Phụng Vụ - Mục Vụ
Mỗi Ngày Một Câu Danh Ngôn Của Các Thánh
Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb. ·
00:28 12/01/2026
98. Thiên Chúa chí cao vô thượng, nhưng Ngài vẫn cúi xuống với những tâm hồn khiêm tốn.
(Thánh Augustine)Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.
(Trích dịch từ tiếng Hoa trong "Cách ngôn thần học tu đức")
--------
http://www.vietcatholic.net
https://www.facebook.com/jmtaiby
http://www.nhantai.info
Mỗi Ngày Một Câu Chuyện
Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb. ·
00:30 12/01/2026
43. KHÔNG LẠNH MÀ RUN
Hoàng Học Kiền sống hoang phí vô độ, mà lại không hiểu nhân tình thế thái.
Mùa đông, ngày nọ nhìn thấy người ăn mày mặc cái áo mỏng, bèn hỏi người những người làm công trong nhà:
- “Thân thể của nó tại sao cứ run rẩy không ngừng vậy?”
Các đầy tớ trả lời:
- “Vì lạnh nên nó mơi run như thế”.
Hoàng Học Kiền lại hỏi:
- “Run rẩy tức là không lạnh phải không?”
Các đầy tớ bụm miệng cười không ra tiếng.
(Minh Tề Tiểu Thức)
Suy tư 43:
Con người ta có khi ít sợ hãi trước bất công, ít run rẫy trước thời tiết, nhưng con người ta thường sợ hãi và run sợ trước một người độc ác vô lương tâm. Nhưng những người tàn ác vô lương tâm này lạnh lạnh gáy run sợ trước những con người hiền lành, vô tội và chính trực, bởi vì họ biết rằng sự tàn ác của họ sẽ luôn đem lại hậu quả vô cùng thảm khốc cho chính họ khi họ...
Ki-tô hữu cũng là con người, nên khi lạnh thì cũng run và khi sợ hãi thì cũng run. Lạnh mà run thì họ tìm cách làm cho thân thể ấm, sợ hãi mà run thì họ nương náu vào tình thương của Thiên Chúa, và nhờ đức tin họ không run sợ trước tù đày bắt bớ, vì tình yêu Thiên Chúa họ không run sợ trước những bất công của xã hội.
Nhưng điều quan trọng nhất mà người Ki-tô hữu phải biết và thực hành là: làm sao để được vui mừng hoan hỉ trước tôn nhan Thiên Chúa, chứ không phải run rẫy sợ như một tội nhân trước pháp đình trong ngày phán xét !
Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.
(Dịch từ tiếng Hoa và viết suy tư)
--------
http://www.vietcatholic.net
https://www.facebook.com/jmtaiby
http://www.nhantai.info
Hoàng Học Kiền sống hoang phí vô độ, mà lại không hiểu nhân tình thế thái.
Mùa đông, ngày nọ nhìn thấy người ăn mày mặc cái áo mỏng, bèn hỏi người những người làm công trong nhà:
- “Thân thể của nó tại sao cứ run rẩy không ngừng vậy?”
Các đầy tớ trả lời:
- “Vì lạnh nên nó mơi run như thế”.
Hoàng Học Kiền lại hỏi:
- “Run rẩy tức là không lạnh phải không?”
Các đầy tớ bụm miệng cười không ra tiếng.
(Minh Tề Tiểu Thức)
Suy tư 43:
Con người ta có khi ít sợ hãi trước bất công, ít run rẫy trước thời tiết, nhưng con người ta thường sợ hãi và run sợ trước một người độc ác vô lương tâm. Nhưng những người tàn ác vô lương tâm này lạnh lạnh gáy run sợ trước những con người hiền lành, vô tội và chính trực, bởi vì họ biết rằng sự tàn ác của họ sẽ luôn đem lại hậu quả vô cùng thảm khốc cho chính họ khi họ...
Ki-tô hữu cũng là con người, nên khi lạnh thì cũng run và khi sợ hãi thì cũng run. Lạnh mà run thì họ tìm cách làm cho thân thể ấm, sợ hãi mà run thì họ nương náu vào tình thương của Thiên Chúa, và nhờ đức tin họ không run sợ trước tù đày bắt bớ, vì tình yêu Thiên Chúa họ không run sợ trước những bất công của xã hội.
Nhưng điều quan trọng nhất mà người Ki-tô hữu phải biết và thực hành là: làm sao để được vui mừng hoan hỉ trước tôn nhan Thiên Chúa, chứ không phải run rẫy sợ như một tội nhân trước pháp đình trong ngày phán xét !
Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.
(Dịch từ tiếng Hoa và viết suy tư)
--------
http://www.vietcatholic.net
https://www.facebook.com/jmtaiby
http://www.nhantai.info
CHƯA TỪNG CÓ
Lm. Minh Anh (Tgp. Huế)
17:36 12/01/2026
CHƯA TỪNG CÓ
“Người giảng dạy như một Đấng có uy quyền!”.
“Uy quyền không phải là quyền ra lệnh, mà là quyền đánh thức!” - Abraham Heschel.
Kính thưa Anh Chị em,
Tin Mừng hôm nay chứng thực uy quyền của Chúa Giêsu - “quyền đánh thức!”. Trước giáo huấn của Ngài, người ta chạm phải một điều ‘chưa từng có!’.
Hội đường Capharnaum không chứng kiến một nhà giảng thuyết uyên bác, nhưng gặp một con người mà “lời nói và hiện hữu trùng khít”. Các kinh sư nói bằng truyền thống; Chúa Giêsu nói bằng sự “hiện diện của một thần linh”. Lời Ngài không chỉ mang thông điệp, mà còn mang sinh lực; không chỉ diễn đạt chân lý, mà phát sinh chân lý. Đó là lời uy quyền không cần hậu thuẫn, viện dẫn, chứng minh - vì tự nó đã là chứng từ! Heschel gọi đó là “quyền đánh thức”; đánh thức khỏi trạng thái quen thuộc với tôn giáo nhưng xa lạ với Thiên Chúa; người ta đã nghe rất nhiều, nhưng chưa bao giờ được một Lời chạm sâu đến thế - một Lời vừa hiền hoà vừa sắc bén, vừa giải phóng vừa đòi hỏi. Ở đây xuất hiện cái ‘chưa từng có’ - Lời không cho phép người nghe bàng quan, trung lập, hay trì hoãn! “Ai nhìn ra ngoài thì mơ mộng; ai nhìn vào trong thì thức tỉnh!” - Carl Jung.
Sự đánh thức ấy lộ diện nơi cuộc chạm trán của Chúa Giêsu với một thần ô uế mà Ngài tống xuất. Bóng tối không chịu nổi ánh sáng; giả trá không chịu nổi sự thật; quyền lực chiếm hữu không chịu nổi quyền năng giải phóng. Ngài không tranh luận, mặc cả, thương lượng; Ngài chỉ hiện diện - và bóng tối buộc phải lùi bước. Uy quyền Ngài không nằm ở cường độ áp chế, nhưng ở độ trong suốt của ánh sáng. Ở đâu ánh sáng thật sự xuất hiện, ở đó bóng tối tự tan. “Bóng tối không phải là một lực - nó chỉ đơn thuần là sự vắng mặt của ánh sáng!” - Jonathan Huie.
Vậy mà Tin Mừng không kể lại biến cố này để chúng ta thán phục, nhưng kéo biến cố ấy vào hôm nay, vào đời tôi, vào những vùng u minh. Tôi có thể quen nghe Lời đến mức không còn để Lời làm chấn động; có thể tôn kính Chúa, nhưng vẫn giữ khoảng cách để khỏi đổi thay; có thể cầu nguyện, nhưng tránh né những câu hỏi mà Lời đang gõ cửa lương tâm. Nói cách khác, Lời có đang đánh thức - hay chỉ ru ngủ tôi trong những thói quen đạo đức dễ chịu? Ở đây, Lời không chỉ an ủi, mà còn làm bồn chồn; không chỉ chữa trị, mà còn xáo tung những cấu trúc sai lệch; không chỉ soi sáng, mà còn đòi tôi giã biệt những vùng tối thân quen.
Anh Chị em,
Lời quyền uy của Chúa Giêsu không chỉ làm cho đời sống chúng ta bớt ‘thần ô uế’ hơn, nhưng còn làm cho nó ‘thật’ hơn. Ngài không tìm kiếm sự ngưỡng mộ, mà tìm kiếm sự hoán cải. Ngài không muốn được khen là “nói hay,” mà muốn con người được tự do. Và đó lại là một tầng sâu khác của cái ‘chưa từng có’: một uy quyền không chiếm hữu, nhưng giải phóng con người - về cho chính nó - trước Thiên Chúa. “Sự thật sẽ làm bạn tự do - nhưng trước hết nó sẽ khiến bạn khổ sở!” - James A. Baldwin.
Chúng ta có thể cầu nguyện,
“Lạy Chúa, xin Lời cứ chạm con, đập cho con tê tái; để những gì cũ kỹ trong con sụp đổ, và một đời sống mới được khai sinh - một điều xem ra ‘chưa từng có!’”, Amen.
Lm. Minh Anh (Tgp. Huế)
“Người giảng dạy như một Đấng có uy quyền!”.
“Uy quyền không phải là quyền ra lệnh, mà là quyền đánh thức!” - Abraham Heschel.
Kính thưa Anh Chị em,
Tin Mừng hôm nay chứng thực uy quyền của Chúa Giêsu - “quyền đánh thức!”. Trước giáo huấn của Ngài, người ta chạm phải một điều ‘chưa từng có!’.
Hội đường Capharnaum không chứng kiến một nhà giảng thuyết uyên bác, nhưng gặp một con người mà “lời nói và hiện hữu trùng khít”. Các kinh sư nói bằng truyền thống; Chúa Giêsu nói bằng sự “hiện diện của một thần linh”. Lời Ngài không chỉ mang thông điệp, mà còn mang sinh lực; không chỉ diễn đạt chân lý, mà phát sinh chân lý. Đó là lời uy quyền không cần hậu thuẫn, viện dẫn, chứng minh - vì tự nó đã là chứng từ! Heschel gọi đó là “quyền đánh thức”; đánh thức khỏi trạng thái quen thuộc với tôn giáo nhưng xa lạ với Thiên Chúa; người ta đã nghe rất nhiều, nhưng chưa bao giờ được một Lời chạm sâu đến thế - một Lời vừa hiền hoà vừa sắc bén, vừa giải phóng vừa đòi hỏi. Ở đây xuất hiện cái ‘chưa từng có’ - Lời không cho phép người nghe bàng quan, trung lập, hay trì hoãn! “Ai nhìn ra ngoài thì mơ mộng; ai nhìn vào trong thì thức tỉnh!” - Carl Jung.
Sự đánh thức ấy lộ diện nơi cuộc chạm trán của Chúa Giêsu với một thần ô uế mà Ngài tống xuất. Bóng tối không chịu nổi ánh sáng; giả trá không chịu nổi sự thật; quyền lực chiếm hữu không chịu nổi quyền năng giải phóng. Ngài không tranh luận, mặc cả, thương lượng; Ngài chỉ hiện diện - và bóng tối buộc phải lùi bước. Uy quyền Ngài không nằm ở cường độ áp chế, nhưng ở độ trong suốt của ánh sáng. Ở đâu ánh sáng thật sự xuất hiện, ở đó bóng tối tự tan. “Bóng tối không phải là một lực - nó chỉ đơn thuần là sự vắng mặt của ánh sáng!” - Jonathan Huie.
Vậy mà Tin Mừng không kể lại biến cố này để chúng ta thán phục, nhưng kéo biến cố ấy vào hôm nay, vào đời tôi, vào những vùng u minh. Tôi có thể quen nghe Lời đến mức không còn để Lời làm chấn động; có thể tôn kính Chúa, nhưng vẫn giữ khoảng cách để khỏi đổi thay; có thể cầu nguyện, nhưng tránh né những câu hỏi mà Lời đang gõ cửa lương tâm. Nói cách khác, Lời có đang đánh thức - hay chỉ ru ngủ tôi trong những thói quen đạo đức dễ chịu? Ở đây, Lời không chỉ an ủi, mà còn làm bồn chồn; không chỉ chữa trị, mà còn xáo tung những cấu trúc sai lệch; không chỉ soi sáng, mà còn đòi tôi giã biệt những vùng tối thân quen.
Anh Chị em,
Lời quyền uy của Chúa Giêsu không chỉ làm cho đời sống chúng ta bớt ‘thần ô uế’ hơn, nhưng còn làm cho nó ‘thật’ hơn. Ngài không tìm kiếm sự ngưỡng mộ, mà tìm kiếm sự hoán cải. Ngài không muốn được khen là “nói hay,” mà muốn con người được tự do. Và đó lại là một tầng sâu khác của cái ‘chưa từng có’: một uy quyền không chiếm hữu, nhưng giải phóng con người - về cho chính nó - trước Thiên Chúa. “Sự thật sẽ làm bạn tự do - nhưng trước hết nó sẽ khiến bạn khổ sở!” - James A. Baldwin.
Chúng ta có thể cầu nguyện,
“Lạy Chúa, xin Lời cứ chạm con, đập cho con tê tái; để những gì cũ kỹ trong con sụp đổ, và một đời sống mới được khai sinh - một điều xem ra ‘chưa từng có!’”, Amen.
Lm. Minh Anh (Tgp. Huế)
Mỗi Ngày Một Câu Danh Ngôn Của Các Thánh
Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb. ·
20:17 12/01/2026
Chương 21
“Cứ kiên nhẫn lúc gặp gian truân.”
(Rm 12, 12)
Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.
(Trích dịch từ tiếng Hoa trong "Cách ngôn thần học tu đức")
----------
http://www.vietcatholic.net
https://www.facebook.com/jmtaiby
http://www.nhantai.info
KIÊN NHẪN
“Cứ kiên nhẫn lúc gặp gian truân.”
(Rm 12, 12)
1. Trong sự bình an của chúng ta có sự kiên nhẫn lớn nhất. (Thánh John Berchmans)
Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.
(Trích dịch từ tiếng Hoa trong "Cách ngôn thần học tu đức")
----------
http://www.vietcatholic.net
https://www.facebook.com/jmtaiby
http://www.nhantai.info
Mỗi Ngày Một Câu Chuyện
Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb. ·
20:22 12/01/2026
44. CHỈ THIẾU MỘT TÍ MÀ KHÔNG THÀNH
Một hôm, họ Lăng nhặt được một cái ống tiêu, bèn cầm đi hỏi bạn bè:
- “Ống tiêu này tốt không?”
Bạn bè nói:
- “Tốt thì tốt, nhưng đáng tiếc nó không được liệt vào ba loại tài tử, nên không thể cho là quý”.
Họ Lăng nói:
- “Như thế nào mới được gọi là tài tử?”
Bạn bè nói:
- “Sáng sớm anh trèo lên trên đình nhà, đợi lúc mặt trời xuất hiện thì anh ngồi đối diện với nó tay cầm ống tiêu, mười ngày sau thì có thể thu hút được tinh hoa của nó”.
Cách mười ngày sau bạn bè lại dạy anh ta:
- “Được khí trời rồi thì còn phải được khí đất nữa, lấy ống tiêu ngâm trong giếng bảy ngày, và để được nhân khí thì lấy ống tiêu bỏ trong hạ thể của phụ nữ ba ngày”.
Sau khi họ Lăng đem ống tiêu bỏ trong giếng bảy ngày thì nghĩ rằng trong nhà có một lão phu nhân dễ dàng xử trí chuyện này, bèn lặng lẽ đi đến bên giường vén mùng và bỏ cái ống tiêu vào, nhưng nào ngờ, bà già phát giác được thì hét to lên.
Bà vợ ông ta tỉnh dậy tra hỏi rồi lấy ống tiêu bẻ gãy, họ Lăng cau có mặt mày nói:
- “A, đây là vì thiếu một tí mà không thành việc lớn”.
(Minh Tề Tiểu Thức)
Suy tư 44:
Ống tiêu đạt tiêu chuẩn, nghệ nhân thổi tiêu tài hoa điêu luyện, thì đã đạt đến tài nghệ rồi, cần gì phải nghe lời bạn bè mà mang họa, đúng là vì thiếu một tí cân nhắc nên vợ con nghi ngờ, thân bại danh liệt.
Từ tốt qua xấu chỉ cách nhau có một tý xíu mà thôi.
Có người hôm qua là người làm ăn lương thiện, hôm nay họ trở thành người giàu có gian xảo: họ thiếu một tý lương tâm.
Có người hôm qua rất dễ thương đáng mến, hôm nay họ vênh váo kênh kiệu với anh em: họ thiếu một tý nhân đức khiêm nhường.
Có người khi chưa được đổi tên là “cha” thì đơn sơ, hòa đồng với mọi người, khi được gọi là “cha” rồi thì trở nên xa cách với mọi người, kiểu cách với tha nhân: họ thiếu một tý tinh thần tu đức và cầu nguyện.
Đời sống tâm linh có khi thiếu một tý mà mất tất cả, tuy là một tí nhưng rất quan trọng, đó chính là cầu nguyện, cầu nguyện và cầu nguyện...
Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.
(Dịch từ tiếng Hoa và viết suy tư)
---------
http://www.vietcatholic.net
https://www.facebook.com/jmtaiby
http://www.nhantai.info
Một hôm, họ Lăng nhặt được một cái ống tiêu, bèn cầm đi hỏi bạn bè:
- “Ống tiêu này tốt không?”
Bạn bè nói:
- “Tốt thì tốt, nhưng đáng tiếc nó không được liệt vào ba loại tài tử, nên không thể cho là quý”.
Họ Lăng nói:
- “Như thế nào mới được gọi là tài tử?”
Bạn bè nói:
- “Sáng sớm anh trèo lên trên đình nhà, đợi lúc mặt trời xuất hiện thì anh ngồi đối diện với nó tay cầm ống tiêu, mười ngày sau thì có thể thu hút được tinh hoa của nó”.
Cách mười ngày sau bạn bè lại dạy anh ta:
- “Được khí trời rồi thì còn phải được khí đất nữa, lấy ống tiêu ngâm trong giếng bảy ngày, và để được nhân khí thì lấy ống tiêu bỏ trong hạ thể của phụ nữ ba ngày”.
Sau khi họ Lăng đem ống tiêu bỏ trong giếng bảy ngày thì nghĩ rằng trong nhà có một lão phu nhân dễ dàng xử trí chuyện này, bèn lặng lẽ đi đến bên giường vén mùng và bỏ cái ống tiêu vào, nhưng nào ngờ, bà già phát giác được thì hét to lên.
Bà vợ ông ta tỉnh dậy tra hỏi rồi lấy ống tiêu bẻ gãy, họ Lăng cau có mặt mày nói:
- “A, đây là vì thiếu một tí mà không thành việc lớn”.
(Minh Tề Tiểu Thức)
Suy tư 44:
Ống tiêu đạt tiêu chuẩn, nghệ nhân thổi tiêu tài hoa điêu luyện, thì đã đạt đến tài nghệ rồi, cần gì phải nghe lời bạn bè mà mang họa, đúng là vì thiếu một tí cân nhắc nên vợ con nghi ngờ, thân bại danh liệt.
Từ tốt qua xấu chỉ cách nhau có một tý xíu mà thôi.
Có người hôm qua là người làm ăn lương thiện, hôm nay họ trở thành người giàu có gian xảo: họ thiếu một tý lương tâm.
Có người hôm qua rất dễ thương đáng mến, hôm nay họ vênh váo kênh kiệu với anh em: họ thiếu một tý nhân đức khiêm nhường.
Có người khi chưa được đổi tên là “cha” thì đơn sơ, hòa đồng với mọi người, khi được gọi là “cha” rồi thì trở nên xa cách với mọi người, kiểu cách với tha nhân: họ thiếu một tý tinh thần tu đức và cầu nguyện.
Đời sống tâm linh có khi thiếu một tý mà mất tất cả, tuy là một tí nhưng rất quan trọng, đó chính là cầu nguyện, cầu nguyện và cầu nguyện...
Lm. Giuse Maria Nhân Tài, csjb.
(Dịch từ tiếng Hoa và viết suy tư)
---------
http://www.vietcatholic.net
https://www.facebook.com/jmtaiby
http://www.nhantai.info
Tin Giáo Hội Hoàn Vũ
Tòa Thánh Vatican công bố lịch phụng vụ sắp tới của Đức Giáo Hoàng
Thanh Quảng sdb
15:20 12/01/2026
Tòa Thánh Vatican công bố lịch phụng vụ sắp tới của Đức Giáo Hoàng
Văn phòng Phụng vụ của Giáo hoàng đã công bố lịch Phụng vụ của Đức Giáo Hoàng Lêô trong tháng Giêng và tháng Hai, với việc Đức Giáo Hoàng dự kiến sẽ chủ trì các lễ phụng vụ kính Thánh Phaolô trở lại đạo, Lễ Dâng Chúa vào Đền Thánh và Thứ Tư Lễ Tro.
(Tin Vatican - Christopher Wells)
Trong hai tháng tới, Giáo hoàng Lêô XIV sẽ chủ trì các phụng vụ kính Thánh Phaolô trở lại, Lễ Dâng Chúa vào Đền Thánh và Thứ Tư Lễ Tro, theo lịch được Văn phòng Phụng vụ của Giáo hoàng công bố hôm thứ Sáu vừa qua (9/1/2026).
Trong tuần đầu tiên của Mùa Chay, Đức Thánh Cha cũng sẽ tham gia vào các buổi Tĩnh tâm Mùa Chay truyền thống cùng với Giáo triều Roma.
Lễ trọng kính Thánh Phaolô trở lại đạo
Ngày 25 tháng Giêng, Giáo hoàng Lêô sẽ đến Vương cung thánh đường Thánh Phaolô Ngoại thành, nơi ngài sẽ chủ trì Kinh Chiều vào thứ hai trước Lễ kính Thánh Phaolô trở lại.
Phụng vụ sẽ đánh dấu kết thúc Tuần lễ cầu nguyện cho sự hiệp nhất Kitô giáo lần thứ 59, năm nay tập trung vào đoạn trích từ Thư của Thánh Phaolô gửi tín hữu Êphêsô: “Chỉ có một thân thể và một Thần Khí, cũng như anh em đã được mời gọi đến một niềm hy vọng duy nhất của ơn gọi mình” (Êphêsô 4:4).
Lễ Dâng Chúa Giêsu vào Đền Thánh
Nhân dịp Lễ Dâng Chúa Giêsu vào Đền Thánh, sau bốn mươi ngày Chúa được sinh ra, Đức Thánh Cha sẽ cử hành Thánh Lễ tại Vương cung thánh đường Thánh Phêrô vào ngày 2 tháng 2.
Lễ này cũng là dịp kỷ niệm Ngày Thế giới về Đời sống Thánh hiến lần thứ 30, một cơ hội để bày tỏ lòng biết ơn và đổi mới cho tất cả các nam nữ tu sĩ.
“Ngày này, được thiết lập bởi Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II, là lời mời gọi để tái khám phá vẻ đẹp của đời sống thánh hiến như một món quà cho Giáo hội và thế giới”, theo lời của Bộ các Viện Đời sống Thánh hiến và các Hội dòng Tông đồ. “Lễ kỷ niệm này cũng là dịp để các tu sĩ tái khẳng định cam kết truyền giáo của mình, cùng với Đức Thánh Cha.”
Thứ Tư Lễ Tro
Thứ Tư Lễ Tro, khởi đầu Mùa Chay trong Nghi thức Latinh, diễn ra vào ngày 18 tháng 2 năm 2026. Theo truyền thống cổ xưa được phục hồi vào thế kỷ 20 bởi Thánh Giáo hoàng Gioan XXIII, Đức Giáo Hoàng Lêô sẽ cử hành Thánh lễ với việc làm phép và xức tro tại Vương cung thánh đường Santa Sabina trên đồi Aventine ở Rome.
Phụng vụ sẽ bắt đầu với “Đàng Thánh Giá” tại nhà thờ Sant’Anselmo gần đó, và cuộc rước sám hối đến Vương cung thánh đường Thánh Sabina.
Cuộc Tĩnh tâm
Cuộc Linh thao thường lệ của Đức Thánh Cha và Giáo triều Roma diễn ra trong tuần đầu tiên của Mùa Chay, bắt đầu từ Chúa nhật, ngày 22 tháng 2, và kết thúc vào thứ Sáu, ngày 27 tháng 2.
Năm nay, Cuộc Tĩnh tâm dự kiến sẽ diễn ra tại Cung điện Tông đồ.
Văn phòng Phụng vụ của Giáo hoàng
Hiến pháp Tông đồ của Đức Giáo Hoàng Phanxicô về Giáo triều La Mã, Predicate Evangelium, giải thích rằng: “Văn phòng Phụng vụ của Giáo hoàng chịu trách nhiệm chuẩn bị mọi thứ cần thiết cho các nghi lễ phụng vụ và các nghi lễ thánh khác tại Vatican mà Đức Giáo Hoàng, hoặc – nhân danh và theo ủy quyền của ngài – một Hồng Y hoặc một Giám mục chủ trì, tham gia hoặc hỗ trợ, và giám sát chúng theo các quy định hiện hành của luật phụng vụ. Văn phòng cũng sắp xếp mọi thứ cần thiết hoặc hữu ích cho việc cử hành trang trọng và sự tham gia tích cực của các tín hữu” (PE, điều 231).
Hiện nay, người phụ trách Phụng vụ của Giáo hoàng là Tổng Giám mục Diego Ravelli.
Văn phòng Phụng vụ của Giáo hoàng đã công bố lịch Phụng vụ của Đức Giáo Hoàng Lêô trong tháng Giêng và tháng Hai, với việc Đức Giáo Hoàng dự kiến sẽ chủ trì các lễ phụng vụ kính Thánh Phaolô trở lại đạo, Lễ Dâng Chúa vào Đền Thánh và Thứ Tư Lễ Tro.
(Tin Vatican - Christopher Wells)
Trong hai tháng tới, Giáo hoàng Lêô XIV sẽ chủ trì các phụng vụ kính Thánh Phaolô trở lại, Lễ Dâng Chúa vào Đền Thánh và Thứ Tư Lễ Tro, theo lịch được Văn phòng Phụng vụ của Giáo hoàng công bố hôm thứ Sáu vừa qua (9/1/2026).
Trong tuần đầu tiên của Mùa Chay, Đức Thánh Cha cũng sẽ tham gia vào các buổi Tĩnh tâm Mùa Chay truyền thống cùng với Giáo triều Roma.
Lễ trọng kính Thánh Phaolô trở lại đạo
Ngày 25 tháng Giêng, Giáo hoàng Lêô sẽ đến Vương cung thánh đường Thánh Phaolô Ngoại thành, nơi ngài sẽ chủ trì Kinh Chiều vào thứ hai trước Lễ kính Thánh Phaolô trở lại.
Phụng vụ sẽ đánh dấu kết thúc Tuần lễ cầu nguyện cho sự hiệp nhất Kitô giáo lần thứ 59, năm nay tập trung vào đoạn trích từ Thư của Thánh Phaolô gửi tín hữu Êphêsô: “Chỉ có một thân thể và một Thần Khí, cũng như anh em đã được mời gọi đến một niềm hy vọng duy nhất của ơn gọi mình” (Êphêsô 4:4).
Lễ Dâng Chúa Giêsu vào Đền Thánh
Nhân dịp Lễ Dâng Chúa Giêsu vào Đền Thánh, sau bốn mươi ngày Chúa được sinh ra, Đức Thánh Cha sẽ cử hành Thánh Lễ tại Vương cung thánh đường Thánh Phêrô vào ngày 2 tháng 2.
Lễ này cũng là dịp kỷ niệm Ngày Thế giới về Đời sống Thánh hiến lần thứ 30, một cơ hội để bày tỏ lòng biết ơn và đổi mới cho tất cả các nam nữ tu sĩ.
“Ngày này, được thiết lập bởi Thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II, là lời mời gọi để tái khám phá vẻ đẹp của đời sống thánh hiến như một món quà cho Giáo hội và thế giới”, theo lời của Bộ các Viện Đời sống Thánh hiến và các Hội dòng Tông đồ. “Lễ kỷ niệm này cũng là dịp để các tu sĩ tái khẳng định cam kết truyền giáo của mình, cùng với Đức Thánh Cha.”
Thứ Tư Lễ Tro
Thứ Tư Lễ Tro, khởi đầu Mùa Chay trong Nghi thức Latinh, diễn ra vào ngày 18 tháng 2 năm 2026. Theo truyền thống cổ xưa được phục hồi vào thế kỷ 20 bởi Thánh Giáo hoàng Gioan XXIII, Đức Giáo Hoàng Lêô sẽ cử hành Thánh lễ với việc làm phép và xức tro tại Vương cung thánh đường Santa Sabina trên đồi Aventine ở Rome.
Phụng vụ sẽ bắt đầu với “Đàng Thánh Giá” tại nhà thờ Sant’Anselmo gần đó, và cuộc rước sám hối đến Vương cung thánh đường Thánh Sabina.
Cuộc Tĩnh tâm
Cuộc Linh thao thường lệ của Đức Thánh Cha và Giáo triều Roma diễn ra trong tuần đầu tiên của Mùa Chay, bắt đầu từ Chúa nhật, ngày 22 tháng 2, và kết thúc vào thứ Sáu, ngày 27 tháng 2.
Năm nay, Cuộc Tĩnh tâm dự kiến sẽ diễn ra tại Cung điện Tông đồ.
Văn phòng Phụng vụ của Giáo hoàng
Hiến pháp Tông đồ của Đức Giáo Hoàng Phanxicô về Giáo triều La Mã, Predicate Evangelium, giải thích rằng: “Văn phòng Phụng vụ của Giáo hoàng chịu trách nhiệm chuẩn bị mọi thứ cần thiết cho các nghi lễ phụng vụ và các nghi lễ thánh khác tại Vatican mà Đức Giáo Hoàng, hoặc – nhân danh và theo ủy quyền của ngài – một Hồng Y hoặc một Giám mục chủ trì, tham gia hoặc hỗ trợ, và giám sát chúng theo các quy định hiện hành của luật phụng vụ. Văn phòng cũng sắp xếp mọi thứ cần thiết hoặc hữu ích cho việc cử hành trang trọng và sự tham gia tích cực của các tín hữu” (PE, điều 231).
Hiện nay, người phụ trách Phụng vụ của Giáo hoàng là Tổng Giám mục Diego Ravelli.
Bên trong Công nghị: Các Hồng Y nhận định cuộc họp đầu tiên với Đức Giáo Hoàng Leo XIV ra sao?
Vũ Văn An
17:51 12/01/2026
Niwa Limbu của tạp chí The Catholic Herald ngày 11 tháng 1 cho biết: Sau công nghị khai mạc đặc biệt của Đức Giáo Hoàng Leo XIV vào ngày 7 và 8 tháng 1 năm 2026, bài viết độc quyền của họ trình bày một loạt những suy nghĩ thẳng thắn, không bị kiểm duyệt từ các vị giáo phẩm cao nhất của Giáo hội.
Thực vậy, trong tuần qua, tờ Catholic Herald đã có những cuộc trò chuyện sâu sắc với một số thành viên của Hồng Y đoàn, một số vị phát biểu công khai và một số vị khác muốn giấu tên, để tiết lộ những suy nghĩ, hiểu biết và quan điểm hậu trường chân thực của các vị về các diễn biến. Những tiếng nói này mang đến một cái nhìn hiếm hoi về những gì đã xảy ra và những gì có thể sẽ diễn ra trong kỷ nguyên đang phát triển của triều đại Giáo hoàng Leo XIV.
Điều đáng kinh ngạc ngay từ cái nhìn đầu tiên là số lượng những vị vắng mặt đáng chú ý trong cuộc họp đặc biệt này. Trong số khoảng 245 thành viên của Hồng Y đoàn, chỉ có khoảng 170 vị tham dự, chiếm khoảng 70%, bất chấp lời kêu gọi rõ ràng của Đức Giáo Hoàng về việc tham vấn rộng rãi trong việc điều hành Giáo hội hoàn cầu. Sự thiếu hụt này bao gồm một số nhân vật nổi bật từ khắp các lĩnh vực giáo hội.
Trong số những người vắng mặt có tiếng nói tự do có ảnh hưởng của Hồng Y Christoph Schönborn, Tổng Giám mục danh dự của Vienna, và Hồng Y bảo thủ Willem Eijk, Tổng Giám mục của Utrecht. Khoảng cách và tuổi tác cũng đóng vai trò rõ ràng trong những sự vắng mặt khác, bao gồm các Hồng Y từ các vùng xa xôi như Hồng Y Ignatius Suharyo Hardjoatmodjo của Indonesia, cũng như các nhân vật cư trú tại Rome như Hồng Y Francis Arinze.
Về phía báo chí, khi các Hồng Y bắt đầu đến dự lễ khai mạc công nghị bất thường đầu tiên của Đức Giáo Hoàng Leo XIV vào ngày 7 tháng 1, họ dần dần tiến vào Hội trường Paul VI. Hồng Y Stephen Chow Sau-yan của Hồng Kông là người đầu tiên đăng ký và, khi nói chuyện với tờ The Catholic Herald, vị giám mục Dòng Tên người Trung Quốc bày tỏ niềm vui khi được hiện diện. “Tôi cảm thấy rất tốt cho công nghị,” ngài nói, và cho biết thêm rằng “thật vui khi được gặp lại Đức Thánh Cha”.
Sau đó, Đức Hồng Y Pierbattista Pizzaballa, Thượng phụ Latinh của Giêrusalem, đến từ Học viện Augustinianum và đã nói chuyện với tờ The Catholic Herald về chương trình nghị sự. Ngài nhận xét rằng theo ngài, “các chủ đề thực tế khá khiêm tốn cho một ngày rưỡi”, đề cập đến bốn lựa chọn thảo luận trọng tâm ban đầu.
Chủ đề về phụng vụ đã thu hút sự quan tâm đáng kể trong số các Hồng Y, và một sự đồng thuận đáng chú ý bắt đầu xuất hiện trong Hội đồng Hồng Y, kể cả các thành viên không bảo thủ, bày tỏ mối lo ngại ngày càng tăng về các lạm dụng phụng vụ dưới nhiều hình thức khác nhau.
Đức Hồng Y Pizzaballa nói với tờ The Catholic Herald: “Đây là những vấn đề điển hình của các nước phương Tây. Nói chung, chúng ta [Giáo hội ở phương Đông] đã quá quen với các nghi thức khác nhau đến nỗi chúng ta không thấy bất cứ vấn đề nào [với Thánh lễ Latinh truyền thống].” Mặc dù quan điểm của ngài về Thánh lễ Latinh truyền thống có thể đã làm một số độc giả bảo thủ băn khoăn, nhưng khi chủ đề về tính đồng nghị được nêu ra, ngài nói thêm: “Cải cách không phải là ngôn ngữ của Giáo hội.”
Đức Hồng Y tiếp tục giải thích: “Trong Giáo Hội không có cải cách. Trong Giáo Hội, chúng ta phải suy nghĩ về sứ mệnh của mình là gì, ơn gọi của mình là gì, tùy theo thời đại, nhưng vẫn trung thành với cội nguồn và sứ mệnh của Giáo Hội.”
Khi Đức Hồng Y Pizzaballa tiến vào Hội trường Paul VI, Đức Hồng Y Frank Leo, Tổng Giám mục Toronto, đã dừng lại để nói chuyện với tờ The Catholic Herald. Về các chủ đề dự kiến của công nghị, ngài nói: “Vâng, các bạn biết đấy, đó là những chủ đề chung mà chúng ta đã đọc, mà chúng ta đã chuẩn bị, nhưng tôi hy vọng rằng việc truyền bá đức tin, đức tin Công Giáo, và việc rao giảng Tin Mừng và đổi mới đức tin trong đời sống cộng đồng của chúng ta sẽ là trọng tâm.”
Về Thánh lễ Latinh Truyền thống và liệu nó có thể xuất hiện trong chương trình nghị sự hay không, Đức Hồng Y Leo trả lời: “Các bạn biết đấy, chúng tôi chưa có tất cả các chi tiết về những gì chúng tôi sẽ thảo luận, vì vậy có thể nó sẽ nằm trong chương trình nghị sự như một tiểu mục.”
Khi được hỏi liệu Hồng Y đoàn có bị chia rẽ hay không, ngài trả lời dứt khoát: “Tôi không nghĩ là có sự chia rẽ nào cả. Tôi nghĩ Chúa Kitô luôn là trọng tâm, là trung tâm của cuộc sống và mọi thứ của chúng ta.”
Khi các Hồng Y tiếp tục đến Hội trường Paul VI vào sáng ngày 7 tháng 1, tờ The Catholic Herald đã thu thập một loạt những nhận xét thẳng thắn, ngẫu hứng, phản ánh sự mong đợi và cả sự không chắc chắn xung quanh công nghị đặc biệt đầu tiên của Đức Giáo Hoàng Leo XIV.
Một Hồng Y người Pháp nhận xét: “Chúng ta vẫn chưa biết mình sẽ thực sự thảo luận về điều gì, nhưng bản thân việc Đức Giáo Hoàng triệu tập công nghị đầu tiên này đã rất đáng lưu ý rồi.”
Một Hồng Y người châu Phi, khi được hỏi về chương trình nghị sự và khả năng thảo luận về cải cách phụng vụ, đã trả lời một cách thận trọng: “Đó là câu hỏi mà chúng ta sẽ đặt ra. Vâng, vâng, nhưng tôi không biết liệu chúng ta có đạt được điều đó hay không.”
Một Hồng Y người Ý cũng có quan điểm tương tự, nói rằng: “Bốn điểm này chỉ là những chỉ dẫn, nhưng chúng ta sẽ không chỉ dừng lại ở bốn điểm đó. Hãy xem điều gì sẽ xảy ra, bởi vì bài phát biểu của Đức Thánh Cha lúc đầu cũng vậy.” quan trọng, vì nó định hướng và giúp định hình văn hóa.”
Một số cuộc trò chuyện riêng với tờ The Catholic Herald trong suốt kỳ họp Hồng Y bất thường đã tiết lộ một hy vọng chung giữa các Hồng Y về sự hiệp nhất lớn hơn dưới thời Giáo hoàng Leo XIV, đặc biệt là về vấn đề phụng vụ. Hồng Y Giuseppe Versaldi, nguyên Giám mục Bộ Giáo dục Công Giáo, nhận xét: “Tôi nghĩ vị Giáo hoàng này đang cố gắng tạo ra sự hiệp nhất hơn trong Giáo hội, cả về phụng vụ nữa. Điều quan trọng là phải nhận ra sự khác biệt giữa các nền văn hóa, nhưng cũng phải giữ vững ý nghĩa độc nhất vô nhị của phụng vụ, với việc tôn kính Thiên Chúa và sự diễn đạt mầu nhiệm đức tin.”
Trong khi đó, Hồng Y Anders Arborelius của Stockholm đưa ra một quan điểm thận trọng và lạc quan hơn về phụng vụ, nói rằng: “Tôi hy vọng chúng ta có thể tìm ra một sự thỏa hiệp, và tôi không thể nói cho tôi biết Đức Thánh Cha đã lên kế hoạch như thế nào. Nhưng chúng tôi hy vọng rằng sẽ có một sự thỏa hiệp nào đó.”
Với việc đăng ký kết thúc lúc 3 giờ 30 chiều và ngày thảo luận đầu tiên kết thúc vào khoảng 7 giờ tối ngày 7 tháng 1, tờ The Catholic Herald được biết rằng Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã áp đặt một hạn chế nghiêm ngặt đối với các Hồng Y, đó là họ không được nói chuyện với báo chí về các thủ tục trong khi công nghị đang diễn ra. Chỉ thị này đã được hai Hồng Y người Iberia xác nhận khi họ rời khỏi Domus Santa Marta qua lối vào Perugino vào tối hôm đó. Trao đổi ngắn gọn với The Catholic Herald, các vị giải thích rằng Đức Giáo Hoàng đã yêu cầu rõ ràng Hội đồng Hồng Y không bình luận về các hoạt động của ngày đầu tiên, một biện pháp nhằm duy trì bầu không khí trang nghiêm.
Tuy nhiên, trong những giờ và ngày sau khi kết thúc cuộc họp kéo dài một ngày rưỡi, The Catholic Herald đã thành công trong việc nói chuyện riêng tư và độc quyền với nhiều Hồng Y, cả qua điện thoại và trực tiếp. Những cuộc trò chuyện sau công nghị này cho phép những suy nghĩ thẳng thắn, không bị kiểm duyệt về công nghị.
Ngay từ đầu công nghị bất thường, những lo ngại đã được nêu lên về sự sắp xếp mới, với một số Hồng Y đặt câu hỏi riêng tư về cả mục đích và tính nhất quán của nó. Một vị Hồng Y bảo thủ nói với tờ The Catholic Herald rằng cấu trúc mới của công nghị không hiệu quả, nói rằng: “Toàn bộ phong thái đồng nghị này đối với tôi thật vô nghĩa. Tôi không hiểu những người thông minh cứ viết mãi về nó. Chúng ta đã nghe rất nhiều về điều đó.”
Hồng Y Müller ủng hộ quan điểm này, nói với tờ The Catholic Herald: “Hệ thống mới không phải là chuẩn mực. Đây là một phương pháp của các thượng hội đồng, và tôi nghĩ nó đang giúp Đức Giáo Hoàng không phải với tư cách là Giám mục Roma mà là với tư cách là giám mục giáo phận.”
Một Hồng Y tiến bộ khác cũng nói với tờ The Catholic Herald rằng những gì các ngài quyết định phù hợp với phong cách mà Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã bắt đầu du nhập vào thượng hội đồng, nghĩa là thay vì ngồi trong một hội trường, như thường diễn ra trong phòng tiếp kiến mới Thánh Phaolô VI, một cách sắp xếp khác đã được sử dụng. Vị Hồng Y cấp tiến cho biết lý do chính khiến ngài ủng hộ sự thay đổi về hình thức là vì nó mang lại dấu hiệu vật lý của tính hợp đoàn: “Nơi Đức Giáo Hoàng và các nhà lãnh đạo ngồi ở phía trước, và mọi người khác nhìn lên họ.” Cách sắp xếp chỗ ngồi mới trong hội trường rất lớn và ngồi quanh bàn là một dấu hiệu thiên tài, tôi nghĩ thế, bởi vì nó giúp mọi người dễ dàng nói chuyện quanh bàn và mọi người đều có thể nói ở cùng một bình diện.”
Một vấn đề khác mà vị Hồng Y nêu ra là mối lo ngại về cấu trúc liên quan đến quy mô và thành phần của chính Hồng Y đoàn: “Đó là một vấn đề lớn trong Hồng Y đoàn, và đó là một phần lý do tại sao chúng ta không biết nhau. Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã tăng số lượng số vị có quyền bỏ phiếu lên 133, và sau đó bạn có tất cả những vị trên 80 tuổi. Đó là một nhóm lớn.”
Trong các cuộc thảo luận nhóm ngày đầu tiên, chủ đề về các phiên họp thường niên trở thành tâm điểm. Một Hồng Y bảo thủ nói với tờ The Catholic Herald rằng “một Hồng Y đề nghị họ nên làm điều đó qua Zoom hoặc một cái gì đó để tiết kiệm tiền”.
Thành phần của các nhóm cũng là một mối lo ngại. Một Hồng Y bảo thủ nói với tờ The Catholic Herald: “Nó rất bị kiểm soát. Một trong các Hồng Y đã ví nó như trường trung học.” Đức Hồng Y nói thêm: “Đây là chương trình tương tự như của Đức Giáo Hoàng Phanxicô, nhưng với một người lãnh đạo hào phóng hơn.”
Một Hồng Y nói với tờ The Catholic Herald: “Chúng tôi không biết chương trình sẽ được tổ chức như thế nào cho đến hai ngày trước đó, và thông tin được gửi qua email. Một số Hồng Y ngồi cùng bàn với tôi không nhận được, và một số người lớn tuổi hơn thì không thường xuyên dùng email.” Ngài nói thêm: “Có rất nhiều sự nhầm lẫn. Vì vậy, khi nhìn vào thành phần các bàn, tôi thấy mọi thứ dường như đã được sắp đặt sẵn.”
Một Hồng Y khác nói đùa: “Cùng nhau đi và lắng nghe. Nhưng ý tưởng là nếu bạn không đồng ý với nhóm, nghĩa là bạn chưa lắng nghe đủ.”
Khi ngày thứ hai của công nghị bất thường bắt đầu vào ngày 8 tháng 1 năm 2026, sau Thánh lễ đồng tế tại Bàn thờ Ngai Tòa trong Vương cung thánh đường Thánh Phêrô, phiên họp thứ hai và thứ ba tập trung vào việc tiếp tục làm việc nhóm nhỏ, tiếp theo là trình bày báo cáo của nhóm trước toàn thể hội đồng.
Trong buổi trình bày kết quả làm việc nhóm, một số Hồng Y đã trao đổi với tờ The Catholic Herald cho rằng các cuộc thảo luận nhóm và ba phút “phát biểu tự do” thực chất là một cuộc trưng cầu dân ý về di sản của Đức Giáo Hoàng Phanxicô. Một Hồng Y nói với The Catholic Herald: “Một số người bạn của ngài [Đức Giáo Hoàng Phanxicô] đã nói về một Giáo hội mới và sự thay đổi tuyệt đối.”
Một Hồng Y khác còn đi xa hơn, nói rằng: “Sự sùng bái cá nhân của ngài không nên liên quan gì đến Giáo Hội Công Giáo.”
Điều này tất yếu dẫn đến sự bất đồng, với những chia rẽ ngày càng rõ rệt hơn khi các vấn đề về tính đồng nghị được nêu ra. Trong cuộc trò chuyện với một Hồng Y cấp cao người châu Phi, ngài nói rằng mặc dù ngài ủng hộ ý tưởng về tính đồng nghị trong nguyên tắc, nhưng nó đòi hỏi những giới hạn rõ ràng và định nghĩa cẩn thận. Ngài giải thích: “Điều tôi nhận thấy là có sự không chắc chắn về điều bạn gọi là đồng nghị theo nghĩa giáo luật, nơi mà một nhóm các giám mục ngồi lại để cố vấn cho Đức Giáo Hoàng về bất cứ chủ đề nào mà ngài đã chọn.
“Rồi còn có sự mở rộng khái niệm đó, điều mà Đức Giáo Hoàng Phanxicô đã đưa ra bằng cách bao gồm giáo dân, tu sĩ và linh mục trong tiến trình đồng nghị.” Họ là thành viên đầy đủ theo nghĩa họ có thể bỏ phiếu về các đề xuất, v.v. Tôi nghĩ đó là một bình diện khác so với những gì được hiểu theo nghĩa truyền thống như thượng hội đồng.”
Đức Hồng Y tiếp tục đặt cuộc tranh luận trong bối cảnh một quá trình phát triển rộng lớn hơn chứ không phải là một thông lệ đã được định hình. “Tôi cũng muốn nói rằng toàn bộ ý tưởng một thượng hội đồng về tính đồng nghị là một điều gì đó đang thay đổi. Nó vẫn đang trong quá trình phát triển. Nó vẫn chưa có một hình thức rõ ràng về việc nó sẽ đi đến đâu. Trong suốt thời gian chúng ta nói về tính đồng nghị, luôn có thượng hội đồng của Đức, Con đường đồng nghị, đang gây ra nhiều vấn đề.”
Ngài kết luận bằng cách cảnh báo về những rủi ro nếu quá trình này vẫn chưa được xác định rõ ràng. “Nó có thể trở thành một nhóm gây áp lực gồm giáo dân, linh mục, thậm chí có thể là các giám mục và Hồng Y, như đã được đề xuất trong công nghị. Tôi không biết, nhưng nó có thể trở thành một nhóm gây áp lực cố gắng thúc đẩy một hướng đi cụ thể.”
Một điểm gây tranh cãi khác nảy sinh vào cuối phiên họp liên quan đến việc xử lý các ý kiến tự do. Một Hồng Y người châu Âu trước đây phục vụ giáo triều nói với tờ The Catholic Herald rằng có một cảm giác thất vọng ngày càng gia tăng trong số những người tham dự. “Chúng ta đã nói chuyện trong ba giờ đồng hồ, phải không? Nhưng cuối cùng, không ai lắng nghe ý kiến của chúng ta.”
Những lo ngại tương tự cũng được một Hồng Y bảo thủ khác bày tỏ, người đã chỉ trích cả hình thức lẫn nội dung của cuộc thảo luận. Ngài nói với tờ The Catholic Herald rằng “có thời gian cho các ý kiến tự do, nhưng chúng rất, rất ngắn”, và nói thêm rằng chính khái niệm này đã gây hiểu lầm. “Tôi nghĩ rằng điều gọi là các ý kiến tự do thực chất không phải là tự do mà là những ý kiến bị ép buộc,” ngài nói. “Nền tảng phải là sự tham gia của tất cả mọi người.”
Đáng chú ý, một Hồng Y nói với tờ The Catholic Herald rằng mặc dù chủ đề về Thánh lễ Latinh truyền thống không được nêu ra công khai trong phiên họp, nhưng nó vẫn được đưa vào biên bản bằng văn bản. “Trong khi phụng vụ được gác lại,” vị Hồng Y nói, “chúng tôi được phát một bài viết của Hồng Y Arthur Roche vào cuối phiên họp, trong đó có những ý kiến khá tiêu cực về Thánh lễ Latinh truyền thống.”
Tóm lại, sự phát triển này cho thấy một xu hướng đi xuống trong cách tiếp cận hiện tại của Tòa Thánh đối với Thánh lễ Latinh truyền thống. Việc một đánh giá quan trọng được đưa ra bằng văn bản, thay vì được thảo luận thẳng thắn trên diễn đàn, sẽ được nhiều người coi là dấu hiệu cho thấy hướng đi đã được định sẵn. Chính vì lý do này mà công nghị tiếp theo dự kiến diễn ra vào tháng Sáu có tầm quan trọng đặc biệt.
Trong bài suy gẫm cuối cùng dành cho tờ The Catholic Herald khi kết thúc công nghị, Hồng Y Müller đã tìm cách xua tan điều mà ngài mô tả như sự phân đôi sai lầm trong các cuộc tranh luận nội bộ của Giáo hội. Ngài nói: “Giáo hội của Đức Benedict không còn tồn tại nữa”, đưa ra một đánh giá tỉnh táo về con đường phía trước.
Nhìn về phía trước tới công nghị tiếp theo, dự kiến diễn ra vào ngày 27 đến 28 tháng Sáu, một số Hồng Y cho rằng trọng tâm có thể sẽ quay trở lại hai lĩnh vực đã không đạt được tiến triển trong các phiên họp gần đây. Trong các cuộc trò chuyện riêng, họ cho biết kỳ vọng phổ biến là các cuộc thảo luận sẽ tập trung vào phụng vụ và cải cách Giáo triều, những chủ đề mà nhiều người tin rằng đã bị gác lại chứ không phải được giải quyết.
Tại Công nghị, Đức Hồng Y Trần Nhật Quân chỉ trích Tính Đồng Nghị, coi nó như Một Thao túng cứng như thép và là một sự Sỉ nhục các giám mục
Vũ Văn An
17:55 12/01/2026
Edward Pentin của National Catholic Register, ngày 10 tháng 1 năm 2026, cho hay: Đức Hồng Y Joseph Trần Nhật Quân (Zen Ze-kiun) đã đưa ra một lời chỉ trích mạnh mẽ về tính đồng nghị tại công nghị bất thường của các Hồng Y trong tuần này, lên án quy trình này là một “sự thao túng cứng như thép” và là một “sự xúc phạm đến phẩm giá của các giám mục”.
Vị Giám mục danh dự của Hồng Kông cũng mô tả “việc liên tục nhắc đến Chúa Thánh Thần” trong Thượng Hội đồng về Tính Đồng nghị năm 2021-2024 là “lố bịch và gần như phạm thượng”.
Vị Hồng Y 93 tuổi đã đưa ra nhận xét của mình trong một trong hai phiên thảo luận tự do diễn ra trong công nghị Hồng Y ngày 7-8 tháng 1, quy tụ 170 trong số 245 thành viên của Hồng Y đoàn, đây là cuộc gặp gỡ lớn đầu tiên của Đức Giáo Hoàng Leo XIV với Hồng Y đoàn kể từ khi ngài được bầu chọn.
Trong những bình luận đầy nhiệt huyết, được trang College of Cardinals Report đưa tin lần đầu vào ngày 9 tháng 1, vị giám mục danh dự đã chỉ trích Đức Giáo Hoàng Phanxicô vì đã bỏ qua Hồng Y đoàn giám mục trong khi cùng lúc đó, vị Hồng Y khẳng định đây là phương tiện thích hợp để “hiểu rõ chức vụ giám mục”.
Vị Hồng Y đặt câu hỏi về khả năng của bất cứ vị Giáo hoàng nào trong việc lắng nghe toàn thể dân Chúa và liệu giáo dân có đại diện cho dân Chúa hay không. Ngài hỏi liệu các giám mục được bầu tham gia vào tiến trình Thượng Hội đồng có thể thực hiện công việc phân định hay không.
“Việc thao túng tiến trình một cách cứng ngắc là một sự xúc phạm đến phẩm giá của các giám mục, và việc liên tục viện dẫn đến Chúa Thánh Thần là điều nực cười và gần như phạm thượng”, Đức Hồng Y Trần nói. “Họ mong đợi những điều bất ngờ từ Chúa Thánh Thần. Những điều bất ngờ nào? Họ mong Người sẽ phủ nhận những gì Người đã soi dẫn trong truyền thống hai nghìn năm của Giáo hội?”
Đức Hồng Y cũng nhận thấy những điểm không nhất quán rõ ràng trong văn kiện cuối cùng của Thượng Hội đồng: Văn kiện này được tuyên bố là một phần của giáo huấn nhưng lại nói rằng nó không thiết lập bất cứ quy phạm nào; mặc dù nhấn mạnh sự thống nhất giữa giáo huấn và thực hành, nhưng lại nói rằng những điều này có thể được áp dụng theo “các bối cảnh khác nhau”; và rằng mỗi quốc gia hoặc khu vực “có thể tìm kiếm các giải pháp phù hợp hơn với văn hóa của mình và nhạy cảm với truyền thống và nhu cầu của mình.”
Đức Hồng Y cũng chỉ ra những gì ngài gọi là “nhiều cách diễn đạt mơ hồ và mang tính thiên vị trong văn kiện,” và hỏi liệu Chúa Thánh Thần có đảm bảo rằng “sẽ không nảy sinh những cách giải thích mâu thuẫn” hay không.
Đức Hồng Y Trần công khai đặt câu hỏi liệu kết quả của những gì tài liệu gọi là “thử nghiệm và kiểm chứng” các “hình thức mục vụ mới” này có được trình lên Văn phòng Tổng Thư Ký Thượng Hội đồng hay không, và nếu có, liệu văn phòng tổng thư ký có “đủ thẩm quyền hơn các giám mục để đánh giá các bối cảnh khác nhau” của Giáo hội ở các quốc gia hoặc khu vực khác nhau hay không.
“Nếu các giám mục tin rằng mình đủ thẩm quyền hơn, thì những cách giải thích và lựa chọn khác nhau có dẫn Giáo hội của chúng ta đến sự chia rẽ (rạn nứt) tương tự như trong Cộng đồng Anh giáo hay không?” vị Hồng Y hỏi.
Về Giáo hội Chính thống, Đức Hồng Y Trần cho rằng các giám mục của họ “sẽ không bao giờ chấp nhận” điều mà ngài gọi là “tính hiệp thông Bergoglian”, bởi vì đối với họ, tính hiệp thông chính là “tầm quan trọng của Thượng Hội đồng Giám mục”.
Ngài nói: Đức Giáo Hoàng Phanxicô “đã lợi dụng từ ‘thượng hội đồng’, nhưng lại làm cho Thượng Hội đồng Giám mục – một thể chế do Đức Phaolô VI thiết lập – biến mất”. Nhận xét của Đức Hồng Y Trần dường như ám chỉ đến việc Đức cố Giáo hoàng đã định hình lại định chế này bằng cách trao cho những người không phải giám mục một vai trò chính thức, khiến định chế này không còn đơn thuần là một cơ quan tư vấn giám mục nữa.
Văn phòng báo chí Vatican và các Hồng Y được chọn để phát biểu trước báo chí không đề cập đến nhận xét của Đức Hồng Y Trần trong phiên họp.
Trong các tuyên bố báo chí, người ta khẳng định không có sự chỉ trích nào đối với Đức Giáo Hoàng Phanxicô trong cuộc họp kéo dài hai ngày, mặc dù Đức Hồng Y Stephen Brislin có nói về sự “bất đồng” quan điểm, cho rằng một số Hồng Y muốn khái niệm về tính đồng nghị được làm rõ hơn nữa.
Phiên họp là một cuộc họp kín, không có phương tiện truyền thông nào được phép tham dự, và các Hồng Y được yêu cầu giữ bí mật về các diễn biến.
Đức Giáo Hoàng Leo XIV chỉ trích ngôn ngữ kiểu Orwell
Vũ Văn An
18:44 12/01/2026
Daniel Esparza, trong bản tin ngày 12/01/2026 của Aleteia, cho hay: Đức Giáo Hoàng Leo XIV cảnh báo rằng “ý nghĩa của từ ngữ ngày càng trở nên mơ hồ”, ngày càng khó hiểu, và thậm chí là “một vũ khí” được sử dụng để lừa dối hoặc trừng phạt đối thủ.
Trong bài phát biểu quan trọng đầu tiên về Tình hình Thế giới trước các đại sứ, Đức Giáo Hoàng Leo XIV đã tập trung vào vấn đề từ vựng. Đúng vậy, ngài đã nói về chiến tranh, chủ nghĩa đa phương và nhân quyền. Nhưng một đoạn văn gây ấn tượng mạnh mẽ trong thời đại trí tuệ nhân tạo và mạng xã hội: Đức Giáo Hoàng cảnh báo rằng “ý nghĩa của từ ngữ ngày càng trở nên mơ hồ”, ngày càng khó hiểu, và thậm chí là “một vũ khí” được sử dụng để lừa dối hoặc trừng phạt đối thủ.
Ý nghĩa thực sự của “ngôn ngữ Orwell”
Khi người ta nói “kiểu Orwell”, họ thường ám chỉ loại ngôn ngữ mà George Orwell đã cảnh cáo trong tiểu luận năm 1946 Chính trị và Ngôn ngữ Anh của ông: những từ ngữ được sử dụng không phải để làm rõ thực tại mà để làm mờ nó đi — những cụm từ trừu tượng, uyển ngữ khiến những hành động xấu xa nghe có vẻ bình thường, thậm chí cao thượng.
Orwell lập luận rằng văn phong chính trị thường biến những thực tại cụ thể thành những khái quát mơ hồ, một thói quen khiến cả người nói và người nghe ngừng suy nghĩ một cách chính xác.
Orwell đã kịch hóa ý tưởng tương tự trong cuốn Một Chín Tám Tư với “Ngôn ngữ Mới”, một từ vựng bị kiểm soát được thiết kế để thu hẹp những gì mọi người có thể nói — và do đó, cả những gì họ có thể nghĩ. Mục đích không phải là thuyết phục mà là hạn chế: Nếu một xã hội thiếu từ ngữ cho chân lý đạo đức, sự bất đồng chính kiến hoặc lương tâm, những thực tại đó sẽ khó diễn đạt thành lời hơn, rồi khó bảo vệ hơn.
Quan điểm của Đức Giáo Hoàng Leo không phải là chúng ta đang sống trong cuốn tiểu thuyết của Orwell. Mà là luận lý học đó dễ nhận ra: Khi các thuật ngữ quan trọng mất đi ý nghĩa ổn định, tranh luận công khai trở thành một cuộc tranh giành quyền lực.
Đức Giáo Hoàng nói với các nhà ngoại giao rằng “tự do ngôn luận và phát biểu được bảo đảm chính nhờ sự chắc chắn của ngôn ngữ và thực tại là mỗi thuật ngữ đều dựa trên sự thật.”
Tại sao việc làm suy yếu ngôn ngữ là một trong những tệ nạn của thời đại chúng ta
Ngôn ngữ yếu kém không phải là vấn đề về phong cách tồi: Đó là một vấn đề đạo đức.
Nếu lời nói tách rời khỏi thực tại, trách nhiệm giải trình sẽ bị lung lay. “Cái chết của thường dân” có thể được đổi tên thành “kết quả ngoài ý muốn”. Sự cưỡng bức có thể được bán dưới danh nghĩa “chăm sóc”. Sự loại trừ có thể khoác lên mình chiếc mặt nạ của “sự bao dung”. Xu hướng này đã được thiết lập rõ ràng trong các tình huống đạo đức sinh học, chẳng hạn như phá thai, thụ tinh trong ống nghiệm, mang thai hộ và an tử.
Kết quả có thể đo lường được: nhiều hiểu lầm hơn và ít không gian hơn cho đối thoại chân thành — chính là điều được Đức Giáo Hoàng Leo liên kết với sự mong manh của chính nền ngoại giao.
Truyền thống Công Giáo rất thẳng thắn về những rủi ro. Sách Giáo lý (§2486) dạy rằng việc xuyên tạc sự thật “làm suy yếu nền tảng” của cuộc sống chung của chúng ta. Nó cũng mô tả chứng nhân Kitô giáo là “sự truyền đạt đức tin bằng lời nói và việc làm”, nhấn mạnh rằng lời nói không bao giờ trung lập về mặt đạo đức.
Điều đó khiến lời cảnh báo “mang tính chất Orwellian” của Đức Giáo Hoàng Leo trở nên sâu sắc hơn một bình luận về văn hóa. Nếu ngôn ngữ trở nên mơ hồ — nếu các từ ngữ liên tục được định nghĩa lại cho đến khi không ai có thể nói điều gì là đúng — thì lương tâm và tự do sẽ dễ bị gây áp lực hơn, và những người yếu đuối sẽ dễ bị loại bỏ hơn.
Vào năm 2026, khi trí tuệ nhân tạo có thể tạo ra văn xuôi hoàn hảo trong vài giây, thử nghiệm tâm linh sẽ đơn giản hơn và khó khăn hơn: Chúng ta sẽ chọn những từ ngữ nói lên sự thật, hay những từ ngữ giúp chúng ta trốn tránh sự thật?