
Daniel Esparza, trong bài báo đăng ngày 05/02/2026 trên tạp chí Aleteia, cho hay: Đức Hồng Y Tagle kêu gọi các Kitô hữu ở bán đảo Ả Rập hãy kiên định trong đức tin khi xung đột leo thang, đồng thời bảo đảm lời cầu nguyện và tình liên đới.
Thực vậy, Đức Hồng Y Luis Antonio Tagle đã gửi một thông điệp ủng hộ tới các tín hữu Công Giáo ở bán đảo Ả Rập khi căng thẳng gia tăng trên khắp vùng Vịnh, khuyến khích họ giữ vững đức tin và hy vọng.
Bức thư, đề ngày 6 tháng 3 và gửi cho Giám mục Paolo Martinelli, được đưa ra trong bối cảnh bất ổn nghiêm trọng ảnh hưởng đến các cộng đồng địa phương. Viết trong vai trò là Phó tổng trưởng Bộ Truyền giáo, vị Hồng Y người Philippines bày tỏ “sự tham gia sâu sắc và mối quan ngại lớn” về tình hình đang diễn ra.
Năm 2011, Đại diện Tông tòa Ả Rập được chia thành hai: Tông Tòa Bắc Ả Rập (Bahrain, Qatar, Kuwait, Ả Rập Xê Út, với nơi cư trú của Giám mục tại Awali, Bahrain) và Tông Tòa Nam Ả Rập (Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, Oman và Yemen, với nơi cư trú của Giám mục tại Abu Dhabi, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất).
Tại khu vực Trung Đông - Bắc Phi, Kitô hữu được cho là chỉ chiếm 3% dân số. Nhiều Kitô hữu ở vùng Vịnh là lao động nhập cư.
Đức Hồng Y Tagle yêu cầu sự gần gũi của ngài được chia sẻ với “mọi linh mục, mọi tu sĩ và tất cả các tín hữu” của tòa giám mục, thừa nhận áp lực của việc sống và làm chứng cho Tin Mừng trong điều kiện bất ổn. “Đức tin của cộng đồng các bạn tỏa sáng như một ngọn đèn sống động”, ngài viết, nhấn mạnh sức mạnh nâng đỡ của niềm tin trong thời kỳ khủng hoảng.
Một thử thách và một chứng từ
Đức Hồng Y nhấn mạnh những thách thức mà những người có cuộc sống bị xáo trộn bởi nỗi sợ hãi, sự bất an và hậu quả thực tiễn của xung đột phải đối diện. Ngài cũng lưu ý đến áp lực lên các cộng đồng buộc phải áp dụng các biện pháp phòng ngừa, đồng thời khẳng định rằng “sự hiệp thông huynh đệ trong Chúa Kitô vẫn là… nguồn nuôi dưỡng và an ủi cho dân Chúa”.
Thông điệp này mô tả thời điểm hiện tại vừa là một thử thách vừa là một chứng từ. Ngài gợi ý rằng các Kitô hữu trong khu vực đang làm chứng một cách thầm lặng nhưng hữu hình thông qua sự kiên trì. Ngài khuyến khích các tín hữu hãy tìm sức mạnh từ niềm tin rằng “Chúa không bỏ rơi dân Người”, ngay cả trong những thời khắc đen tối nhất.
Đức Hồng Y cũng đặt tình hình trong một bối cảnh tâm linh rộng lớn hơn, cầu khẩn sự chuyển cầu của Thánh Phanxicô Assisi trong năm thánh của ngài, và phó thác lời cầu nguyện cho hòa bình cho Đức Trinh Nữ Maria dưới tước hiệu Nữ Vương Hòa Bình. Lời kêu gọi của ngài bao gồm lời kêu gọi chấm dứt bạo lực và khôi phục sự ổn định trước khi cuộc khủng hoảng leo thang hơn nữa.
Thông điệp đề cập đến những cảnh báo gần đây của Đức Giáo Hoàng Leo XIV về những nguy hiểm của việc leo thang, nhấn mạnh mối quan ngại ở Vatican về tác động nhân đạo và tâm linh của cuộc xung đột. Đức Hồng Y Tagle kết luận bằng cách tái khẳng định tình liên đới và cam kết tiếp tục cầu nguyện cho Giáo hội ở Ả Rập, nhấn mạnh sự hiệp nhất bất chấp khoảng cách trong thời điểm bất ổn gia tăng.
Những người Kitô hữu ở Trung Đông là ai?
Hồi tháng 3, năm 2026, Aleteia đã đăng tải bài báo của Matthew Green nói về các Ki-tô hữu Trung Đông. Bài báo viết:
Những người Kitô hữu ở phần lớn Trung Đông từ lâu đã phải đối diện với sự đàn áp, và Iran là một trong những thủ phạm tồi tệ nhất. Thời gian sẽ cho thấy cuộc chiến hiện tại sẽ ảnh hưởng đến tình hình như thế nào.
Những người Kitô hữu ở Trung Đông từ lâu đã ở trong tình thế bấp bênh. Cuộc xung đột hiện tại giữa Israel và Hoa Kỳ một mặt, và Iran mặt khác, có khả năng sẽ làm cho tình hình của họ trở nên khó khăn hơn trong ngắn hạn, cả bên trong Iran và trên toàn khu vực.
Dưới đây là cái nhìn về những người Kitô hữu này là ai và họ sống ở đâu.
Ở khu vực Trung Đông - Bắc Phi, người Kitô hữu được cho là chỉ chiếm 3% dân số. Nhiều người Kitô hữu ở vùng Vịnh là lao động nhập cư. Tại Iran, người Kitô giáo chỉ chiếm một tỷ lệ nhỏ và bị đàn áp trong dân số (dưới 1%), dưới sự lãnh đạo của một Hồng Y. Bên cạnh sự đàn áp của chính quyền Hồi giáo, họ hiện đang có nguy cơ trở thành nạn nhân ngoài ý muốn của các cuộc tấn công nhằm vào chế độ Iran.
Theo các tổ chức tập trung vào vấn đề đàn áp tôn giáo, trong đó có Open Doors, chính phủ Hồi giáo gần đây đã cáo buộc một số người Kitô giáo Iran - đặc biệt là những người trở lại đạo - là gián điệp phương Tây. Trừ khi một chính phủ thân thiện hơn với Kitô giáo và phương Tây lên nắm quyền, dựa trên thực tế, dường như tình hình của họ sẽ chỉ trở nên tồi tệ hơn.
Một cuộc xung đột đang lan rộng
Tuy nhiên, vấn đề đối với người Kitô giáo ở Trung Đông không dừng lại ở đó. Iran đã trả đũa các cuộc tấn công của Mỹ và Israel bằng cách tấn công các căn cứ quân sự và đại sứ quán của Israel, Mỹ và Anh trên khắp khu vực. Đồng thời, nước này cũng tấn công các mục tiêu dân sự, chẳng hạn như sân bay và khách sạn, ở nhiều quốc gia khác nhau quanh Vịnh Ba Tư và Bán đảo Ả Rập.
Các quốc gia bị ảnh hưởng bao gồm Syria, Iraq, Kuwait, Jordan, Ả Rập Xê Út, Síp, Qatar, Azerbaijan và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất - và danh sách này đang ngày càng tăng. Chiến tranh đã và đang tàn phá cả Lebanon nữa, với việc Israel tấn công Hezbollah ở miền nam nước này; nhìn chung, người Kitô giáo chiếm khoảng 40% dân số Lebanon.
Ở tất cả các quốc gia này, ngoại trừ Síp, người Kitô giáo là thiểu số và thường xuyên phải đối diện với nhiều khó khăn — dù là bị bức hại trực tiếp, bị hạn chế tự do tôn giáo, hay bị ảnh hưởng bởi các cuộc xung đột khu vực rộng lớn hơn.
Mặc dù bản thân người Kitô giáo không phải là mục tiêu của các cuộc tấn công này, nhưng họ cũng bị ảnh hưởng như phần còn lại của dân chúng bởi bạo lực. Có thể hiểu được, nhiều người trong số họ có thể phải chạy trốn để tìm kiếm sự an toàn ở nơi khác, giống như một số lượng lớn người Kitô giáo trước đây, bị đe dọa bởi cả sự bức hại trong nước và các cuộc xung đột rộng lớn hơn. Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã nhận xét vào năm 2024 rằng Trung Đông “đang bị tước đoạt các Kitô hữu”.
Phản ứng của các nhà lãnh đạo Giáo hội địa phương đối với tình hình
Vị Hồng Y của Iran đã biến mất khỏi tầm mắt công chúng kể từ khi bắt đầu cuộc xung đột mới nhất, mặc dù các tu sĩ dòng Phanxicô khác đã xác nhận rằng họ đã có một số liên lạc riêng với ngài. Năm ngoái, sau cuộc chiến 12 ngày với Israel, ngài đã nói chuyện với Aleteia.
“Trong thời đại vũ trang quá mức và ngoại giao suy yếu, Giáo hội phải thể hiện điều mà Đức Giáo Hoàng Leo XIV gọi là ‘một nền hòa bình không vũ trang và giải trừ vũ khí’”, ngài nói. “Đây không phải là một nền hòa bình dùng vũ lực hay chinh phục – mà là một nền hòa bình xoa dịu và mời gọi.”
“Ngoài việc giải trừ vũ khí,” ngài nói thêm, “Giáo hội phải giúp vun đắp sự bình an nội tâm – thông qua cầu nguyện, lòng thương xót và đối thoại. Chúng ta được kêu gọi thúc đẩy sự hòa giải, công lý và tình yêu thương, xây dựng một tương lai nơi phẩm giá và sự tha thứ ngự trị.”
“Trong bóng tối của chiến tranh, khi bạo lực dường như chiếm ưu thế, Chúa Kitô nhắc nhở chúng ta rằng sự vĩ đại thực sự nằm ở việc phục vụ người khác và hy sinh.”
Giám mục Aldo Berardi, Đại diện Tông tòa Bắc Ả Rập, đặt trụ sở tại Awali, Bahrain. Trong một cuộc phỏng vấn với Vatican News, ngài nói: “Khu vực này vốn đã rất phức tạp do địa chính trị và những hệ lụy kinh tế của nó, và giờ đây, với sự can thiệp của Israel và Mỹ, nó đã thả lỏng – tôi sẽ không nói là địa ngục – nhưng là điều gì đó mà chúng ta không ngờ tới.” Ngài giải thích rằng mặc dù các nhà thờ và tín hữu ở đó không phải là mục tiêu trực tiếp của các cuộc tấn công của Iran vào đất nước, “mảnh vỡ và các vụ nổ có thể làm hư hại các tòa nhà và trên hết là làm bị thương người dân.”
Ngài nói thêm: “Ở khu vực này của thế giới, những bất bình đã ăn sâu và kéo dài hàng thế kỷ. Vì vậy, khi bạo lực lớn tích tụ, khi phẩm giá và lòng tự trọng của các dân tộc bị xâm phạm, và khi các cuộc tấn công được thực hiện một cách bạo lực, thì phản ứng cũng bạo lực không kém.”
“Chúng ta phải cầu nguyện để hòa bình được lập lại và chúng ta không bị cuốn vào vòng xoáy này. [...] Có nguy cơ toàn bộ khu vực sẽ bùng nổ.”
Kêu gọi Đức Mẹ Ả Rập và Nữ Vương Hòa Bình
Về phần mình, Giám mục Paolo Martinelli, Đại diện Tông tòa của Nam Ả Rập, cũng đã lên tiếng. Nhắc lại thông điệp của Đức Giáo Hoàng Leo gửi đến khu vực, ngài nói với Vatican News rằng điều quan trọng là “phải bắt đầu lại bằng ngoại giao và đối thoại, để chúng ta có thể loại bỏ tất cả những trở ngại trước mắt nhằm thúc đẩy hòa bình và hòa giải giữa các dân tộc.”
Ngài cũng nhấn mạnh rằng “Điều rất quan trọng đối với chúng ta là phải luôn ghi nhớ cuộc sống thường nhật của người dân, hạnh phúc của những người khao khát một cuộc sống hòa bình dựa trên công lý.”
Trong một cuộc phỏng vấn với Vatican News, Đức Tổng Giám Mục Eugene Nugent, Sứ thần Tòa Thánh tại Kuwait, Bahrain và Qatar, đã mô tả tình hình “đáng buồn và ngày càng tồi tệ” ở đó, nơi tên lửa và máy bay không người lái của Iran đã tấn công sân bay và đại sứ quán Mỹ. Ngài nói: “Chúng tôi vẫn giữ liên lạc với chính quyền và các đại sứ, ít nhất là để khuyến khích họ sử dụng mọi biện pháp có thể để chấm dứt cuộc chiến này. Đáng buồn thay, một khi chiến tranh bắt đầu, không ai biết khi nào nó sẽ kết thúc.”
“Chúng tôi đã sống trong khu vực này hàng thế kỷ. Mỗi quốc gia đều có bổn phận tìm kiếm hòa bình và hòa hợp. Chúng tôi cầu nguyện rất nhiều cho điều này.” Các tín hữu Công Giáo ở đó hướng về “Đức Mẹ Ả Rập”, người mà họ hết lòng sùng kính. “Trong thời điểm đầy kịch tính này, chúng tôi cầu nguyện rất nhiều với Đức Trinh Nữ, Nữ Vương Hòa Bình. Chính nhờ sự cầu bầu của Mẹ với Con trai Mẹ mà chiến tranh sẽ chấm dứt.”
Bách hại Kitô hữu ở Iran
Open Doors là một tổ chức liên giáo phái và phi giáo phái theo dõi tình trạng bách hại Kitô hữu trên toàn thế giới. Tổ chức này xếp Iran ở vị trí thứ mười trong Danh sách Theo dõi Thế giới với mức độ bách hại “cực đoan” (vị trí đầu tiên thuộc về Triều Tiên). Tuy nhiên, trang web này lưu ý rằng tình hình có thể đã trở nên tồi tệ hơn kể từ khi Israel và Hoa Kỳ phát động chiến tranh chống lại Iran vào ngày 28 tháng 2.
Như cả Open Doors và Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đều lưu ý, việc cải đạo từ Hồi giáo sang Kitô giáo là bất hợp pháp và những người cải đạo bị bách hại và bỏ tù nghiêm trọng. Họ cũng thường bị coi là có cảm tình với “phương Tây” hoặc là đặc vụ của “tuyên truyền chủ nghĩa Phục quốc Do Thái”. Điều này đặt họ vào vị thế nguy hiểm trong thời điểm xung đột giữa Iran và các cường quốc phương Tây. Gần đây, Kitô hữu cũng bị cáo buộc làm gián điệp. Open Doors cáo buộc rằng, ở mức độ nhẹ nhất, Kitô hữu bị đối xử như công dân hạng hai. Nhiều người chọn cách chạy trốn khỏi đất nước.
Thực tế có bao nhiêu người theo Ki-tô giáo ở Iran?
Iran có dân số hơn 80 triệu người, đại đa số là người Hồi giáo, chủ yếu là phái Shi'a. Chưa đến 1% dân số theo các tôn giáo khác, chủ yếu là Baha'ism, Ki-tô giáo và Zoroastrianism.
Trong số những người theo Ki-tô giáo, đa số là người Chính thống Armenia. Chỉ có khoảng 2,000 đến 6,000 người Công Giáo La Tinh ở Iran, với một Hồng Y Công Giáo La Tinh, tổng giám mục Tehran-Isfahan: một tu sĩ dòng Phanxicô người Bỉ 63 tuổi tên là Dominique Mathieu. Quốc gia này cũng có một tổng giám mục Công Giáo Chaldean, Imad Khoshaba Gargees.
Mặc dù người theo Ki-tô giáo, Do Thái giáo và Zoroastrianism được công nhận là các nhóm thiểu số chính thức theo hiến pháp năm 1979 của Iran, kết quả của cuộc cách mạng Hồi giáo, nhưng quyền tự do tôn giáo của các nhóm thiểu số kể từ đó đã bị hạn chế nghiêm trọng, cả chính thức và không chính thức.
Thật vậy, như Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ đã lưu ý trong báo cáo năm 2023 về tự do tôn giáo, nhiều người theo đạo Ki-tô giáo hoạt động bí mật, vì vậy tổng số người theo Ki-tô giáo không được biết rõ. Báo cáo đưa ra các ước tính dao động từ dưới 200,000 đến hơn 1,000,000 người. Các nguồn khác lại cho rằng con số này nằm trong khoảng từ 1 đến 3 triệu người.
Trên thực tế, một số nguồn (chủ yếu là Thệ phản và Thệ phản Tin Lành) cho rằng Iran có “một trong những phong trào Ki-tô giáo phát triển nhanh nhất thế giới”. Tuy nhiên, rất ít bằng chứng dễ dàng tìm thấy để xác nhận điều này.
Dù số lượng của họ là bao nhiêu, chúng ta cùng cầu nguyện cho hòa bình và tự do tôn giáo ở Iran và khắp khu vực.