BÀI ĐỌC 1: Cv 1:1-11
Bài trích sách Công vụ Tông đồ.
Thưa ngài Thê-ô-phi-lô, trong quyển thứ nhất, tôi đã tường thuật tất cả những việc Đức Giê-su làm và những điều Người dạy, kể từ đầu cho tới ngày Người được rước lên trời. Trước ngày ấy, Người đã dạy bảo các Tông Đồ mà Người đã tuyển chọn nhờ Thánh Thần. Người lại còn dùng nhiều cách để chứng tỏ cho các ông thấy là Người vẫn sống sau khi đã chịu khổ hình: trong bốn mươi ngày, Người đã hiện ra nói chuyện với các ông về Nước Thiên Chúa. Một hôm, đang khi dùng bữa với các Tông Đồ, Đức Giê-su truyền cho các ông không được rời khỏi Giê-ru-sa-lem, nhưng phải ở lại mà chờ đợi điều Chúa Cha đã hứa, “điều mà anh em đã nghe Thầy nói tới, đó là: ông Gio-an thì làm phép rửa bằng nước, còn anh em thì trong ít ngày nữa sẽ chịu phép rửa trong Thánh Thần.”
Bấy giờ những người đang tụ họp ở đó hỏi Người rằng: “Thưa Thầy, có phải bây giờ là lúc Thầy khôi phục vương quốc Ít-ra-en không?” Người đáp: “Anh em không cần biết thời giờ và kỳ hạn Chúa Cha đã toàn quyền sắp đặt, nhưng anh em sẽ nhận được sức mạnh của Thánh Thần khi Người ngự xuống trên anh em. Bấy giờ anh em sẽ là chứng nhân của Thầy tại Giê-ru-sa-lem, trong khắp các miền Giu- đê, Sa-ma-ri và cho đến tận cùng trái đất.”
Nói xong, Người được cất lên ngay trước mắt các ông, và có đám mây quyện lấy Người, khiến các ông không còn thấy Người nữa. Và đang lúc các ông còn đăm đăm nhìn lên trời phía Người đi, thì bỗng có hai người đàn ông mặc áo trắng đứng bên cạnh và nói: “Hỡi những người Ga-li-lê, sao còn đứng nhìn lên trời? Đức Giê-su, Đấng vừa lìa bỏ các ông và được rước lên trời, cũng sẽ ngự đến y như các ông đã thấy Người lên trời.”
Đó là Lời Chúa.

BÀI ĐỌC 2 Ep 1:17-23
Bài trích thư của thánh Phao-lô tông đồ gửi tín hữu Ê- phê-xô.
Thưa anh em, tôi cầu xin Chúa Cha vinh hiển là Thiên Chúa của Đức Giê-su Ki-tô, Chúa chúng ta, ban cho anh em thần khí khôn ngoan để mặc khải cho anh em nhận biết Người. Xin Người soi lòng mở trí cho anh em thấy rõ, đâu là niềm hy vọng anh em đã nhận được, nhờ ơn Người kêu gọi, đâu là gia nghiệp vinh quang phong phú anh em được chia sẻ cùng dân thánh, đâu là quyền lực vô cùng lớn lao Người đã thi thố cho chúng ta là những tín hữu. Đó chính là sức mạnh toàn năng đầy hiệu lực, mà Người đã biểu dương nơi Đức Ki-tô, khi làm cho Đức Ki-tô trỗi dậy từ cõi chết, và đặt ngự bên hữu Người trên trời. Như vậy, Người đã tôn Đức Ki-tô lên trên mọi quyền lực thần thiêng, trên mọi tước vị có thể có được, không những trong thế giới hiện tại, mà cả trong thế giới tương lai. Thiên Chúa đã đặt tất cả dưới chân Đức Ki-tô và đặt Người làm đầu toàn thể Hội Thánh; mà Hội Thánh là thân thể Đức Ki-tô, là sự viên mãn của Người, Đấng làm cho tất cả được viên mãn.
Đó là Lời Chúa.

TUNG HÔ TIN MỪNG Mt 28:19-20
Alleluia. Alleluia. Chúa nói: Anh em hãy đi giảng dạy cho muôn dân. Này đây, Thầy ở cùng anh em mọi ngày cho đến tận thế. Alleluia.

TIN MỪNG Mt 28: 16-20
Kết thúc Tin mừng Chúa Giê-su Ki-tô theo thánh Mátthêu.
Khi ấy, mười một môn đệ đi tới miền Ga-li-lê, đến ngọn núi Đức Giê-su đã truyền cho các ông đến. Khi thấy Người, các ông bái lạy, nhưng có mấy ông lại hoài nghi. Đức Giê-su đến gần, nói với các ông: “Thầy đã được trao toàn quyền trên trời dưới đất. Vậy anh em hãy đi và làm cho muôn dân trở thành môn đệ, làm phép rửa cho họ nhân danh Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần, dạy bảo họ tuân giữ mọi điều Thầy đã truyền cho anh em. Và đây, Thầy ở cùng anh em mọi ngày cho đến tận thế.”
Đó là Lời Chúa.

 

“Đức tin Công Giáo luôn là một phần của câu chuyện nước Mỹ. Buổi lễ Kitô giáo đầu tiên trên đất nước chúng ta là Thánh lễ Công Giáo.”

Tạp chí National Catholic Register, trong bản tin ngày 12 tháng 5 năm 2026, cho hay: Ngoại trưởng Marco Rubio đã có bài phát biểu trực tuyến vào ngày 9 tháng 4 trong hội nghị “Được ban tặng bởi Đấng Tạo Hóa: Công Giáo, Tuyên ngôn Độc lập và Thí nghiệm nước Mỹ nhân kỷ niệm 250 năm”.

Được tổ chức bởi Trung tâm Hiến pháp và Truyền thống Trí thức Công Giáo (CIT) tại Đại học Công Giáo Hoa Kỳ, cùng với Trung tâm Công dân và Chính phủ Hiến pháp của Đại học Notre Dame và Diễn đàn Carroll về Công dân và Đời sống Công cộng của Đại học Công Giáo, hội thảo này đã kỷ niệm 250 năm thành lập quốc gia.

Dưới đây là toàn văn bài phát biểu của Bộ trưởng Rubio, được đăng tải với sự cho phép.

Năm 1895, Đức Giáo Hoàng Leo XIII đã viết một thông điệp gửi đến Giáo Hội Công Giáo tại Hoa Kỳ.

Ngài viết: “Tất cả những người thông minh đều đồng ý rằng nước Mỹ dường như được định sẵn cho những điều vĩ đại hơn. Giờ đây, chúng tôi mong muốn Giáo Hội Công Giáo không chỉ chia sẻ mà còn giúp hiện thực hóa viễn cảnh vĩ đại này.” Nhưng như Đức Thánh Cha đã lưu ý, Giáo hội đã hiện diện ở đây ngay từ đầu.

Bốn thế kỷ trước đó, một nhà thám hiểm Công Giáo đã mạo hiểm tiến vào vùng đất chưa được biết đến và trở về nhà với câu chuyện, như ông đã viết trong một bức thư, về một “vùng đất được ban tặng nhiều hơn những gì tôi biết hoặc tôi có thể nói.”

Ít khoảnh khắc nào trong lịch sử lại mang nhiều ý nghĩa hơn thế. Christopher Columbus đã khôi phục niềm tin của phương Tây vào chính mình và khởi đầu thời đại vĩ đại của khám phá, thám hiểm và bành trướng, từ đó nước Mỹ ra đời.

Một số người cho rằng đức tin Công Giáo là một thứ du nhập từ nước ngoài vào đất nước chúng ta. Chỉ có một trong số 56 người ký Tuyên ngôn Độc lập là người Công Giáo: Charles Carroll của Maryland, người mà một trong những người chủ trì hội nghị này được đặt tên theo. Chỉ có hai cái tên Công Giáo xuất hiện trên chính Hiến pháp của chúng ta, nhưng đức tin Công Giáo luôn là một phần của câu chuyện nước Mỹ. Lễ nghi Kitô giáo đầu tiên trên đất nước chúng ta là một Thánh lễ Công Giáo.

Khu định cư lâu đời nhất ở Hoa Kỳ là thị trấn St. Augustine, được những người Công Giáo Tây Ban Nha thành lập trên bãi cát ven biển của tiểu bang Florida quê hương tôi. Các vị thánh Công Giáo đã tử đạo trên đất Mỹ hơn một thế kỷ trước khi cuộc cách mạng bắt đầu. Trong các giáo xứ và khu định cư, các pháo đài hoang dã và các trạm giao dịch trải dài từ các thuộc địa đầu tiên đến vùng biên giới xa xôi, các nhà thám hiểm, binh lính, linh mục và những người tiên phong Công Giáo đã thánh hiến thế giới mới này cho đức tin cổ xưa của họ và đặt tên Công Giáo cho vùng đất này.

Maryland, St. Louis, San Francisco, Santa Fe, hầu hết mọi vùng của nước Mỹ ngày nay đều được người Công Giáo khám phá và lập bản đồ đầu tiên. Đây không phải là sự trùng hợp ngẫu nhiên. Kitô giáo đã dạy phương Tây suy nghĩ theo lục địa và thế kỷ chứ không phải theo làng mạc và mùa vụ. Giáo hội kêu gọi chúng ta, như Chúa Kitô đã nói với Thánh Phêrô Duc in Altum, hãy ra khơi. Từ những khu rừng của châu Âu ngoại giáo đến vùng hoang dã của Bắc Mỹ, người Công Giáo đã đáp lại lời kêu gọi để mang những thế giới mới đến với Chúa Kitô.

Đây là di sản đã định hình nên quốc gia tiên phong của chúng ta. Tinh thần bành trướng và khám phá đã chinh phục các lục địa, mở khóa những bí ẩn của vũ trụ, và cuối cùng vượt qua giới hạn của chính trái đất. Đó cũng chính là tinh thần đã dẫn dắt 56 người Mỹ cam kết hiến dâng cuộc sống, tài sản và danh dự thánh thiêng của mình cho nhau trong sự nghiệp độc lập cách đây hai thế kỷ rưỡi.

Người Công Giáo và các thuộc địa đã đổ xô tham gia cùng họ, gia nhập quân đội để chiến đấu cho những người yêu nước với tỷ lệ vượt xa tỷ lệ dân số của họ. Năm 1790, George Washington đã viết thư cho người Công Giáo Rô-ma ở Mỹ để đích thân cảm ơn họ về phần đóng góp yêu nước của họ trong những thành tựu của cuộc cách mạng. Ngày nay, người ta thường cho rằng sự thành lập quốc gia chỉ là sản phẩm trí tuệ của thời kỳ Khai sáng, nhưng cuộc cách mạng không phải là một sự đoạn tuyệt hoàn toàn với quá khứ. Đó là sự đổi mới một di sản lâu đời phù hợp với trải nghiệm độc đáo của một dân tộc Kitô giáo tự do ở thế giới mới. Di sản đó dựa trên những quyền tự do cổ xưa của Hiến pháp Anh và thường luật [commmon law], nhưng nó đặt nền móng cho những truyền thống này trên một trật tự đạo đức cố định và bất biến được chi phối bởi luật tự nhiên và Thiên Chúa của tự nhiên. Chân lý cơ bản này ban cho con người không chỉ quyền mà còn cả nghĩa vụ.

Nó quan niệm tự do và nhân đức như gắn bó không thể tách rời. Chúng ta thấy điều này trong cấu trúc của trật tự chính trị của chúng ta, được xây dựng không phải để dung túng sự phóng túng, mà để kiềm chế đam mê, kiểm soát tham vọng bằng tham vọng và bảo đảm lợi ích chung. Tất nhiên, đúng là hầu hết những người viết nên các văn kiện lập quốc của chúng ta không phải là người Công Giáo, nhưng hệ thống đã mang lại cho chúng ta thuộc cùng một truyền thống văn minh đã tạo nên những nhà thờ nguy nga của Rome và triết học của Augustine và Aquinas.

Nước Mỹ là một hồng phúc, nơi Giáo hội và nền văn minh mà nó tạo ra được tái sinh, tự khám phá lại chính mình trong vùng đất hoang sơ. Nó vừa hiện đại vừa cổ kính. Những người đã định cư và thành lập đất nước chúng ta là những kiến trúc sư của một cuộc tái sinh vĩ đại, làm mới những giấc mơ bị trì hoãn của thế giới cũ và những khả năng của một lục địa còn nguyên sơ. Đã 250 năm kể từ khi dân tộc mới tuyên bố mình với thế giới.

Vào thời điểm đó, chưa đến 2% là người Công Giáo, nhưng quốc gia mà họ xây dựng sẽ trở thành một trong những minh chứng đáng tự hào và bền vững nhất cho chân lý vĩnh cửu của đức tin chúng ta. Nhìn vào lịch sử của vùng đất vàng này là nhìn thấy dung mạo của Chúa.

 

R. R. Reno, chủ but First Things, trong bản tin ngày 15 Tháng 5 Năm 2026, cho hay: Vào tháng Tư, Đức Thánh Cha và Tổng thống Hoa Kỳ đã lời qua tiếng lại. Nguyên nhân trực tiếp là do Đức Giáo Hoàng Leo chỉ trích các cuộc tấn công của Israel và Mỹ vào Iran. Căng thẳng leo thang khi Trump đưa ra những lời đe dọa hủy diệt, tuyên bố rằng Mỹ sẽ sử dụng sức mạnh quân sự khổng lồ của mình để xóa sổ nền văn minh Ba Tư: “Cả một nền văn minh sẽ chết - đêm nay.” Điều này và những tuyên bố hoang đường khác tiếp nối sau những lời lẽ khoe khoang kiểu Rambo thường xuyên của Pete Hegseth.



Đức Giáo Hoàng Leo cho rằng lời đe dọa của Trump là “không thể chấp nhận được.” (Đức Thánh Cha chắc chắn đã đúng. Tôi đã viết điều này vào thời điểm đó trong “Đạo đức của hùng biện trong thời chiến.”) Ngài tiếp tục nói, “Tôi muốn mời mọi người cầu nguyện, nhưng cũng tìm cách giao tiếp - có thể với các nghị sĩ, với chính quyền, nói rằng chúng ta không muốn chiến tranh; chúng ta muốn hòa bình.” Đức Leo cũng đăng tải những dòng gay gắt trên mạng xã hội: “Đây là Thiên Chúa của chúng ta: Giê-su, Vua Hòa Bình, Đấng bác bỏ chiến tranh, Đấng mà không ai có thể dùng để biện minh cho chiến tranh. Người không nghe lời cầu nguyện của những kẻ gây chiến, nhưng bác bỏ chúng, phán rằng: ‘Dù các ngươi cầu nguyện nhiều, ta cũng không nghe: tay các ngươi đầy máu’ (I-sai-a 1:25).”

Nhà Trắng dường như đã coi những tuyên bố này của Đức Leo như một lời tuyên chiến chính trị. Trump lập tức chuyển sang chế độ vận động tranh cử, đăng tải những tuyên bố miệt thị về Đức Leo trên Truth Social (“Yếu Kém trong vấn đề tội phạm, và tệ hại cho chính sách đối ngoại”). Trump cũng đăng một hình ảnh kỳ lạ do AI tạo ra về chính mình như một nhân vật giống Chúa Giê-su đang chữa lành người bệnh. Một làn sóng phản đối dữ dội đã nổ ra. Đức Leo tuyên bố rằng ông “không sợ chính quyền Trump”.

Chúng ta nên hiểu cảnh tượng này như thế nào?

Tôi cho rằng một số tuyên bố của Trump là rẻ tiền và hạ thấp phẩm giá, một số khác thì đáng khinh bỉ. Nhưng sự cường điệu và vu khống luôn là một phần trong kho vũ khí hùng biện của ông, điều đã thúc đẩy những thành công chính trị của ông. Vậy nên, hãy ghi nhận tôi là người thất vọng trước những lời lẽ khó nghe của ông ta về Đức Thánh Cha, nhưng không ngạc nhiên. (Lưu ý rằng tôi nói “thất vọng”, chứ không phải “phẫn nộ”—cái sau là một yếu tố của bầu không khí kiểu WWE [tiêu khiển đô vật] mà Trump thích tạo ra.)

Tuy nhiên, Trump và các cố vấn của ông ta đúng khi coi Giáo Hội Công Giáo là một đối thủ chính trị. Như tôi đã viết nhiều lần, với tư cách là một định chế quốc tế, Giáo hội đã liên minh chặt chẽ với nhiều lực lượng thúc đẩy toàn cầu hóa và tìm kiếm sự thắng lợi của sự đồng thuận về xã hội mở thời hậu chiến, trong khi Trump và chủ nghĩa dân túy mà ông ta đại diện lại đi theo hướng ngược lại.

Tôi muốn người lãnh đạo tinh thần của mình là một người ủng hộ mạnh mẽ và kiên định cho hòa bình. Hơn nữa, có những lý do chính đáng để cho rằng quyết định gây chiến của Trump là không khôn ngoan và có lẽ là bất công. Tôi đã nêu ra những lo ngại của mình trong một bài báo trước đó (“Lý thuyết chiến tranh chính nghĩa và cơn thịnh nộ sử thi”). Nhưng thay vì những tuyên bố chung chung về Chúa Giê-su là hoàng tử hòa bình và những lời khẳng định thẳng thừng về việc Người đáp lời cầu nguyện của ai, thời đại chúng ta cần suy gẫm về loại hòa bình mà chúng ta có thể hy vọng – và hướng tới – trong hoàn cảnh hiện tại, hoàn cảnh ngày càng khiến lập trường mặc định của Vatican trở nên khó tin.

Sau Thế chiến II, những người ủng hộ các định chế quốc tế nắm giữ vị thế đạo đức cao. Giáo Hội Công Giáo trở thành người ủng hộ mạnh mẽ tầm nhìn siêu quốc gia về quản trị toàn cầu, hứa hẹn sẽ chấm dứt chiến tranh như một công cụ của chính sách đối ngoại. Đức Giáo Hoàng Gioan XXIII tán thành việc phát triển một “chính quyền công” toàn cầu. Đức Giáo Hoàng Benedict XVI nhắc lại khát vọng này, kêu gọi một “chính quyền chính trị thế giới thực sự”. Đức Giáo Hoàng Phanxicô cũng làm như vậy.

Vấn đề với tầm nhìn hòa bình này là nỗ lực bền bỉ nhất để hiện thực hóa nó đã thất bại. Sau khi Chiến tranh Lạnh kết thúc, các nhà lãnh đạo Mỹ đã cố gắng xây dựng một “trật tự quốc tế dựa trên luật lệ” nhằm cung cấp một khuôn khổ siêu quốc gia đáng tin cậy cho hợp tác toàn cầu. Nhưng điều đó đã không ngăn cản Vladimir Putin chiếm Crimea và xâm lược Ukraine, cũng như không kiềm chế được mạng lưới dân quân ủy nhiệm của Iran, vốn đã gây bất ổn Trung Đông và châm ngòi cho cuộc xung đột hiện nay.

Hơn nữa, Đức Giáo Hoàng Phanxicô nhận ra rằng trật tự quốc tế dựa trên luật lệ có một mặt tối: Nó thúc đẩy mạnh mẽ chủ nghĩa tư bản và tạo ra sự phân hóa ngày càng lớn giữa người thắng và người thua. Thông điệp Fratelli Tutti năm 2020 của ngài đã chỉ trích nền kinh tế toàn cầu hóa. Tuy nhiên, thông điệp này kêu gọi một chủ nghĩa quốc tế mới, lần này được tổ chức để thúc đẩy tình liên đới và quyền của những người bị gạt ra ngoài lề xã hội.

Một lần nữa, những lý tưởng cao cả có vẻ cao quý, nhưng khi chúng không thực tế, chúng dễ dàng trở nên vô trách nhiệm. Dường như không nhận ra sự trớ trêu, trong thời kỳ Đức Giáo Hoàng Phanxicô, Vatican đã mời các tỷ phú đến Rome để thảo luận về những cải cách được kỳ vọng. Trong khi đó, sự phản kháng thực tế đối với sự tước đoạt quyền kinh tế do toàn cầu hóa gây ra, cũng như sự phản đối đối với sự phân bổ không công bằng chi phí duy trì hệ thống quốc tế, đã nổi lên trong các phong trào dân túy, được minh họa bởi nhưng không giới hạn ở các chiến thắng bầu cử của Trump.

Các nhà lãnh đạo của Giáo Hội Công Giáo lẽ ra phải lường trước được sự thất bại của chủ nghĩa quốc tế thời hậu Chiến tranh Lạnh và sự trỗi dậy của chủ nghĩa dân túy dựa trên quốc gia. Trong thông điệp nổi tiếng Rerum Novarum (1891), Đức Giáo Hoàng Leo XIII nhận thấy rằng các lực lượng kinh tế mới đang định hình lại phương Tây trong cuộc cách mạng kỹ nghệ chỉ có thể bị kiềm chế bởi sức mạnh đối trọng của những động lực lớn lao của tình liên đới: gia đình, quốc gia và Giáo hội.

Người dân các quốc gia phương Tây đang dò dẫm tìm đường đến một điều gì đó tương tự như tầm nhìn của Đức Leo XIII. Chủ nghĩa dân túy tìm cách đổi mới tình liên đới quốc gia, điều này mang lại một lực lượng đối trọng với những mặt trái của chủ nghĩa tư bản toàn cầu mà Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã chỉ trích. Chủ nghĩa dân túy ngày nay là một vấn đề phức tạp, đầy rẫy những mặt trái của riêng nó. Nó cũng đang làm sống lại những căng thẳng địa chính trị, và do đó gây ra những nguy hiểm nghiêm trọng, như cuộc xung đột Iran đã minh họa.

Chuyến đi của Đức Giáo Hoàng Leo đến các nước châu Phi rất đáng lưu ý để quan sát. Cho dù đó là chỉ trích tham nhũng, kêu gọi công bằng kinh tế, hay lời khuyên nhủ giới trẻ nên ở lại quê hương, thông điệp của ngài là khuyến khích tình liên đới và xây dựng năng lực nhà nước để các quốc gia trên lục địa có thể hưởng thịnh vượng và ngăn chặn xung đột nội bộ. Tuy nhiên, khi sự chú ý đổ dồn vào các quốc gia phương Tây, Vatican dường như không thể nhận ra những vấn đề và nhu cầu tương tự.

Đức Giáo Hoàng Leo đã cho thấy rõ ràng rằng ngài muốn Giáo Hội Công Giáo tham gia vào các cuộc tranh luận chính trị của thời đại chúng ta. Ngài làm như vậy là đúng. Sau khi Chiến tranh Lạnh kết thúc, thế giới đã được định hình lại một cách sâu sắc, điều này hiện đang tạo ra những thách thức, và đến lượt nó, những thách thức này có nguy cơ dẫn đến những thay đổi mới và mang tính đột phá. Di cư hàng loạt, xung đột giữa các cường quốc, chủ nghĩa dân tộc, công bằng kinh tế: Những vấn đề này và những vấn đề khác đòi hỏi sự phân tích đạo đức ở những bình diện cơ bản nhất.

Vì vậy, đúng vậy, Đức Leo nên nói về cuộc xung đột Iran. Nhưng ngài cũng nên đề cập đến những nguy hiểm của việc phổ biến vũ khí hạt nhân. Phương tiện chính đáng nào có thể được sử dụng để ngăn chặn nó? Và ngài cũng nên suy gẫm về những câu hỏi khó khăn về tính chính đáng của việc gây chiến để bảo vệ một đế quốc. Thuật ngữ “đế quốc” đang mang tiếng xấu. Nhưng thuật ngữ này có thể được sử dụng một cách lỏng lẻo để mô tả phạm vi ảnh hưởng của một quốc gia hùng mạnh, trong đó quyền bá chủ của quốc gia đó duy trì các điều kiện cho hòa bình. Liệu có hợp lý khi cho rằng lý thuyết chiến tranh chính nghĩa, với mục đích thúc đẩy hòa bình, lại khiến việc một cường quốc bá chủ sử dụng vũ lực để bảo vệ các điều kiện hòa bình, vốn xuất phát chính từ sự thống trị của họ, trở nên phi đạo đức? Đây là một câu hỏi hóc búa, không chỉ liên quan đến xung đột Iran mà còn đến các cuộc chiến tranh của Mỹ kể từ năm 1945.

Tôi không phủ nhận các định chế quốc tế. Chúng có thể đóng vai trò tích cực trong tương lai. Nhưng Giáo Hội Công Giáo cần nhận ra thời điểm hiện tại là gì. Chúng ta cần sự khôn ngoan về mặt đạo đức của Giáo hội để phân biệt loại hòa bình nào có thể đạt được trong một thế giới cạnh tranh giữa các cường quốc, và làm thế nào chúng ta có thể hy vọng đạt được và bảo vệ nó.

 

Đức Hồng Y Willem Eijk (*), trong bản tin của National Catholic Register ngày 14 tháng 5 năm 2026, bình luận: Báo cáo được công bố gần đây từ Nhóm Nghiên cứu Thượng Hội đồng số 9 thể hiện sự sai lệch đáng lo ngại so với giáo huấn luân lý nhất quán của Giáo Hội Công Giáo. Mặc dù các tác giả tuyên bố họ thiếu "chuyên môn hoặc, trên hết, sự cho phép cần thiết của Giáo hội" để giải quyết dứt điểm các vấn đề luân lý cá nhân, nhưng phương pháp luận và khuôn khổ của báo cáo đã làm suy yếu một cách có hệ thống khả năng của Giáo hội trong việc công bố và áp dụng giáo lý luân lý của mình. Đây không chỉ là một thiếu sót về mặt kỹ thuật — mà là một mâu thuẫn cơ bản của giáo lý Công Giáo đòi hỏi một phản ứng mạnh mẽ.

Mối quan ngại trước mắt nhất liên quan đến cách báo cáo đề cập đến các mối quan hệ đồng tính. Tài liệu này trình bày lời chứng từ những cá nhân có xu hướng đồng tính mà không cung cấp khuôn khổ đạo đức của Giáo hội để hiểu những trải nghiệm này. Báo cáo nói rằng một nhân chứng “làm chứng cho việc phát hiện ra rằng tội lỗi, về bản chất, không nằm ở mối quan hệ (đồng tính), mà ở sự thiếu đức tin vào một Thiên Chúa, Đấng mong muốn sự viên mãn của chúng ta”. Các tác giả của báo cáo sao chép lại tuyên bố này mà không sửa chữa hoặc làm rõ.

Suy nghĩ của nhân chứng này về cơ bản là sai lầm. Hành vi đồng tính luyến ái vốn dĩ là xấu xa — đây là giáo lý Công Giáo đã được khẳng định. Một Kitô hữu tin kính mà tham gia vào những hành vi như vậy chắc chắn thiếu sót về đức tin, bởi vì người đó không tin tưởng vào ân sủng của Chúa, điều giúp người đó tránh được tội lỗi. Nhưng điều này không có nghĩa là tội lỗi nằm chủ yếu ở sự thiếu đức tin hơn là ở chính hành vi đó, như nhân chứng gợi ý. Việc các tác giả không làm rõ điểm này tạo ra sự mơ hồ nguy hiểm.

Một lời chứng thứ hai thậm chí còn có vấn đề hơn. Người làm chứng này ban đầu tìm kiếm sự giúp đỡ từ Courage International, một tổ chức tông đồ Công Giáo dạy những người có xu hướng đồng tính luyến ái sống phù hợp với giáo huấn của Giáo hội về sự trong sạch. Bản báo cáo mô tả Courage một cách tiêu cực, cho rằng tổ chức này “tách rời đức tin và tình dục”, và tuyên bố sai sự thật rằng tổ chức này cung cấp liệu pháp chuyển đổi giới tính. Cuối cùng, người làm chứng tìm được nơi nương náu trong các cộng đồng Kitô giáo và với các linh mục chào đón “những người bị ruồng bỏ vì thuộc cộng đồng LGBT”. Hàm ý rõ ràng là người làm chứng thứ hai này, đang sống trong một mối quan hệ đồng tính, đang làm như vậy với sự hỗ trợ và chấp thuận của các linh mục và cộng đồng này.

Bằng cách đề cao những lời chứng như vậy mà không có bình luận về giáo lý, bản báo cáo đã bình thường hóa các mối quan hệ đồng tính trong bối cảnh Giáo hội. Điều này thể hiện một nỗ lực rõ ràng nhằm làm suy yếu việc rao giảng giáo huấn luân lý Công Giáo.

Vấn đề sâu xa hơn nằm ở toàn bộ khuôn khổ phương pháp luận của báo cáo. Các tác giả đặt mọi thứ dưới sự chi phối của việc mô tả một “tiến trình đồng nghị” tập trung vào các thực tiễn và kinh nghiệm của con người. Họ bác bỏ một cách rõ ràng điều mà họ gọi là “tuyên bố một cách trừu tượng và áp dụng một cách suy diễn các nguyên tắc được đặt ra một cách bất biến và cứng ngắc”. Thay vào đó, họ chủ trương duy trì một “sự căng thẳng hữu ích giữa những gì đã được thiết lập trong giáo lý của Giáo hội và thực tiễn mục vụ cũng như thực tiễn đời sống của Giáo hội”.

Ngôn ngữ này nghe có vẻ mang tính mục vụ và lấy Chúa Kitô làm trung tâm, nhưng nó che giấu một sự khác biệt căn bản so với thần học luân lý Công Giáo. Các tác giả viện dẫn lời tuyên bố của Chúa Giêsu rằng “ngày Sa-bát được lập ra cho loài người, chứ không phải loài người được lập ra cho ngày Sa-bát” để cho rằng các chuẩn mực luân lý không thể tuyệt đối — rằng phải có những ngoại lệ dựa trên hoàn cảnh và kinh nghiệm cá nhân. Đây là một sự hiểu sai cơ bản về Kinh Thánh.

Giáo huấn của Chúa Giêsu về ngày Sa-bát liên quan đến luật pháp tích cực của Thiên Chúa — những chuẩn mực được mặc khải trong Kinh Thánh mà về bản chất không tuyệt đối trừ khi chúng trùng khớp với luật tự nhiên. Các luật lệ phụng vụ của người Do Thái quả thực đã không còn hiệu lực trong Tân Ước. Nhưng luật luân lý liên quan đến hôn nhân và tình dục lại có bản chất hoàn toàn khác. Những chuẩn mực này bắt nguồn từ luật tự nhiên, phản ánh mục đích của Thiên Chúa khi tạo ra con người, hôn nhân và chính tình dục.

Thiên Chúa đã tạo ra hôn nhân như một sự hiến dâng trọn vẹn lẫn nhau giữa một người nam và một người nữ, qua đó họ có thể truyền đạt sự sống cho con người. Sự phân biệt giới tính và sự cởi mở với sự sống là những yếu tố thiết yếu của món quà trọn vẹn này. Hành vi tình dục giữa những người cùng giới tính không thể cấu thành món quà trọn vẹn như vậy bởi vì bản chất của chúng là khép kín đối với việc truyền sự sống. Bất cứ hành vi nào vi phạm ý định sáng tạo của Chúa về hôn nhân và tình dục đều luôn luôn không được phép, không có ngoại lệ. Đây là những chuẩn mực tuyệt đối của luật tự nhiên, được thiết lập để bảo vệ các giá trị không thể thương lượng.

Báo cáo cố tình tạo ra sự mơ hồ chính xác về điểm này. Các tác giả viết rằng “chân lý phổ quát của con người, trong biểu hiện lịch sử của nó, do đó không thể được xác định một lần và mãi mãi, mà được tìm thấy trong các hình thức cụ thể của các nền văn hóa khác nhau, trong một cuộc đối thoại không ngừng.” Họ cho rằng việc đạt được tri thức đạo đức đòi hỏi một quá trình đồng nghị lâu dài về việc lắng nghe xuyên suốt các nền văn hóa và kinh nghiệm.

Điều này đơn giản là sai. Ý định mà Thiên Chúa tạo ra con người trong bối cảnh hôn nhân và tình dục là những chân lý phổ quát, được thiết lập một lần và mãi mãi, mà con người có thể tự nhiên biết được thông qua luật đạo đức tự nhiên, và có thể tìm thấy trong Kinh Thánh. Thánh Phaolô dạy rằng khi dân ngoại “làm theo bản năng những gì luật pháp đòi hỏi, thì những người này, dù không có luật pháp, vẫn là luật pháp cho chính mình. Họ cho thấy rằng những gì luật pháp đòi hỏi đã được ghi khắc trong lòng họ” (Rô-ma 2:14-15).

Việc báo cáo bác bỏ việc áp dụng các chân lý đạo đức phổ quát vào các hành động cụ thể càng trở nên rõ ràng hơn trong nguyên tắc “mục vụ” của nó. Nguyên tắc này hướng dẫn “sự phân định các vấn đề mới nổi” trong quá trình đồng nghị. Ủy ban ưu tiên cụm từ “các vấn đề mới nổi” hơn là “các vấn đề gây tranh cãi” bởi vì “luận lý học của sự nổi lên nhấn mạnh khả năng của toàn thể dân Chúa trong việc ‘cùng chung sống với khó khăn’” hơn là giải quyết vấn đề.

Trên thực tế, điều này có nghĩa là tránh “quan điểm giải quyết vấn đề, hoặc quan điểm của những người cho rằng có thể suy ra hành động từ việc áp dụng đơn giản các chuẩn mực.” Ủy ban không tìm kiếm “một giải pháp tổng quát” mà là “những cách thức cụ thể để khởi xướng một quá trình dưới hình thức lắng nghe.” Điều này thể hiện “sự vượt qua mô hình lý thuyết rút ra thực tiễn từ một học thuyết ‘đóng gói sẵn’.” Nói cách khác, báo cáo gạt bỏ việc áp dụng giáo lý của Giáo hội và thần học luân lý cổ điển trong mục vụ và xưng tội.

Điều này bắt nguồn từ một sự hiểu lầm dai dẳng đã gây khó khăn cho thần học mục vụ kể từ những năm 1960: quan niệm rằng mục vụ bao gồm việc tìm kiếm sự thỏa hiệp giữa giáo huấn luân lý của Giáo hội và thực tế cụ thể trong cuộc sống của con người. Cách tiếp cận này giả định chân lý luân lý có hai trạng thái — một mặt là chân lý giáo lý trừu tượng, mặt khác là chân lý hiện sinh cụ thể — với ưu tiên dành cho chân lý hiện sinh để tạo ra chỗ cho những ngoại lệ đối với các chuẩn mực phổ quát.

Đức Giáo Hoàng Gioan Phaolô II đã mạnh mẽ bác bỏ cách tiếp cận này trong thông điệp Veritatis Splendor: “Trên cơ sở này, người ta cố gắng hợp pháp hóa các giải pháp được gọi là ‘mục vụ’ trái với giáo huấn của Giáo hội, và biện minh cho một phương pháp giải thích ‘sáng tạo’ theo đó lương tâm luân lý không bị ràng buộc, trong mọi trường hợp, bởi một giới luật tiêu cực cụ thể nào.”

Chăm sóc mục vụ đích thực không tìm kiếm sự thỏa hiệp với chân lý luân lý. Người mục tử dẫn dắt mọi người đến chân lý, mà cuối cùng được tìm thấy trong Ngôi vị của Chúa Giêsu Kitô. Ngài phải khuyến khích những người được ngài chăm sóc điều chỉnh hành động của họ phù hợp với chân lý như đã được nêu trong các chuẩn mực luân lý. Không có lòng bác ái mục vụ đích thực nào trong việc che khuất chân lý luân lý hoặc gợi ý rằng các chuẩn mực phổ quát cho phép có những ngoại lệ dựa trên hoàn cảnh cá nhân.

Báo cáo của Nhóm Nghiên cứu 9 về cơ bản mâu thuẫn với giáo huấn luân lý Công Giáo và làm suy yếu hoàn toàn việc áp dụng giáo huấn này vào hành vi luân lý. Báo cáo này làm giảm nhẹ tính chính thống của giáo lý luân lý của Giáo hội, với những hậu quả vượt xa các vấn đề về tình dục, ảnh hưởng đến việc bảo vệ chính sự sống con người. Báo cáo này cần phải được bác bỏ mạnh mẽ.

Trong khi đó, các tín hữu có thể yên tâm rằng một số Hồng Y và giám mục sẽ trình bày những phản đối của họ với Huấn quyền Rô-ma.

Giáo lý của Giáo hội không hề mơ hồ, cũng không thể bị sửa đổi thông qua các tiến trình đồng nghị. Chính chân lý mới giải phóng chúng ta.

___________________________________________________

(*) Đức Hồng Y Willem Eijk là Tổng Giám mục của Utrecht, Hà Lan. Là một cựu bác sĩ, ngài đã là thành viên của Học viện Giáo hoàng về Sự sống từ năm 2004. Ngài là tác giả của cuốn sách năm 2025, "Mối dây tình yêu: Giáo lý Công Giáo về Hôn nhân và Đạo đức Tình dục", do Emmaus Academic xuất bản.

 

1. Tại hội nghị thượng đỉnh với Trung Quốc, Tổng thống Trump ca ngợi “các thỏa thuận thương mại tuyệt vời” với Tập Cận Bình khi hai nước nỗ lực ổn định quan hệ.

Tổng thống Trump hôm thứ Sáu cho biết ông và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã đạt được một số “thỏa thuận thương mại tuyệt vời” và cùng chia sẻ mong muốn chấm dứt xung đột Mỹ-Iran trong hội nghị thượng đỉnh tuần này tại Bắc Kinh, khi cả hai nước đều muốn coi chuyến thăm này là một thắng lợi — và hướng tới việc duy trì mối quan hệ ổn định sau cuộc chiến thương mại năm ngoái.

Lãnh đạo hai siêu cường đã có cuộc gặp song phương tại khu phức hợp Trung Nam Hải – nơi được coi là trung tâm quyền lực của Trung Quốc – vào cuối sáng thứ Sáu theo giờ địa phương, trước khi Tổng thống Trump lên chuyên cơ Air Force One và bắt đầu chuyến bay trở về Washington. Tổng thống Trump và ông Tập Cận Bình đã gặp nhau uống trà và đi dạo quanh những khu vườn cổ kính hàng trăm năm tuổi, hầu như tránh xa tầm nghe của các phóng viên, và dùng bữa trưa với các món hải sản, gà Cung Báo và sò điệp, thịt bò xào nấm, bánh bao thịt bò hầm và há cảo.

Trong bài phát biểu ngắn gọn trước ống kính máy ảnh trước bữa trưa, Tổng thống Trump gọi chuyến đi là một “chuyến thăm tuyệt vời” và nói rằng “đã có rất nhiều điều tốt đẹp đến từ chuyến đi này”. Ông không đưa ra chi tiết nào vào thứ Sáu về bất kỳ thỏa thuận thương mại nào được ký kết giữa hai nước, nhưng một ngày trước đó, ông cho biết Trung Quốc đã đồng ý mua 200 máy bay Boeing và các sản phẩm nông nghiệp của Mỹ. Hiện vẫn chưa rõ hai nước đang tiến gần đến việc đạt được bất kỳ thỏa thuận rộng hơn nào, bao gồm cả việc thành lập một “Sàn Thương mại” Mỹ-Trung, điều mà một số quan chức chính quyền Trump đã đề xuất.

Ngoài vấn đề thương mại, Tổng thống Trump cho biết hai nhà lãnh đạo “có quan điểm rất giống nhau về Iran”, và lưu ý rằng cả hai nước đều muốn eo biển Hormuz – một điểm nghẽn quan trọng mà 20% lượng dầu mỏ của thế giới thường đi qua – được mở cửa trở lại.

Tổng thống Trump cũng cho biết ông Tập Cận Bình dự kiến sẽ thăm Mỹ vào tháng 9.

“Mối quan hệ này rất bền chặt, và chúng ta đã thực sự làm được một số điều tuyệt vời”, tổng thống Mỹ nói.

Ông Tập Cận Bình gọi các cuộc gặp của hai người là “lịch sử” và “mang tính bước ngoặt”, đồng thời cho biết họ “đã đạt được những hiểu biết chung quan trọng về việc duy trì quan hệ kinh tế và thương mại ổn định, mở rộng hợp tác thiết thực trong nhiều lĩnh vực và giải quyết thỏa đáng những mối quan ngại của nhau “, theo hãng thông tấn nhà nước Trung Quốc Tân Hoa Xã đưa tin.

Hãng thông tấn Tân Hoa Xã cho biết hai bên “cũng đã trao đổi quan điểm về một số vấn đề nóng trong khu vực”.

Hai tổng thống trước đó đã có cuộc gặp kín kéo dài khoảng 2 giờ 15 phút vào thứ Năm, thảo luận về các chủ đề như thương mại, Iran và Đài Loan. Tổng thống Trump nhận xét cuộc gặp đó là “tuyệt vời”.

Tổng thống Trump nói với Fox News sau cuộc gặp chính thức hôm thứ Năm rằng ông Tập Cận Bình nói ông sẽ không cung cấp bất kỳ thiết bị quân sự nào cho Iran, điều mà tổng thống Mỹ gọi là một “tuyên bố lớn”. Vẫn còn phải xem liệu ông Tập có thực hiện lời hứa đó hay không. Tổng thống Trump cũng nói với Fox News rằng ông Tập muốn giúp mở lại eo biển Hormuz, vốn đã bị đóng cửa kể từ khi cuộc chiến giữa Mỹ và Iran bắt đầu vào cuối tháng Hai. Trung Quốc là khách hàng mua dầu lớn nhất của Iran.

Về thương mại, Tổng thống Trump nói với Fox News hôm thứ Năm rằng Trung Quốc đã đồng ý mua dầu, đậu nành và máy bay Boeing của Mỹ. Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cho biết trên CNBC rằng Mỹ và Trung Quốc cũng đã thảo luận về việc thành lập một “Hội đồng Thương mại” và “Hội đồng Đầu tư” để giám sát thương mại giữa hai nước.

Cả hai nước đều đang tìm cách ổn định mối quan hệ kinh tế sau cuộc chiến thương mại năm ngoái, trong đó hai nước đã áp thuế quan lên tới hơn 100%. Hiện chưa rõ liệu Mỹ và Trung Quốc có đang hướng tới một thỏa thuận thương mại toàn diện hay không, nhưng chính quyền Trump đã thúc đẩy Trung Quốc cam kết mua hàng hóa của Mỹ, và Mỹ đang tìm cách duy trì quyền tiếp cận các khoáng sản đất hiếm của Trung Quốc.

Một số giám đốc điều hành hàng đầu của các doanh nghiệp đã tham gia chuyến thăm của tổng thống. Khi được hỏi về diễn biến các cuộc gặp, Elon Musk của Tesla cho biết các cuộc đàm phán “rất tuyệt vời” và đã đạt được “nhiều thành quả tốt đẹp”. Tim Cook của Apple thì giơ ngón tay cái biểu thị sự hài lòng với giới truyền thông.

Theo truyền thông nhà nước Trung Quốc, ông Tập Cận Bình đã cảnh báo Tổng thống Trump trong cuộc gặp hôm thứ Năm về khả năng xảy ra “xung đột và thậm chí là mâu thuẫn” nếu vấn đề Đài Loan không được “giải quyết đúng cách”. Đó là một lời cảnh báo nghiêm khắc, nhưng Mỹ không đề cập đến Đài Loan trong bản tóm tắt cuộc gặp. Tổng thống Trump và ông Tập Cận Bình đã phớt lờ các câu hỏi về Đài Loan.

Đài Loan là trọng tâm trong các lợi ích của Trung Quốc, khi nước này tuyên bố sẽ giành lại quyền kiểm soát hòn đảo và không loại trừ khả năng sử dụng vũ lực để đạt được mục tiêu đó. Mỹ phản đối bất kỳ sự thay đổi đơn phương nào đối với quy chế của Đài Loan và đã cung cấp hàng tỷ đô la hỗ trợ quân sự cho hòn đảo, nhưng lại có chính sách không tuyên bố thẳng thừng liệu họ có bảo vệ Đài Loan nếu bị Trung Quốc xâm lược hay không.

Một nguồn tin khu vực đã xác nhận với phóng viên Margaret Brennan của CBS News rằng Trung Quốc đã đề cập đến vấn đề Đài Loan trong cuộc đàm phán hôm thứ Năm. Sau đó, Mỹ đã thừa nhận lập trường của Bắc Kinh và nhắc lại quan điểm của Washington, rồi cuộc đàm phán chuyển sang chủ đề tiếp theo. Một quan chức cao cấp của chính quyền nói với phóng viên Sara Cook của CBS News rằng cả hai bên đều nhắc lại lập trường đã được nêu rõ từ lâu về vấn đề này và mọi người đều hiểu rõ lập trường của nhau.

Ông Tập Cận Bình đã đón tiếp Tổng thống Trump bằng một chuyến thăm cấp nhà nước long trọng, bao gồm cả bữa tiệc chiêu đãi cấp nhà nước với bản nhạc không lời “YMCA”, một trong những bài hát yêu thích của tổng thống. Tại bữa tiệc, Tổng thống Trump cho biết ông sẽ mời ông Tập Cận Bình và phu nhân đến thăm Tòa Bạch Ốc vào ngày 24 tháng 9.

Tổng thống Trump dự kiến sẽ không tổ chức họp báo với các phóng viên trước khi rời Bắc Kinh, mặc dù vẫn có khả năng ông sẽ trả lời câu hỏi trên máy bay.

Tổng thống Mỹ đã lên kế hoạch thăm Trung Quốc vào đầu mùa xuân năm nay, nhưng đã viện dẫn lý do chiến tranh với Iran để hoãn chuyến thăm.

[CBSNews: In China summit, Trump touts “fantastic trade deals” with Xi as nations try to stabilize relationship]

2. Tổng thống Zelenskiy cho biết Nga có kế hoạch tấn công dinh Tổng thống và các dinh thự nhà nước khác.

Hôm Thứ Bẩy, 16 Tháng Năm, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy tiết lộ, sau khi nhận được báo cáo từ quân đội và các cơ quan tình báo Ukraine, rằng Nga có kế hoạch tấn công Văn phòng Tổng thống ở Kyiv và dinh thự nhà nước của tổng thống ở Koncha Zaspa.

Dẫn các tài liệu do cơ quan tình báo quân sự Ukraine thu được, Tổng thống Zelenskiy cho biết Mạc Tư Khoa sẽ tấn công vào khoảng hai chục “trung tâm ra quyết định” nói chung, bao gồm các tòa nhà chính phủ và sở chỉ huy quân sự.

Tuyên bố của Tổng thống Zelenskiy dựa trên cố gắng thất bại của Nga trong cuộc tấn công kéo dài 38 giờ bắt đầu từ 11 giờ sáng 13 Tháng Năm, và một tài liệu tình báo của Nga bị phát hiện bao gồm tọa độ của các cơ sở, cũng như ba hầm trú ẩn dưới lòng đất ở trung tâm Kyiv

“Dĩ nhiên, chúng tôi đã xem xét thông tin này,” Tổng thống Zelenskiy tuyên bố.

“Nga phải chấm dứt chiến tranh và đàm phán một nền hòa bình tôn trọng, thay vì tìm kiếm những cách thức mới để đe dọa Ukraine.”

Oleksandr Merezhko, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại của Quốc Hội Ukraine, cho rằng Putin đang muốn tấn công dinh Tổng thống để trả thù mối nhục liên quan đến cuộc diễn binh ngày Chiến Thắng 9 tháng Năm của Nga. Các phe phái đối lập Nga và cả các blogger quân sự Nga thân Điện Cẩm Linh đã chê bai trùm mafia Vladimir Putin vì yêu cầu Tổng thống Trump ra một lệnh ngừng bắn một ngày trước cuộc diễn binh để Putin có thể yên tâm chủ trì một buổi lễ. Đáng chú ý là dù có sự bảo kê của Mỹ, buổi lễ đã diễn ra ngắn gọn, vội vàng, kéo dài 45 phút thay vì 4 giờ như thường lệ và không có bất cứ xe tăng, xe thiết giáp, hay các hệ thống phòng không tiên tiến của Nga vì lo sợ Ukraine tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa.

[Kyiv Independent: Russia plans to strike President's Office building and state residence, Zelensky says]

3. Tổng thống Zelenskiy và các nhà ngoại giao nước ngoài bày tỏ lòng kính trọng đối với các nạn nhân của vụ tấn công khủng bố ngày 14 tháng 5 vào Kyiv, khi thủ đô tổ chức ngày quốc tang.

Ngày 15 tháng 5, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy và một số nhà ngoại giao nước ngoài đã đến viếng các nạn nhân của vụ tấn công hỏa tiễn của Nga ngày hôm trước, vụ tấn công đã phá hủy một phần tòa nhà chung cư ở Kyiv và khiến 24 người thiệt mạng, trong đó có ba trẻ em.

Chuyến thăm diễn ra một giờ sau khi lực lượng cấp cứu kết thúc các nỗ lực tìm kiếm và cứu nạn tại hiện trường, 28 giờ sau khi một hỏa tiễn của Nga bắn trúng tòa nhà ở quận Darnytskyi của Kyiv.

“Thế giới phải nhớ cái giá mà Ukraine phải trả mỗi ngày để ngăn chặn sự xâm lược của Nga lan rộng sang các quốc gia khác”, Tổng thống Zelenskiy nói.

Ngày 15 tháng 5 là ngày quốc tang tại Kyiv.

Ngày 14 tháng 5, sau vụ tấn công, Ngoại trưởng Andrii Sybiha cho biết ông đã chỉ thị triệu tập một cuộc họp của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc “để đáp trả việc Nga giết hại thường dân Ukraine và tấn công nhân viên nhân đạo”.

“Quy mô khủng bố của Nga như vậy đòi hỏi những phản ứng mạnh mẽ từ cộng đồng quốc tế, và tôi yêu cầu tất cả các quốc gia hãy phản ứng”, Sybiha nói trong một bài đăng trên X.

Các nhà ngoại giao Âu Châu và Mỹ đã đến viếng tại hiện trường vụ tấn công gây chết người do Nga thực hiện nhằm vào tòa nhà dân cư.

Quyền Đại sứ Mỹ Julie Davis đã đến thăm địa điểm này cùng với các thành viên của đoàn ngoại giao.

Đại sứ quán Mỹ tại Kyiv cho biết trong một bài đăng trên X: “Nhân Ngày Quốc tang của Ukraine, chúng tôi xin gửi lời chia buồn sâu sắc nhất đến tất cả những người bị ảnh hưởng bởi thảm kịch vô nghĩa này”.

Các nhà ngoại giao Thụy Sĩ đã cùng tham gia tưởng niệm tại hiện trường vụ tấn công của Nga và lên án hành động tấn công của Nga trong một bài đăng trên X.

Đại sứ quán các nước khác, bao gồm Phần Lan, Đức và Canada, đã bày tỏ sự ủng hộ đối với Ukraine trước cuộc tấn công của Nga.

“Đại sứ Phần Lan tại Ukraine, bà Tarja Fernández, đã tham gia chuyến thăm hiện trường vụ tấn công hỏa tiễn của Nga vào một tòa nhà dân cư. Hậu quả của vụ tấn công là 24 người thiệt mạng, trong đó có ba trẻ em. Chúng tôi bày tỏ lời chia buồn sâu sắc nhất”, tuyên bố của Đại sứ quán Phần Lan tại Ukraine cho biết.

Theo Không quân Ukraine, trong cuộc tấn công kéo dài 38 giờ, 56 hỏa tiễn các loại, bao gồm hỏa tiễn đạn đạo Iskander và hỏa tiễn khí động học Kinzhal, đã được phóng, cùng với 675 máy bay điều khiển từ xa tấn công một chiều. 94% máy bay điều khiển từ xa của Nga bị đánh chặn thành công, nhưng chỉ có 7% hỏa tiễn Kinzhal bị đánh chặn vì Ukraine cạn kiện hỏa tiễn phòng không Patriot.

Ngày 14 tháng 5, Tổng thống Zelenskiy tuyên bố đã chỉ thị quân đội Ukraine chuẩn bị phản ứng trước cuộc tấn công. Vào đêm 15 tháng 5, quân đội Ukraine đã phát động một cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa quy mô lớn, nhắm vào cơ sở hạ tầng quân sự và năng lượng của Nga tại nhiều khu vực trên khắp nước Nga.

Mạc Tư Khoa cũng sử dụng ngôn ngữ trả đũa, bất chấp việc chính họ là kẻ gây hấn trong cuộc chiến và thường xuyên tấn công các thành phố của Ukraine ngay từ đầu.

“ Quân đội Nga, để đáp trả các cuộc tấn công khủng bố của Ukraine nhằm vào các mục tiêu dân sự trên lãnh thổ Liên bang Nga, đã tiến hành một cuộc tấn công trả đũa quy mô lớn”, Bộ Quốc phòng nước này cho biết.

[Kyiv Independent: Zelensky, foreign diplomats pay respects to victims of May 14 Russian attack on Kyiv as capital marks day of mourning]

4. Tập Cận Bình và Tổng thống Trump ca ngợi chuyến thăm ‘rất thành công’ và ‘mang tính lịch sử’

Chuyến thăm Bắc Kinh của Ông Donald Trump — chuyến thăm đầu tiên của một lãnh đạo Mỹ kể từ năm 2017 — đã kết thúc tốt đẹp, khi tổng thống ca ngợi Trung Quốc và nhà lãnh đạo Tập Cận Bình trong những phát biểu công khai cuối cùng trước khi trở về nước.

Chưa có thỏa thuận mới nào được công bố từ hội nghị thượng đỉnh, mặc dù Tổng thống Trump nói rằng hai nước “đã giải quyết được nhiều vấn đề khác nhau mà những người khác không thể giải quyết được.”

Ông Tập Cận Bình gọi đây là chuyến thăm “lịch sử và mang tính bước ngoặt” và cho rằng hai nhà lãnh đạo đã thiết lập “một định vị mới cho mối quan hệ chiến lược mang tính xây dựng và ổn định” giữa hai nước. Trung Quốc và Hoa Kỳ từ nay không còn là 2 đối thủ nữa mà là 2 đối tác có vai trò quan trọng quyết định tương lai nhân loại.

Trong bài phát biểu, ông nói: “Tổng thống Trump hy vọng sẽ làm cho nước Mỹ vĩ đại trở lại, và tôi cam kết dẫn dắt nhân dân Trung Quốc hiện thực hóa sự phục hưng vĩ đại của dân tộc Trung Hoa”, đồng thời cho biết thêm rằng cả hai nước nên thực hiện “sự đồng thuận quan trọng” đã đạt được.

Theo thông cáo của Trung Quốc, Tổng thống Trump cho biết chuyến thăm “rất thành công, nổi tiếng thế giới và không thể nào quên”, đồng thời gọi ông Tập Cận Bình là “một người bạn cố tri của tôi”, nói rằng “Tôi rất kính trọng ông ấy”.

“Tôi sẵn sàng duy trì liên lạc chân thành và sâu sắc với Chủ tịch Tập Cận Bình và nhiệt liệt mong được đón tiếp ông tại Washington.”

Trong ngày cuối cùng của chuyến thăm cấp quốc khách, Tổng thống Trump đã đến thăm Trung Nam Hải. Đó là một khu phức hợp được canh gác nghiêm ngặt vì là trụ sở của Đảng Cộng sản Trung Quốc. Ông Donald Trump là Tổng thống Mỹ đầu tiên đến thăm khu vực được các thành phần đối lập với cộng sản Trung Quốc mô tả là một địa điểm hắc ám nhất Hoa Lục vì nó tiêu biểu cho sự đàn áp của chế độ.

Sau chuyến thăm và cuộc hội đàm với Tập Cận Bình tại Trung Nam Hải, đoàn xe hộ tống đã đưa Tổng thống Trump đến phi trường quốc tế Thủ đô Bắc Kinh, nơi ông bước lên cầu thang để vào chuyên cơ Air Force One.

Đây là một buổi tiễn biệt long trọng dành cho Tổng thống Trump, khi ông bước qua hàng ngũ binh sĩ Trung Quốc đứng nghiêm chào và các sinh viên cùng nhau vẫy cờ Trung Quốc và Mỹ.

Khi chào tạm biệt các chủ nhà Trung Quốc, Tổng thống Trump đã nắm lấy vai Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị và vỗ nhẹ vào vai ông ấy một cách thân thiện.

[BBC: Xi and Trump laud 'very successful' and 'historic' visit]

5. Truyền thông nhà nước Trung Quốc nhấn mạnh vai trò của ông Tập Cận Bình trong việc ‘dẫn dắt’ mối quan hệ này.

Truyền thông nhà nước Trung Quốc đã liên tục nhấn mạnh vai trò của ông Tập Cận Bình trong việc ngăn chặn sự xấu đi của quan hệ giữa Mỹ và Trung Quốc. Không những thế, ông Tập còn tài ba đến mức biến 2 đối thủ căng thẳng gần như không đội trời chung với nhau gần một thế kỷ nay lại trở thành 2 đối tác gắn bó với nhau và có tầm quan trọng quyết định tương lai nhân loại.

Theo các báo cáo, ông Tập Cận Bình “luôn có tầm nhìn chiến lược và dài hạn” trong quan hệ với Washington và “đã đưa ra các nguyên tắc” về cách hai nước nên “tìm ra con đường đúng đắn để cùng tồn tại”.

Sau khi Bắc Kinh xác nhận chuyến thăm của Tổng thống Trump vào ngày 11 tháng 5, tờ Hoàn cầu Thời báo đã đăng một bài xã luận về việc ông Tập Cận Bình đã có một số cuộc điện đàm và gặp gỡ với Tổng thống Trump trong năm qua, điều này đã giúp “điều chỉnh lại hướng đi của mối quan hệ song phương”.

Hoàn cầu Thời báo cũng mô tả Ông Tập là nhà lãnh đạo thế giới ổn định trong bối cảnh “sự trỗi dậy không thể ngăn cản” của Trung Quốc.

Ông Tập Cận Bình đã trải thảm đỏ chào đón các nhà lãnh đạo thế giới mong muốn đạt được thỏa thuận thương mại với Trung Quốc - bao gồm cả các đồng minh chủ chốt của Mỹ như Anh, Canada và Đức.

Nhà lãnh đạo Trung Quốc luôn muốn thể hiện mình là một nhà lãnh đạo toàn cầu ổn định, trái ngược với tổng thống Mỹ khó đoán.

Hoàn cầu Thời báo cũng trích dẫn John Delury, một chuyên gia cao cấp từ Trung tâm Quan hệ Mỹ-Trung thuộc Hiệp hội Á Châu. Ông này nhận định rằng:

“Chúng ta đang chứng kiến một sự thay đổi lịch sử. Tôi ngần ngại đánh giá quá cao hội nghị thượng đỉnh cụ thể này, nhưng sự trỗi dậy không ngừng của Trung Quốc, đưa nước này trở thành đối thủ xứng tầm với Mỹ, đang diễn ra ngay trước mắt chúng ta. Bắc Kinh hiện là thủ đô thứ hai của thế giới.”

Tờ Nhân dân Nhật báo, cơ quan ngôn luận của Đảng Cộng sản Trung Quốc đăng bài bình luận của Đại sứ Trung Quốc tại Mỹ, trong đó ông này viết rằng ông Tập đã “dẫn dắt hướng đi” của quan hệ Trung Quốc-Mỹ “vào những thời điểm quan trọng “ và đưa mối quan hệ song phương tiến lên phía trước vượt qua “sóng gió” trong chín năm qua - ám chỉ đến những thăng trầm trong quan hệ với Washington kể từ chuyến thăm cuối cùng của Tổng thống Trump vào năm 2017.

Những thông điệp như vậy là một động thái có chủ ý nhằm khắc họa hình ảnh ông Tập Cận Bình như một chính khách giàu kinh nghiệm, và để trấn an công chúng Trung Quốc rằng đường lối ngoại giao của ông Tập là có lợi cho đất nước.

[BBC: Chinese state media emphasises Xi's role in 'guiding' relationship]

6. Tổng thống Trump tuyên bố: “Chúng ta kiểm soát eo biển Hormuz”.

Tổng thống Trump hôm thứ Sáu tuyên bố Mỹ đang kiểm soát eo biển Hormuz, và nói thêm: “Về cơ bản, chúng ta đã tiêu diệt quân đội của họ.”

Phát biểu với các phóng viên trên chuyên cơ Air Force One sau cuộc gặp thượng đỉnh với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Tổng thống Trump nói: “Chúng ta kiểm soát eo biển Hormuz, và họ không làm ăn được gì… vì vậy chúng ta đã làm rất tốt trên mọi mặt trận.”

“Chúng ta không cần sự giúp đỡ,” ông nói thêm. “Về cơ bản, chúng ta đã tiêu diệt quân đội của họ.”

“Chúng ta có thể phải làm một chút công việc dọn dẹp,” ông nói thêm. “Bởi vì chúng ta đã có một thỏa thuận ngừng bắn kéo dài một tháng, tôi đoán bạn có thể gọi như vậy, nhưng chúng ta đang có một cuộc phong tỏa rất hiệu quả, đó là lý do tại sao chúng ta thực hiện thỏa thuận ngừng bắn.”

Tổng thống Trump nói thêm rằng người đồng cấp Trung Quốc của ông, Tập Cận Bình, “kiên quyết” cho rằng Iran không nên sở hữu vũ khí hạt nhân, “và ông ấy muốn họ mở cửa eo biển.”

Tổng thống cũng cho biết ông cảm thấy ổn với việc đình chỉ chương trình hạt nhân của Iran trong 20 năm, nhưng chỉ khi có một cam kết “thực sự” từ phía Tehran.

[CBSNews: “We control” the Strait of Hormuz, says Trump]

7. Điện Cẩm Linh cho biết Putin và Tập Cận Bình sẽ thảo luận về chuyến thăm của Tổng thống Trump khi ông đến thăm Trung Quốc.

Điện Cẩm Linh cho biết hôm thứ Sáu rằng Putin hy vọng sẽ trực tiếp thảo luận về chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Donald Trump với nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình trong chuyến thăm Bắc Kinh sắp tới của ông.

Phát ngôn nhân Điện Cẩm Linh Dmitry Peskov nói với các phóng viên rằng chuyến thăm sắp tới của Putin tới Trung Quốc - thời điểm cụ thể vẫn chưa được công bố - sẽ là “một cơ hội tốt để trao đổi ý kiến về các cuộc tiếp xúc đã diễn ra giữa Trung Quốc và Mỹ.” Khi bị chất vấn khi nào Putin sẽ sang thăm Bắc Kinh, Peskov nói có vẻ đùa giỡn: “Sớm thôi, có thể là ngày mai.”

“ Khi Mỹ và Trung Quốc tiến hành đối thoại trực tiếp ở cao cấp nhất… những cuộc tiếp xúc như vậy, dĩ nhiên, là chủ đề được tất cả các quốc gia, bao gồm cả nước chúng ta, đặc biệt chú ý và phân tích”.

Trong lúc đề cập đến Mỹ và Trung Quốc là hai nền kinh tế lớn nhất thế giới, Peskov đã khéo léo ám chỉ Mỹ: “Các bạn biết đấy, xét về sức mua tương đương, Trung Quốc là nền kinh tế số một, còn Mỹ là nền kinh tế số hai nếu xét về giá trị tuyệt đối.”

Trung Quốc là đồng minh quan trọng nhất của Nga. Các phụ tùng điện tử do Trung Quốc sản xuất rất quan trọng đối với ngành công nghiệp quốc phòng Nga. Và với tư cách là người mua dầu lớn nhất, Trung Quốc cung cấp nguồn thu nhập quan trọng cho Điện Cẩm Linh vào thời điểm nền kinh tế Nga đang gặp khó khăn do cuộc chiến tranh với Ukraine.

[Politico: Kremlin says Putin and Xi will discuss Trump's visit when he visits China]

8. “Chúng tôi hoàn toàn không thể tin tưởng người Mỹ,” Ngoại trưởng Iran tuyên bố.

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi hôm Thứ Bẩy, 16 Tháng Năm, tuyên bố rằng nước ông “hoàn toàn không thể tin tưởng người Mỹ” và họ đang “cố gắng duy trì” thỏa thuận ngừng bắn “mong manh” “để tạo cơ hội cho ngoại giao”.

Phát biểu tại một cuộc họp báo ở New Delhi trong khuôn khổ hội nghị thượng đỉnh BRICS đang diễn ra, Araghchi nói thêm rằng eo biển Hormuz “đã mở cửa và tất cả các tàu thuyền đều có thể đi qua”, ngoại trừ những tàu thuộc “các quốc gia đang có chiến tranh với chúng ta”.

“Hiện tại chúng tôi đang trong tình trạng ngừng bắn, mặc dù rất mong manh,” ông nói. “Nhưng chúng tôi đang cố gắng duy trì nó để tạo cơ hội cho ngoại giao, nhằm tìm ra một giải pháp ngoại giao thông qua đàm phán.”

Ông mô tả sự thiếu tin tưởng vào Mỹ là “trở ngại chính đối với mọi nỗ lực ngoại giao.”

“Chúng tôi hoàn toàn không thể tin tưởng người Mỹ,” ông nói. “Mọi thứ phải chính xác và được xác định rõ ràng trước khi bất kỳ thỏa thuận nào có thể được ký kết.”

Araghchi cáo buộc rằng mỗi ngày Tổng thống Trump ngồi trước computer, sáng tác ra những chuyện hoang đường để kể cho thế giới như một kẻ độc thoại hoang tưởng.

“Mỗi ngày đều mang đến một thông điệp khác nhau, đôi khi thậm chí là hai thông điệp khác nhau trong cùng một ngày, điều này càng làm gia tăng sự ngờ vực. Ông ấy vừa nói Iran đã chấp nhận tất cả mọi thứ yêu sách của Mỹ. Vài giờ sau đó, ông ta lại đe dọa sẽ xóa sổ Iran khỏi bản đồ thế giới vì Iran không chấp nhận gì cả. Tôi tự hỏi ông ta đang hành động như một kẻ độc thoại hoang tưởng hay như một người đang thao túng thị trường chứng khoán bằng những câu chuyện hoang đường?” nhà ngoại giao hàng đầu của Iran nói.

[CBSNews: “We cannot trust the Americans at all,” says Iran's foreign minister]

9. Tổng thống Trump không đưa ra cam kết nào về việc tiếp tục bán vũ khí cho Đài Loan sau cuộc gặp với ông Tập Cận Bình.

Tổng thống Trump cho biết ông vẫn đang cân nhắc một thương vụ bán vũ khí lớn cho Đài Loan, một động thái được xem là sự thay đổi đáng kể trong chính sách đối ngoại của Mỹ sau hội nghị thượng đỉnh với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Bắc Kinh.

“Tôi sẽ đưa ra quyết định trong thời gian ngắn sắp tới. Tôi sẽ đưa ra quyết định,” ông nói với các phóng viên về thương vụ tiềm năng khi chuyên cơ Air Force One quay trở lại Mỹ từ Trung Quốc hôm thứ Sáu, cho biết ông cần nói chuyện với người “đang điều hành Đài Loan”.

Những phát ngôn của tổng thống — người thừa nhận rằng ông Tập Cận Bình đã đề cập đến các thỏa thuận bán vũ khí giữa Mỹ và Đài Loan trong cuộc thảo luận — có thể tạo nên một sự thay đổi khá mạnh mẽ. Một trong những cam kết mà chính quyền của Tổng thống Ronald Reagan đưa ra cho Đài Loan năm 1982 — được gọi là Sáu Cam Kết — là Mỹ sẽ không tham khảo ý kiến của Bắc Kinh về việc bán vũ khí cho hòn đảo này.

Nhưng Tổng thống Trump khẳng định cuộc trò chuyện với chủ tịch Trung Quốc không nhằm đánh dấu bất kỳ sự thay đổi nào trong chính sách đối ngoại của Mỹ.

“Ông ấy đã đề cập đến điều đó,” Tổng thống Trump nói về Tập Cận Bình. “Rõ ràng là ông ấy đã nói về điều đó với tôi. Vậy tôi sẽ làm gì, nói rằng ‘Tôi không muốn nói chuyện với ông về điều đó vì tôi có một thỏa thuận đã được ký kết năm 1982’ hay sao?”

Những phát ngôn của tổng thống khiến tương lai của thỏa thuận bán vũ khí trị giá 14 tỷ đô la với Đài Loan, vốn đã được Quốc hội thông qua hồi tháng Giêng, trở nên không chắc chắn.

Tuyên bố của Tổng thống Trump có thể gây lo ngại đáng kể cho những người ủng hộ Đài Loan, những người trong nhiều tháng qua đã lo lắng rằng mong muốn tăng cường mối quan hệ kinh tế của nước này với Trung Quốc có thể khiến tổng thống làm suy yếu sự ủng hộ vững chắc lâu nay của Trung Quốc dành cho Đài Loan. Chính quyền Trump thường xuyên bác bỏ cáo buộc rằng tổng thống sẽ bỏ rơi Đài Loan.

“Một cuộc thương lượng hay mặc cả thực sự về việc bán vũ khí, hoặc một cuộc tham khảo ý kiến về những gì chúng ta sẽ bán hay không bán – đó sẽ là một sự phá vỡ tiền lệ nếu đó là điều mà phía Trung Quốc yêu cầu, và tổng thống sẵn lòng chấp thuận,” David Sacks, một cựu chuyên gia chính trị-quân sự tại phái đoàn ngoại giao của Mỹ ở Đài Loan, cho biết.

Tổng thống Trump nói rằng ông Tập Cận Bình “có quan điểm rất mạnh mẽ” về hòn đảo này và “không muốn thấy một phong trào đòi độc lập nào”.

“Tôi đã lắng nghe ông ấy,” Tổng thống Trump nói. “Tôi không bình luận gì cả. Tôi chỉ nghe ông ấy nói hết. Tôi rất tôn trọng ông ấy.”

Tổng thống Trump cũng từ chối cam kết sẽ bảo vệ Đài Loan trong trường hợp bị Trung Quốc tấn công. Ông nói với các phóng viên rằng ông Tập Cận Bình đã hỏi ông câu hỏi tương tự vào đầu ngày thứ Sáu.

“Tôi không muốn nói điều đó,” Tổng thống Trump nói. “Tôi sẽ không nói điều đó. Chỉ có một người biết điều đó. Các bạn biết đó là ai không? Là tôi. Tôi là người duy nhất. Chủ tịch Tập Cận Bình đã hỏi tôi câu hỏi đó hôm nay. Tôi đã nói, 'Tôi không nói về những chuyện đó.'“

[Politico: Trump noncommittal to continued Taiwan arms sales after meeting with Xi]

10. Ông Tập Cận Bình thích thú kể cho Tổng thống Trump nghe về lịch sử Trung Quốc

Hoàn cầu Thời báo cho biết ông Tập rất thích thú khi kể cho Tổng thống Trump nghe về lịch sử Trung Quốc trong chuyến tham quan Thiên Đàn thế kỷ 15. Nhà lãnh đạo Mỹ tỏ ra thích thú với màn dàn dựng công phu này.

Vị tổng thống xây dựng hình ảnh của mình dựa trên lập trường cứng rắn ngay cả đối với các đồng minh truyền thống, lại tỏ ra khá nhã nhặn trong giọng điệu và im lặng một cách bất thường trước ống kính máy ảnh - đặc biệt là khi được hỏi về Đài Loan.

Ngoại trừ thương vụ 200 máy bay Boeing cho Trung Quốc, Tổng thống Trump cũng chưa công bố bất kỳ thương vụ thương mại lớn nào - điều mà ông ấy đã theo đuổi kể từ khi nhậm chức tổng thống Mỹ lần đầu tiên vào năm 2016.

Ông Tập Cận Bình được báo chí Trung Quốc mô tả rằng đã coi Tổng thống Trump là một nhà lãnh đạo buộc phải thay đổi lập trường về thuế quan thương mại và hiện đang vướng vào một cuộc chiến ở Trung Đông mà ông ta dường như không thể chấm dứt.

Trong năm năm qua, có một câu nói phổ biến ở Trung Quốc: “Phương Đông đang trỗi dậy, phương Tây đang suy tàn.”

Tính khí thất thường và phong cách khó đoán của Tổng thống Trump đã cho phép Tập Cận Bình tái định vị đất nước mình.

Trung Quốc từng rất muốn bắt kịp phương Tây - giờ đây, sau khi tiếp đón tổng thống Mỹ, ông Tập Cận Bình có thể cảm thấy mình đang trên đà vượt qua phương Tây.

[BBC: Xi played host to an unusually tame Trump]

11. ‘20 năm là đủ’: Tổng thống Trump đặt ra thời hạn hạn chế chương trình hạt nhân của Iran.

Tổng thống Trump hôm thứ Sáu cho biết việc Iran tạm ngừng chương trình hạt nhân trong 20 năm sẽ đủ để ông đạt được thỏa thuận và chấm dứt chiến tranh.

Việc cho phép Iran làm giàu uranium vào bất kỳ thời điểm nào trong tương lai — thậm chí là hàng chục năm sau — đánh dấu một sự thay đổi đối với tổng thống, người đã nhiều lần khẳng định rằng đất nước này không bao giờ được phép làm như vậy.

Ngay cả khi các báo cáo lan truyền rằng Mỹ đang đàm phán một loại khung thời gian nào đó đằng sau hậu trường, chính quyền Trump vẫn phủ nhận rằng họ sẽ chấp nhận bất cứ điều gì thấp hơn sự đầu hàng hoàn toàn và chấm dứt vĩnh viễn tham vọng hạt nhân của Iran.

Nhưng khi Tổng thống Trump bay về nước sau hội nghị thượng đỉnh kéo dài hai ngày ở Trung Quốc trong bối cảnh cuộc chiến dường như không có hồi kết dễ dàng, khi nói chuyện với các phóng viên trên chuyên cơ Air Force One, Tổng thống Trump dường như đã thay đổi mục tiêu.

“Hai mươi năm là đủ, nhưng mức độ bảo đảm từ phía họ thì chưa đủ,” ông nói về đề nghị mới nhất của Tehran. “Nói cách khác, nó phải là 20 năm thực sự.”

Tổng thống cho biết ông đã xem xét đề xuất mới nhất từ Iran và bác bỏ nó, đồng thời nói thêm: “Nếu họ có bất kỳ loại vũ khí hạt nhân nào, tôi sẽ không đọc phần còn lại của đề xuất đó.”

Cuộc chiến kéo dài 12 ngày đã phá hủy khả năng làm giàu uranium mới của Iran trong tương lai gần, mặc dù nước này vẫn còn dự trữ khoảng 440 kg uranium được làm giàu cao mà Washington đang gây áp lực buộc họ phải giao nộp.

Tổng thống Trump cho biết ông lạc quan rằng Tehran cuối cùng sẽ đồng ý một thỏa thuận và nói rằng người Iran đã nói với ông rằng chỉ có Mỹ và Trung Quốc mới có thiết bị để loại bỏ thứ mà ông gọi là “bụi hạt nhân”.

Đầu tuần này, tổng thống cho biết đề xuất hòa bình mới nhất của Tehran là “hoàn toàn không thể chấp nhận được” sau khi nước này chính thức đệ trình phản hồi đối với đề xuất mới nhất của Mỹ nhằm chấm dứt chiến tranh. Đây là một trong nhiều đề xuất hòa bình mà Mỹ và Iran đã đệ trình kể từ khi Pakistan làm trung gian hòa giải thỏa thuận ngừng bắn giữa hai bên vào ngày 8 tháng 4.

[CBSNews: ‘20 years is enough’: Trump puts a timeline on limiting Iran’s nuclear program]

12. “Chúng tôi không thảo luận về thuế quan,” Tổng thống Trump nói về cuộc đàm phán với ông Tập Cận Bình.

Tổng thống Trump nói với các phóng viên trên chuyên cơ Air Force One rằng ông và nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình không thảo luận về thuế quan trong hai ngày đàm phán.

“Chúng tôi không thảo luận về thuế quan,” Tổng thống Trump nói. “Ý tôi là họ đang phải trả thuế. Họ đang trả mức thuế rất cao nhưng chúng tôi không thảo luận về điều đó.”

“Chuyện đó không được đề cập đến,” ông nói thêm.

Theo hãng thông tấn nhà nước Trung Quốc Tân Hoa Xã, các phái viên thương mại của Mỹ và Trung Quốc đã gặp nhau tại Nam Hàn hôm thứ Tư và có cuộc đàm phán tích cực chỉ vài giờ trước khi Tổng thống Trump hạ cánh xuống Bắc Kinh.

Sau cuộc gặp trước đó giữa hai nhà lãnh đạo vào tháng 10 tại Nam Hàn, Tổng thống Trump đã giảm mức thuế quan tổng thể đối với hàng hóa Trung Quốc xuống còn 47%.

Đầu năm nay, Tòa án Tối cao Hoa Kỳ đã hủy bỏ một số loại thuế quan mà Tổng thống Trump áp đặt năm ngoái.

[CBSNews: “We didn't discuss tariffs,” Trump says of talks with Xi]