cùng những mối dây tình thân ruột thịt vì Chúa và vì Tin Mừng, thì sẽ được đền trả gấp trăm lần những gì đã hiến dâng. Phần thưởng ở đây có ý nhấn mạnh về giá trị thiêng liêng : Bấy giờ họ sẽ có cộng đoàn Giáo Hội là gia đình mới và sẽ được lợi gấp trăm ở đời này về nhà cửa, ruộng nương, người thân là cha mẹ, anh chi em…và sẽ được sự sống vĩnh cữu ở đời sau.
+ Cùng với sự ngược đãi : Câu này chỉ có trong Tin Mừng Máccô, diễn tả những hy sinh đau khổ mà các môn đệ phải chịu, do các đầu mục Do thái gây ra, Môn đệ bị ngược đãi và chịu bách hại như vậy để nên giống như Đức Giêsu.
II. HỌC SỐNG LỜI CHÚA :
1) Những người có của cải thì khó vào Nước Thiên Chúa biết bao ! (Mc 10,23) :
- Câu chuyện : Bác nông dân nghe giảng :
Một bác nông dân người Anh đang ngồi nghe một nhà giảng thuyết tài ba tên là Dôn Oét-lây (John Wesley) rao giảng Tin Mừng. Hôm đó, nhà giảng thuyết đề cập đến vấn đề tiền bạc của cải.
Đầu tiên Oét-lây nói đến việc “Phải ra công tích lũy tiền bạc tối đa; Phải dùng hết khả năng để kiếm tiền và làm giàu”. Bác nông dân gật đầu và nói nhỏ vào tai ông bạn thân đang ngồi bên cạnh : “Thật là một tư tưởng hay !”.
Rồi Oét-lây khai triển điểm thứ hai của bài giảng : “Phải tiết kiệm tối đa !”. Ong lên án những thói ăn chơi xa xỉ, quăng tiền qua cửa sổ…”. Bác nông dân một lần nữa lại xuýt xoa: “Bài giảng thật là tuyệt vời ! Cám ơn Chúa là từ trước đến giờ ta vẫn luôn làm như lời ông ta nói là : Luôn tiết kiệm !”
Cuối cùng, nhà giảng thuyết đề cập đến điểm then chốt của bài giảng là : “Hãy mang những của cải đã thu gom được mà chia sẻ cho những Đức Kitô hiện thân nơi những người nghèo bên cạnh chúng ta. Vì của cải vật chất là của Thiên Chúa ban chung cho nhân loại. Chúng ta chỉ là người quản lý. Do đó, ta phải tích cực làm việc bác ái xã hội, phải dạy người nghèo học một nghề để kiếm sống, phải tạo ra nhiều việc làm. Đừng để xảy ra tình trạng người thì sống ăn sung mặc sướng, đang khi nhiều người khác lại bị đói khát, bệnh tật… Nghe vậy, bác nông dân sụ nét mặt lại, lắc đầu và tỏ ý không bằng lòng và bỏ ra về. Ong vừa đi vừa lẩm bẩm : “Cái lão thầy tu này giảng không thực tế chút nào ! Tại sao ta lại phải đem tiền của kiếm được do mồ hôi nước mắt của ta, mà chia sẻ cho người khác ? Việc gì ta lại phải giúp đỡ bọn người lười biếng dốt nát và đ1ng khinh kia cơ chứ ?”
- Suy niệm :
+ Bác nông dân trên đây đã phản ứng trước đòi hỏi của Tin Mừng về vấn đề tiền của rất giống với chàng thanh niên trong bài Tin Mừng hôm nay : Cả hai đều có thiện chí muốn nên tốt hơn, nên đã đi tìm và hỏi ý kiến Đức Giêsu. Cả hai đều hài lòng về những điều mình đã làm là : tuân giữ các giới răn quan trọng về tình mến Chúa yêu người. Nhưng khi Đức Giêsu đòi phải từ bỏ bằng việc bán gia sản mà chia sẻ cho những người nghèo khổ, thì cả hai đều sụ mặt lại và buồn rầu thất vọng bỏ đi.
+ Cả hai người đều buồn rầu bỏ đi vì họ không thể chấp nhận lời Đức Giêsu dạy về thái độ mà ngươi môn đệ phải có, là không dính bén với tiền của. “Tiền bạc sẽ là một đầy tớ tốt, nhưng lại là một ông chủ xấu”. Lời Chúa dạy chúng ta về thái độ phải có đối với tiền bạc vật chất vẫn luôn có gía trị : “Không gia nhân nào có thể làm tôi hai chủ, vì hoặc sẽ ghét chủ này mà yêu chủ kia, hoặc sẽ gắn bó với chủ này mà khinh dể chủ nọ. Anh em không thể vừa làm tôi Thiên Chúa, vừa làm tôi tiền của được” (Lc 16,13).
Sống Lời Chúa : Để trở thành môn đệ của Đức Giêsu, không nhất thiết mọi người chúng ta đều phải có hành động từ bỏ tiền của để trở thành một kẻ “Khố rách áo ôm”. Vì như người ta thường nói: “Phú quí sinh lễ nghĩa; Bần cùng sinh đạo tặc !”. Như mọi người khác, các tín hữu chúng ta cũng cần có một căn nhà để tránh “ăn nhờ ở đậu” gây phiền hà cho kẻ khác. Chúng ta cũng cần có đủ áo mặc, có đủ cơm ăn để khỏi nên gánh nặng cho tha nhân, không đánh mất phẩm giá của mình và tránh lệ thuộc vào kẻ khác. Nhưng điều Đức Giêsu muốn chúng ta phải sống là : đừng coi tiền bạc là ông chủ, nhưng hãy coi nó là đầy tớ. Đồng tiền sẽ là một ông chủ xấu, nhưng lại là một đầy tớ tốt. Một khi trở thành phương tiện, thì tiền bạc sẽ là một trợ thủ đắc lực, giúp chúng ta làm được nhiều việc lớn lao, và chu toàn được sứ mệnh “Làm vinh danh cho Chúa và góp phần cứu rỗi anh em”.
2) “Anh chỉ thiếu có một điều…” (Mc 10,21) :
Câu chuyện : Bác nông dân thiếu nhiệt tình.
Có một người kia làm nghề bán sách rong. Anh ta đi từ nhà này sang nhà khác, mang theo một cái túi xách chứa nhiều loại sách. Một hôm anh ta vào nhà một nông dân. Ong này đang ngồi đu đưa trên chiếc ghế xích đu ở sân trước nhà, với dánh điệu ung dung nhàn nhã. Bấy giờ người bán sách tiến đến gần bác nông dân kia và ngỏ lời : “Thưa ông, tôi xin giới thiệu với ông một cuốn sách dạy phương pháp canh tác phát sinh hoa trái gấp 10 lần phương pháp hiện nay”. Bác nông dân cứ tiếp tục đu đưa chiếc xích đu và chẳng thèm quan tâm đến câu nói của người bán sách dạo. Sau một thời gian im lặng, cuối cùng bác nông dân liếc mắt nhìn anh chàng bán sách dạo và nói : “Này anh bạn trẻ, nói thật với anh : Chẳng cần đến sách của anh, tôi cũng biết phương pháp canh tác để phát sinh ra hoa lợi gấp mười lần hiện nay”.
Suy niệm :
+ Bác nông dân trong câu chuyện trên biết cách canh tác phát sinh hoa lợi gấp mười lần, nhưng bác ta đã không làm vì thiếu nhiệt tình và không quyết tâm cao. Chàng thanh niên trong bài Tin Mừng hôm nay cũng có thể làm theo lời dạy của Đức Giêsu về việc bán tài sản để đem chia sẻ bố thí cho người nghèo, rồi đi theo Người. Nhưng anh ta đã không làm vì thiếu sự nhiệt tình và quyết tâm..
+ Nhiều người trong chúng ta cũng như bác nông dân trong câu chuyện trên : biết rõ mình có thể trở thành một tín hữu tốt hơn gấp mười lần hiện nay, nhưng chúng ta đã không đủ nhiệt tình và quyết tâm để làm : Cũng như chàng thanh niên giàu có trong bài Tin Mừng, chúng ta đã giữ các giới răn, nhưng chúng ta lại không đủ quảng đại để chia sẻ tiền bạc cho người nghèo đói đang sống bên cạnh chúng ta.
+ Động lực thôi thúc chúng ta sẵn sàng hy sinh, chấp nhận từ bỏ của cải vật chất đang có, để phân phát cho người nghèo khổ…chính là tình yêu, như thánh Phaolô nói : “Tình yêu Đức Kitô thôi thúc chúng tôi” (2 Cr 5,14). Chính tình yêu Chúa sẽ thúc đẩy chúng ta làm nhiều hơn những đòi hỏi tiêu cực của lề luật : “Chớ giết người, chớ ngoại tình, chớ trộm cắp, chớ làm chứng gian, chớ làm hại ai…” (Mc 10,19). Giống như một chàng thanh niên yêu một thiếu nữ, sẽ không chỉ bằng lòng với việc không làm điều gì có hại cho người yêu như : Không nói dối, không xúc phạm đến cô ta…mà tình yêu thực sự đòi hỏi anh phải làm cho người yêu được hạnh phúc. Tình yêu thực sự đòi anh còn hy sinh tiền của giúp đỡ người yêu, và có khi phải hy sinh cả tính mạng của mình để bảo vệ người yêu nếu cần.
Sống Lời Chúa : Mỗi ngày chúng ta sẽ dành ra một vài phút để xét mình như sau : Hôm nay tôi có làm việc gì để giúp đỡ tha nhân hay không ? Chẳng hạn : Tôi đãlàm gì cho mẹ tôi, vợ hay chồng tôi, cho một người bạn cùng xóm, một bạn học cùng trường…? Để làm được việc này, ngoài sự thành tâm thiện chí, ta còn phải được ơn Chúa trợ giúp. Nếu có Chúa hộ phù, thì chắc ta sẽ làm được mọi sự, dù khó khăn đến đâu đi nữa, như lời Đức Giêsu nói : “Đối với Thiên Chúa mọi sự đều có thể được !” (Mc 10,27).
III. HIỆP SỐNG NGUYỆN CẦU
1) Lạy Chúa Giêsu. Trong bài Tin Mừng hôm nay, chàng thanh niên lúc đầu phấn khởi đi tìm gặp Chúa, rồi sau đó đã ra về trong sự muộn phiền : Thầy Giêsu đã đòi anh ta phải bỏ của cải vật chất là cái mà anh muốn giữ lại. Vì của cải là chỗ dựa của đời anh. Anh sẵn sàng làm mọi điều mà Thầy đòi hỏi, trừ tiền bạc. Sau khi gặp Chúa, anh đã ý thức mình đang trở thành nô lệ cho tiền của. Nhưng tiếc thay anh lại không đủ can đảm và quyết tâm cao để thoát khỏi tình trạng nô lệ ấy, dù anh vẫn luôn khao khát nên trọn lành.
Lạy Chúa, xin cho chúng con hiểu rằng : “Những kẻ cậy dựa vào tiền bạc thật khó vào Nước Thiên Chúa biết bao !” Xin cho chúng con khi quyết định theo Chúa là phải ở tư thế sẵn sàng sống đơn giản nghèo khó, nhưng sẽ được Chúa biến thành giàu có gấp trăm lần : sự giàu có đây không phải là giàu có do tham lam ích kỷ, nhưng là giàu có ân sủng thiêng liêng, vì đã biết quảng đại trao ban; Không phải sự giàu có do chiếm đoạt cách bất công gian dối, nhưng như một quà tặng của Chúa ban thưởng cho con. Xin cho con mỗi ngày biết từ bỏ bằng cách tặng một món quà vật chất hay tinh thần cho một người thân hay bất cứ ai chúng con gặp gỡ tiếp xúc trong ngày. Vì như lời Chúa phán : “Cho thì có phúc hơn là nhận” (Cv 20,35).
X) Hiệp cùng Mẹ Maria. - Đ) Xin Chúa nhậm lời chúng con.
2) Lạy Mẹ Maria, Lời chúa hôm nay cho con thấy rõ là : vào Nước Trời thật khó biết bao ! Cái khó ấy phát sinh từ lòng tham không đáy của chúng con : Là người có của, chúng con thường muốn coi của cải đang chiếm hữu là tài sản riêng của mình. Còn nếu đang nghèo khó, chúng con lại thường ước mơ những cảnh đời giàu có sang trọng vượt quá khả năng về tài chánh của chúng con. Ít có ai trong chúng con dám thực thi Lời Chúa là sẵn sàng từ bỏ của cải mình có mà đem ra phân phát cho những người đau khổ bất hạnh.
Lạy Mẹ Maria. Xin cho con ý thức rằng : Của cải vật chất tuy có khả năng nuôi sống con người, nhưng lại không mấy bền vững. Chúa muốn chúng con trước tiên phải tìm kiếm Nước Thiên Chúa và sự công chính của Người. Còn ăn gì, mặc gì, làm gì thì phải phó thác cho Chúa quan phòng. Xin Mẹ dạy con quảng đại đáp lại lời mời gọi của Chúa : sẵn sàng từ bỏ mọi sự : nhà cửa, ruộng nương, nghề nghiệp và cả những người thân yêu ruột thịt để đi theo làm môn đệ Chúa. Vì con biết rằng : “Chính khi hiến thân là khi được nhận lãnh; Chính lúc quên mình là lúc gặp lại bản thân; Chính khi thứ tha là khi được tha thứ; Chính lúc chết đi là khi vui sống muôn đời” (Kinh Hòa Bình).
X) Hiệp cùng Mẹ Maria. - Đ) Xin Chúa nhậm lời chúng con.
Trích Hiệp sống Lời Chúa
Mc 10,17-30
I. TÌM HIỂU LỜI CHÚA
1) Ý CHÍNH : “Những người có của thì khó vào Nước Thiên Chúa!”
Bài Tin Mừng hôm nay thuật lại câu chuyện Đức Giêsu tiếp xúc với một thanh niên thiện chí muốn nên hoàn thiện, đã luôn giữ các giới răn, nhưng lại không đủ nghị lực và lòng phó thác để thi hành điều kiện để nên trọn lành là: bán hết gia sản, đem chia sẻ phân phát cho người nghèo khó, để biến nó thành gấp trăm lần cho những ai sẵn sàng từ bỏ mọi sự cùng với sự bách hại vàvề sau sẽ được sống muôn đời.
2) CHÚ THÍCH :
- Đức Giêsu vừa lên đường, thì có một người chạy đến, quì xuống trước mặt Người và hỏi : “Thưa Thầy nhân lành, tôi phải làm gì để được sự sống đời đời làm gia nghiệp ?”. Đức Giêsu đáp : “Sao anh nói tôi là nhân lành ? Không có ai nhân lành cả, trừ một mình Thiên Chúa (Mc 10,17-18) :
+ Đức Giêsu vừa lên đường, thì có một người chạy đến : Ở đây Máccô chỉ nói trống là có “một người kia”, đang khi Tin Mừng Luca nói rõ là “Có một thủ lãnh” (x. Lc 18,18), còn Mátthêu thì nói là “một thanh niên” (x. Mt 19,20).
+ Quì xuống trước mặt Người : Đây là thái độ tỏ lòng tôn kính đối với Đức Giêsu như người Do Thái thường làm khi gặp một Thầy Rabbi có uy tín mà họ ngưỡng mộ.
+ Thưa Thầy nhân lành, tôi phải làm gì để được sự sống đời đời làm gia nghiệp ? : Gọi Đức Giêsu là “Nhân lành”, anh thanh niên đã khen ngợi Người dựa vào các thái độ, tình cảm và hành động của Người đã làm trước đó, khi chữa lành các bệnh nhân và khi tỏ lòng quí mến ôm ăm trẻ thơ và đặt tay chúc lành cho chúng. Anh ta xin Đức Giêsu chỉ dẫn cho anh phải làm gì để có sự sống đời đời.
+ Sao anh nói tôi là nhân lành ? : Với tư cách một người bình thường, Đức Giêsu khiêm tốn từ chối không nhận hai từ “nhân lành” mà chàng thanh niên khen tặng.
+ Không có ai nhân lành cả, trừ một mình Thiên Chúa : Người cho chàng thanh niên kia biết rằng : sự nhân lành tuyệt đối chỉ có nơi một mình Thiên Chúa. Thiên Chúa vừa là mẫu mực, vừa là nguồn gốc của mọi sự tốt lành. Tuy nhiên, với tư cách là “Thiên Chúa làm người”, Đức Giêsu rất xứng đáng được công nhận là “Nhân lành”.
- Hẳn anh biết các điều răn : Chớ giết người, chớ ngoại tình, chớ trộm cắp, chớ làm chứng gian, chớ làm hại ai, hãy thờ kính cha mẹ”. Anh ta nói : “Thưa Thầy, tất cả những điều đó, tôi đã tuân giữ từ thời nho” (Mc 10,19-20) :
+ Hẳn anh biết các điều răn : “Chớ giết người…” : Nêu ra những giới răn này, Đức Giêsu muốn anh thanh niên có dịp kiểm điểm lại đời sống của anh ta. Hầu hết những giới răn được nêu ra ở đây mới chỉ là những điều tiêu cực, bị cấm làm cho tha nhân.
+ “Tôi đã tuân giữ từ thuở nhỏ” : Câu trả lời biểu lộ một tấm lòng thành, không chút phô trương, trái với thái độ và lời cầu nguyện của người Pharisêu trong đền thờ (x. Lc 18.11-12). Ở đây, anh thanh niên chỉ có ý nói rằng : “Cả đời tôi chưa hề làm thiệt hại ai điều gì”. Sau đó, anh còn bày tỏ thiện chí khi hỏi Đức Giêsu mình phải làm gì để nên hoàn thiện ? (x. Mt 19,20-21).
- Đức Giêsu đưa mắt nhìn anh ta và đem lòng yêu mến. Người bảo anh ta : “Anh chỉ thiếu có một điều, là hãy đi bán những gì anh có mà cho người nghèo. Anh sẽ được một kho tàng trên trời. Rồi hãy đến theo tôi”. Anh ta sa sầm nét mặt vì lời đó, và buồn rầu bỏ đi. Vì anh ta có nhiều của cải (Mc 10,21-22) :
+ Đức Giêsu đưa mắt nhìn anh ta và đem lòng yêu mến : Đức Giêsu biểu lộ tình cảm đối với chàng thanh niên thiện chí này, bằng một cái nhìn trìu mến yêu thương.
+ Anh chỉ thiếu có một điều : Việc tuân giữ các giới răn đã tạm đủ để sống đời đời. Tuy nhiên, Đức Giêsu khuyến khích anh cố gắng vươn lên bậc trọn lành.
+ Hãy đi bán những gì anh có mà cho người nghèo, anh sẽ được một kho tàng trên trời : Câu này có nghĩa tương đương : “Hãy tích trữ cho mình những kho tàng trên trời, nơi mối mọt không làm hư nát, nơi kẻ trộm cắp không đào ngạch và lấy đi được” (Mt 6,20). Chia sẻ của cải cho người nghèo khổ, là một hành động khôn ngoan, một cách thức để biến đổi đồng tiền trần gian dễ bị mất cắp và không đem theo được sang thế giới bên kia, trở thành đồng tiền thiêng liêng, có khả năng mua được hạnh phúc thiêng đàng đời sau.
+ Rồi hãy đến theo tôi : Để nên trọn lành, ngoài việc giữ các giới răn, Đức Giêsu còn đòi chàng thanh niên phải làm ba việc : Một là bán gia sản để tránh sự ràng buộc về vật chất; Hai là đem số tiền ấy chia sẻ cho người nghèo; Ba là tình nguyện đi theo làm môn đệ Đức Giêsu.
+ Anh ta sa sầm nét mặt, và buồn rầu bỏ đi, vì anh ta có nhiều của cải : Thái độ này diễn tả sự thất vọng của chàng thanh niên, khi anh không thể theo lời dạy của Đức Giêsu để từ bỏ tiền của. Anh yêu quí tiền bạc gia sản hơn là ước muốn nên hoàn thiện. Vì thế anh đã buồn rầu bỏ đi và không đi theo Đức Giêsu nữa.
- Đức Giêsu rảo mắt nhìn chung quanh, rồi nói với các môn đệ : “Những người có của thì khó vào Nước Thiên Chúa biết bao !” Nghe người nói thế, các môn đệ sững sờ. Nhưng Người lại nói tiếp : “Các con ơi, vào được Nước Thiên Chúa thật khó biết bao ! Con lạc đà chui qua lỗ kim còn dễ hơn người giàu vào Nước Thiên Chúa” (Mc 10,23-25) :
+ “Những người có của thì khó vào Nước Thiên Chúa biết bao !” : Câu nói tỏ sự thương tiếc đối với một tâm hồn tuy có thiện chí, nhưng quá lệ thuộc vào tiền bạc trần gian, đến nỗi không thể vươn cao lên được đến đỉnh trọn lành !
+ Các môn đệ sững sờ : Kinh ngạc vì lời dạy của Đức Giêsu trái với quan niệm thông thường của người Do thái. Họ tin rằng : Người giàu có là người tốt lành, vì được Thiên Chúa ưu ái ban thưởng muôn phúc lành. Tác giả Thánh vịnh cũng viết như sau : “Từ nhỏ dại tới nay tôi già cả, chưa thấy người công chính bị bỏ rơi, hoặc dòng giống phải ăn mày thiên hạ. Ngày ngày họ thông cảm và cho mượn cho vay. Dòng giống mai sau hưởng phúc lành. Hãy làm lành lánh dữ, bạn sẽ được một nơi ở muôn đời. Bởi vì Chúa yêu thích điều chính trực, chẳng bỏ rơi những bậc hiếu trung…” (Tv 37,25-28).
+ Vào được Nước Thiên Chúa thật khó biết bao ! : Có bản văn thêm câu : “Những người đặt niềm tin tưởng vào của cải thật khó vào được Nước Thiên Chúa”.
+ “Con lạc đà chui qua lỗ kim còn dễ hơn người giàu vào Nước Thiên Chúa” : Đức Giêsu lấy hình ảnh một con lạc đà to lớn mà phải chui qua lỗ kim khâu bé tí xíu, là một điều không bao giờ xảy ra trong thực tế, để cho các ông thấy rằng : người giàu có, kẻ chỉ biết cậy dựa vào giá trị của đồng tiền, thì không thể vào được Nước Thêin Chúa”.
- Các ông lại càng sửng sốt hơn nữa, và nói với nhau : “Thế thì ai có thể được cứu?” Đức Giêsu nhìn thẳng vào các ông và nói : “Đối với loài người thì không thể được, nhưng đối với Thiên Chúa thì không phải thế. Vì đối với Thiên Chúa mọi sự đều có thể được” (Mc 10,26-27) :
+ Thế thì ai có thể được cứu ? : Nghe lời giải thích của Đức Giêsu, các môn đệ lại càng kinh ngạc và thất vọng, vì cảm thấy mình yếu đuối bất lực trước sức mạnh và sự trói buộc của đồng tiền. Do đó các ông đã phải thốt lên : “Thế thì ai có thể được cứu ?”.
+ Đức Giêsu nhìn thẳng vào các ông và nói : Đây là cái nhìn khích lệ và nâng đỡ tinh thần các môn đệ. Các ông bị giao động, khi nghe lời giáo huấn nghịch thường của Đức Giêsu, về nguy cơ do tiền bạc vật chất gây ra.
+ “Đối với loài người thì không thể được, nhưng đối với Thiên Chúa thì không phải thế, vì đối với Thiên Chúa : Mọi sự đều có thể được” : Đức Giêsu chỉ dẫn cho các môn đệ về sự cần thiết của ơn Chúa : Những gì được coi là khó vượt qua đối với sức lực tự nhiên giới hạn của loài người, thì lại là điều không đáng kể đối với Thiên Chúa. Vì đối với Thiên Chúa “mọi sự đều có thể được”. Ta liên tưởng đến lời sứ thần Gáprien nói với Đức Maria trong lúc truyền tin : “Vì đối với Thiên Chúa, không có gì là không thể làm được” (Lc 1,37).
- Ông Phêrô lên tiếng thưa Người : “Thầy coi, phần chúng con, chúng con đã bỏ mọi sự mà theo Thầy !” Đức Giêsu đáp : “Thầy bảo thật anh em : Chẳng hề có ai bỏ nhà cửa, anh em, chị em, mẹ cha, con cái hay ruộng đất gấp trăm, cùng với sự ngược đãi, và sự sống đời đời ở đời sau” (Mc 10,28-30) :
+ Thầy coi, phần chúng con, chúng con đã bỏ mọi sự mà theo Thầy ! : Sau khi được Đức Giêsu trấn an khích lệ, Phêrô vội thưa với Thầy để hiểu biết các quyền lợi mà các ông sẽ được hưởng, khi các ông bỏ mọi sự mà đi theo Thầy.
+ Chẳng hề có ai bỏ nhà cửa, anh em, chị em, mẹ cha, con cái hay ruộng đất vì Thầy và vì Tin Mừng : Câu “Và vì Tin Mừng” chỉ có trong Tin Mừng Máccô (x. Mc 8,35). Đức Giêsu hứa chắc chắn rằng : Những ai quảng đại từ bỏ của cải, cùng những mối dây tình thân ruột thịt vì Chúa và vì Tin Mừng, thì sẽ được đền trả gấp trăm lần những gì đã hiến dâng. Phần thưởng ở đây có ý nhấn mạnh về giá trị thiêng liêng : Bấy giờ họ sẽ có cộng đoàn Giáo Hội là gia đình mới và sẽ được lợi gấp trăm ở đời này về nhà cửa, ruộng nương, người thân là cha mẹ, anh chi em…và sẽ được sự sống vĩnh cữu ở đời sau.
+ Cùng với sự ngược đãi : Câu này chỉ có trong Tin Mừng Máccô, diễn tả những hy sinh đau khổ mà các môn đệ phải chịu, do các đầu mục Do thái gây ra, Môn đệ bị ngược đãi và chịu bách hại như vậy để nên giống như Đức Giêsu.
II. HỌC SỐNG LỜI CHÚA :
1) Những người có của cải thì khó vào Nước Thiên Chúa biết bao ! (Mc 10,23) :
- Câu chuyện : Bác nông dân nghe giảng :
Một bác nông dân người Anh đang ngồi nghe một nhà giảng thuyết tài ba tên là Dôn Oét-lây (John Wesley) rao giảng Tin Mừng. Hôm đó, nhà giảng thuyết đề cập đến vấn đề tiền bạc của cải.
Đầu tiên Oét-lây nói đến việc “Phải ra công tích lũy tiền bạc tối đa; Phải dùng hết khả năng để kiếm tiền và làm giàu”. Bác nông dân gật đầu và nói nhỏ vào tai ông bạn thân đang ngồi bên cạnh : “Thật là một tư tưởng hay !”.
Rồi Oét-lây khai triển điểm thứ hai của bài giảng : “Phải tiết kiệm tối đa !”. Ong lên án những thói ăn chơi xa xỉ, quăng tiền qua cửa sổ…”. Bác nông dân một lần nữa lại xuýt xoa: “Bài giảng thật là tuyệt vời ! Cám ơn Chúa là từ trước đến giờ ta vẫn luôn làm như lời ông ta nói là : Luôn tiết kiệm !”
Cuối cùng, nhà giảng thuyết đề cập đến điểm then chốt của bài giảng là : “Hãy mang những của cải đã thu gom được mà chia sẻ cho những Đức Kitô hiện thân nơi những người nghèo bên cạnh chúng ta. Vì của cải vật chất là của Thiên Chúa ban chung cho nhân loại. Chúng ta chỉ là người quản lý. Do đó, ta phải tích cực làm việc bác ái xã hội, phải dạy người nghèo học một nghề để kiếm sống, phải tạo ra nhiều việc làm. Đừng để xảy ra tình trạng người thì sống ăn sung mặc sướng, đang khi nhiều người khác lại bị đói khát, bệnh tật… Nghe vậy, bác nông dân sụ nét mặt lại, lắc đầu và tỏ ý không bằng lòng và bỏ ra về. Ong vừa đi vừa lẩm bẩm : “Cái lão thầy tu này giảng không thực tế chút nào ! Tại sao ta lại phải đem tiền của kiếm được do mồ hôi nước mắt của ta, mà chia sẻ cho người khác ? Việc gì ta lại phải giúp đỡ bọn người lười biếng dốt nát và đ1ng khinh kia cơ chứ ?”
- Suy niệm :
+ Bác nông dân trên đây đã phản ứng trước đòi hỏi của Tin Mừng về vấn đề tiền của rất giống với chàng thanh niên trong bài Tin Mừng hôm nay : Cả hai đều có thiện chí muốn nên tốt hơn, nên đã đi tìm và hỏi ý kiến Đức Giêsu. Cả hai đều hài lòng về những điều mình đã làm là : tuân giữ các giới răn quan trọng về tình mến Chúa yêu người. Nhưng khi Đức Giêsu đòi phải từ bỏ bằng việc bán gia sản mà chia sẻ cho những người nghèo khổ, thì cả hai đều sụ mặt lại và buồn rầu thất vọng bỏ đi.
+ Cả hai người đều buồn rầu bỏ đi vì họ không thể chấp nhận lời Đức Giêsu dạy về thái độ mà ngươi môn đệ phải có, là không dính bén với tiền của. “Tiền bạc sẽ là một đầy tớ tốt, nhưng lại là một ông chủ xấu”. Lời Chúa dạy chúng ta về thái độ phải có đối với tiền bạc vật chất vẫn luôn có gía trị : “Không gia nhân nào có thể làm tôi hai chủ, vì hoặc sẽ ghét chủ này mà yêu chủ kia, hoặc sẽ gắn bó với chủ này mà khinh dể chủ nọ. Anh em không thể vừa làm tôi Thiên Chúa, vừa làm tôi tiền của được” (Lc 16,13).
Sống Lời Chúa : Để trở thành môn đệ của Đức Giêsu, không nhất thiết mọi người chúng ta đều phải có hành động từ bỏ tiền của để trở thành một kẻ “Khố rách áo ôm”. Vì như người ta thường nói: “Phú quí sinh lễ nghĩa; Bần cùng sinh đạo tặc !”. Như mọi người khác, các tín hữu chúng ta cũng cần có một căn nhà để tránh “ăn nhờ ở đậu” gây phiền hà cho kẻ khác. Chúng ta cũng cần có đủ áo mặc, có đủ cơm ăn để khỏi nên gánh nặng cho tha nhân, không đánh mất phẩm giá của mình và tránh lệ thuộc vào kẻ khác. Nhưng điều Đức Giêsu muốn chúng ta phải sống là : đừng coi tiền bạc là ông chủ, nhưng hãy coi nó là đầy tớ. Đồng tiền sẽ là một ông chủ xấu, nhưng lại là một đầy tớ tốt. Một khi trở thành phương tiện, thì tiền bạc sẽ là một trợ thủ đắc lực, giúp chúng ta làm được nhiều việc lớn lao, và chu toàn được sứ mệnh “Làm vinh danh cho Chúa và góp phần cứu rỗi anh em”.
2) “Anh chỉ thiếu có một điều…” (Mc 10,21) :
Câu chuyện : Bác nông dân thiếu nhiệt tình.
Có một người kia làm nghề bán sách rong. Anh ta đi từ nhà này sang nhà khác, mang theo một cái túi xách chứa nhiều loại sách. Một hôm anh ta vào nhà một nông dân. Ong này đang ngồi đu đưa trên chiếc ghế xích đu ở sân trước nhà, với dánh điệu ung dung nhàn nhã. Bấy giờ người bán sách tiến đến gần bác nông dân kia và ngỏ lời : “Thưa ông, tôi xin giới thiệu với ông một cuốn sách dạy phương pháp canh tác phát sinh hoa trái gấp 10 lần phương pháp hiện nay”. Bác nông dân cứ tiếp tục đu đưa chiếc xích đu và chẳng thèm quan tâm đến câu nói của người bán sách dạo. Sau một thời gian im lặng, cuối cùng bác nông dân liếc mắt nhìn anh chàng bán sách dạo và nói : “Này anh bạn trẻ, nói thật với anh : Chẳng cần đến sách của anh, tôi cũng biết phương pháp canh tác để phát sinh ra hoa lợi gấp mười lần hiện nay”.
Suy niệm :
+ Bác nông dân trong câu chuyện trên biết cách canh tác phát sinh hoa lợi gấp mười lần, nhưng bác ta đã không làm vì thiếu nhiệt tình và không quyết tâm cao. Chàng thanh niên trong bài Tin Mừng hôm nay cũng có thể làm theo lời dạy của Đức Giêsu về việc bán tài sản để đem chia sẻ bố thí cho người nghèo, rồi đi theo Người. Nhưng anh ta đã không làm vì thiếu sự nhiệt tình và quyết tâm..
+ Nhiều người trong chúng ta cũng như bác nông dân trong câu chuyện trên : biết rõ mình có thể trở thành một tín hữu tốt hơn gấp mười lần hiện nay, nhưng chúng ta đã không đủ nhiệt tình và quyết tâm để làm : Cũng như chàng thanh niên giàu có trong bài Tin Mừng, chúng ta đã giữ các giới răn, nhưng chúng ta lại không đủ quảng đại để chia sẻ tiền bạc cho người nghèo đói đang sống bên cạnh chúng ta.
+ Động lực thôi thúc chúng ta sẵn sàng hy sinh, chấp nhận từ bỏ của cải vật chất đang có, để phân phát cho người nghèo khổ…chính là tình yêu, như thánh Phaolô nói : “Tình yêu Đức Kitô thôi thúc chúng tôi” (2 Cr 5,14). Chính tình yêu Chúa sẽ thúc đẩy chúng ta làm nhiều hơn những đòi hỏi tiêu cực của lề luật : “Chớ giết người, chớ ngoại tình, chớ trộm cắp, chớ làm chứng gian, chớ làm hại ai…” (Mc 10,19). Giống như một chàng thanh niên yêu một thiếu nữ, sẽ không chỉ bằng lòng với việc không làm điều gì có hại cho người yêu như : Không nói dối, không xúc phạm đến cô ta…mà tình yêu thực sự đòi hỏi anh phải làm cho người yêu được hạnh phúc. Tình yêu thực sự đòi anh còn hy sinh tiền của giúp đỡ người yêu, và có khi phải hy sinh cả tính mạng của mình để bảo vệ người yêu nếu cần.
Sống Lời Chúa : Mỗi ngày chúng ta sẽ dành ra một vài phút để xét mình như sau : Hôm nay tôi có làm việc gì để giúp đỡ tha nhân hay không ? Chẳng hạn : Tôi đãlàm gì cho mẹ tôi, vợ hay chồng tôi, cho một người bạn cùng xóm, một bạn học cùng trường…? Để làm được việc này, ngoài sự thành tâm thiện chí, ta còn phải được ơn Chúa trợ giúp. Nếu có Chúa hộ phù, thì chắc ta sẽ làm được mọi sự, dù khó khăn đến đâu đi nữa, như lời Đức Giêsu nói : “Đối với Thiên Chúa mọi sự đều có thể được !” (Mc 10,27).
III. HIỆP SỐNG NGUYỆN CẦU
1) Lạy Chúa Giêsu. Trong bài Tin Mừng hôm nay, chàng thanh niên lúc đầu phấn khởi đi tìm gặp Chúa, rồi sau đó đã ra về trong sự muộn phiền : Thầy Giêsu đã đòi anh ta phải bỏ của cải vật chất là cái mà anh muốn giữ lại. Vì của cải là chỗ dựa của đời anh. Anh sẵn sàng làm mọi điều mà Thầy đòi hỏi, trừ tiền bạc. Sau khi gặp Chúa, anh đã ý thức mình đang trở thành nô lệ cho tiền của. Nhưng tiếc thay anh lại không đủ can đảm và quyết tâm cao để thoát khỏi tình trạng nô lệ ấy, dù anh vẫn luôn khao khát nên trọn lành.
Lạy Chúa, xin cho chúng con hiểu rằng : “Những kẻ cậy dựa vào tiền bạc thật khó vào Nước Thiên Chúa biết bao !” Xin cho chúng con khi quyết định theo Chúa là phải ở tư thế sẵn sàng sống đơn giản nghèo khó, nhưng sẽ được Chúa biến thành giàu có gấp trăm lần : sự giàu có đây không phải là giàu có do tham lam ích kỷ, nhưng là giàu có ân sủng thiêng liêng, vì đã biết quảng đại trao ban; Không phải sự giàu có do chiếm đoạt cách bất công gian dối, nhưng như một quà tặng của Chúa ban thưởng cho con. Xin cho con mỗi ngày biết từ bỏ bằng cách tặng một món quà vật chất hay tinh thần cho một người thân hay bất cứ ai chúng con gặp gỡ tiếp xúc trong ngày. Vì như lời Chúa phán : “Cho thì có phúc hơn là nhận” (Cv 20,35).
X) Hiệp cùng Mẹ Maria. - Đ) Xin Chúa nhậm lời chúng con.
2) Lạy Mẹ Maria, Lời chúa hôm nay cho con thấy rõ là : vào Nước Trời thật khó biết bao ! Cái khó ấy phát sinh từ lòng tham không đáy của chúng con : Là người có của, chúng con thường muốn coi của cải đang chiếm hữu là tài sản riêng của mình. Còn nếu đang nghèo khó, chúng con lại thường ước mơ những cảnh đời giàu có sang trọng vượt quá khả năng về tài chánh của chúng con. Ít có ai trong chúng con dám thực thi Lời Chúa là sẵn sàng từ bỏ của cải mình có mà đem ra phân phát cho những người đau khổ bất hạnh.
Lạy Mẹ Maria. Xin cho con ý thức rằng : Của cải vật chất tuy có khả năng nuôi sống con người, nhưng lại không mấy bền vững. Chúa muốn chúng con trước tiên phải tìm kiếm Nước Thiên Chúa và sự công chính của Người. Còn ăn gì, mặc gì, làm gì thì phải phó thác cho Chúa quan phòng. Xin Mẹ dạy con quảng đại đáp lại lời mời gọi của Chúa : sẵn sàng từ bỏ mọi sự : nhà cửa, ruộng nương, nghề nghiệp và cả những người thân yêu ruột thịt để đi theo làm môn đệ Chúa. Vì con biết rằng : “Chính khi hiến thân là khi được nhận lãnh; Chính lúc quên mình là lúc gặp lại bản thân; Chính khi thứ tha là khi được tha thứ; Chính lúc chết đi là khi vui sống muôn đời” (Kinh Hòa Bình).
X) Hiệp cùng Mẹ Maria. - Đ) Xin Chúa nhậm lời chúng con.
Trích Hiệp sống Lời Chúa